This is a digital copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scanncd by Googlc as part of a projcct
to make the world's books discoverablc onlinc.
It has survived long enough for the copyright to cxpirc and thc book to cntcr thc public domain. A public domain book is one that was never subjcct
to copyright or whose legal copyright term has expircd. Whcthcr a book is in thc public domain may vary country to country. Public domain books
are our gateways to the past, representing a wealth of history, cultuie and knowledge that's often difficult to discovcr.
Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this flle - a reminder of this book's long journcy from thc
publishcr to a library and fmally to you.
Usage guidelines
Googlc is proud to partncr with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to thc public and wc arc mcrcly thcir custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing tliis resource, we liave taken stcps to prcvcnt abusc by commcrcial partics, including placing lcchnical rcstrictions on automatcd qucrying. Wc also ask that you:
+ Make non-commercial use ofthefiles Wc dcsigncd Googlc Book Scarch for usc by individuals, and wc rcqucst that you usc thcsc filcs for personal, non-commercial purposes.
+ Refrainfivm automated querying Do nol send aulomatcd qucrics of any sort to Googlc's systcm: If you arc conducting rcscarch on machinc translation, optical character recognition or other areas where access to a laige amount of tcxt is hclpful, plcasc contact us. Wc cncouragc thc use of public domain materials for these purposes and may be able to help.
+ Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each flle is essential for informingpcoplcabout thisprojcct and hclping thcm lind additional materials through Google Book Search. Please do not remove it.
+ Keep it legal Whatcvcr your usc, rcmember that you are lesponsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just bccausc wc bclicvc a book is in thc public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other countrics. Whcthcr a book is still in copyright varies from country to country, and wc can'l offer guidance on whether any speciflc usc of any speciflc book is allowed. Please do not assume that a book's appearancc in Googlc Book Scarch mcans it can bc uscd in any manncr anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe.
About Google Book Search
Googlc's mission is to organizc thc world's information and to makc it univcrsally acccssiblc and uscful. Googlc Book Scarch hclps rcadcrs discovcr thc world's books whilc hclping authors and publishcrs rcach ncw audicnccs. You can scarch through thc full icxi of ihis book on thc wcb
at|http://books.qooqle.com/|
|
1 1 |
||
|
' |
HAKVAKp Ahcoi&0icaPmranj |
|
|
' |
\
\Tacau(u> ThLul
PATROLOGIiE
CURSUS COMPLETUS,
SEUBIBLIOTHECA UNIVERSALIS, INTEGRA, UNIFORMIS, COMMODA, OECONOMICA,
mm SS. PATRll. DOCTORIM SGRIPTORllQUE EGGLESlASTIGORli,
SIVB LATlIfORUII, 81VB 6RAG0RUM,
qin AB MVO APOSTOUCO AD TEMPORA CONCrUI TRIDENTINI USNO 15W) PRO lATinis ET CONCIUI FLORENTINI {ANN, 1439) PRO GR^CIS FLORUERUNT :
RECUSIO CHRONOLOGICA
OMNIUM QUiO EXSTITERE MONUMENTORUM CATHOLICiC: TliADITlOISlS PEK QUINDECIM PRIMA
ECCLESIiE SiECULA ET AMPLIUS,
IVXTk RlilTlONRS 4CCUR4TI6A4lliS,INTER 3E CIJMQUE N0NNULLI8 C0DICIBU8 llANU8CRirT18 COLLATAS, PBRQUAll DIUGBM-
TER CA8TI«AT4 ; »I88BRT4TI0MIBU8, i:OllllEM TARilS VAAIISQUE LECTI0NIDU8 CONTINENTER II.LUSTRATA ; OMHIhUS
UIKniBHS POST AMPLI88IIIA8 BDITI0NE8 Q\3M TRIBU8 NOV1S8IMI8 8>ECULIS DEIlBNTUR ABS0LUTA8 DETECTI8,
AUCTA ; INDir.lBUS PARTICULAKIKUS ANALYTICI8, SIN6UL0S SIVB T0M08, SIVE AUCTORRS ALICUJUS MOMKNTI
8UBSEQUENTIBUS, DONATA ; CAPITULI8 INTRA IPSUM TKVTUM RITB DISPOSITI;», NECNON ET TITULI8 SINGU*
LARUM PAGINARUM MARGlNRM SUPBRIOREM DISTINGUENTIBUS SUBJECTAMQUB MATERIaM 8I6NIFICAN-
TIBU8, OORNATA; OPERIBUS CUM DUBI18, TUM APOCRTPHIS, ALIQUA VBRO AUCTORITATB IN
ORDINB AD TRADITIONEH BGCLESlASTICAM P0LLENTIBU8, AMPLIFICATA ;
»UCENTI8 ET AHPLIU8 LOCUPLETATA INDICIBUS AUCTORUM SICUT ET OPERUM, ALPHADETICIS, CnRONOLOGICIS, 8TA11-
8TICIS, STNTUETICIS, ANALTTICIS, 4N4L0GICI8, IN QUODQUE RELIGlONlS PUNCTUM DOGMATICUM, UORALE, LITUR-
GICUM, CANONICUM, DISCIPLINARE, UISTORICUM, ET CUNCTA ALIA SINE ULLA EXCEPTIONE; 8ED PRiESERTIM
DUOBUS INDICIBUS IHMENSIS BT GENEUALIBUS, ALTERO SCILICET UERUM, QUO CONSULTO, QUIDQUI»
NON SOLUM TALIS TAL18VB PATER, VBRUM ETIAM UNUSQUISQUC PATRUH, NB UNO QUIDEM OMISSOy
INQUODLIBET TUEMA SCRIP8ER1T, UNO INTUITU C0N8P1CIA1UR ', ALTERO SCRiPTURi£
SACRi£ 9 BI QUO LBCTORI COHPBRIRB SlT OBVIUH QUINAH PATRES BT IN QU1BU8
OPERUH SUORUH LOCIS SINGULOS 8IN6UL0RUH LIBRORUH SCRfPTURie VERSUS, A
PRIMO GENESEOS USQUB AD NOVISSIUUM APOCALYPSIS, COHMENTATI SINT.
BOI710 ACCURATlSSIMA,CiSTEBlSQUE OMNIBUS FACILB ANTEPONENDA, 81 PERPENDANTUR CUARaCTERUH NITIDITASt
CHARTiE QUALITA8, 1NTEGRITA8 TEVTU8, PERFECTIO CORRECTIONIS, OPBRUH RECU80RUH TUM VAR1BTA8
TUH NUMERUS, FORUA VOLUMINUH PBRQUAU COUUODA SIBIQUB IN TOTO PATROLOGl^ DEGUR8U C0N8TAMTBR
8IUILIS, PRBTII BI1GUITA8, PRASBHTIMQUE I8TA COLLECTIO UNA, MBTHODICA BT CHRONOLOGICA,
8EXCENT0RUH FRA6MENT0RUU 0PU6CUL0RUMQUB UACTENU8 HIC ILLIC 8PAR80RUH,
PRIHUH AUTBH IN MOSTRA BIBLIOTHECA, BX OPERIBUS ET U8S. AD 0HNE8
iBTATB8, L0C08, LIM6I1A8 F0RMA8QUE FERTINKMT1BU8 , COADUNaTORUH.
SERIES LATINA PRIOR.
)0i QUA PRODEUNT PATRRS, DOCTORES SCRIPTORESQIIIC ECCLESIifi LATIN.fi
A TKRTULLUNO AD INNOCENTIUM UL
ACCURANTE J.-P. MIGNE.
BlbliotheMe clerl anlTentt ,
SIVB GUBSUUM COMPLETORUM IN SINGULOS SCIENTLB BCCLESUSTICiB RAMOS BDITORE.
PATROLOGIA, AD IMSTAR IPS1U8 ECCLESljB, IN DUAS PARTE8 DIVIDITDR, ALIA MEUPB LATINA, ALIA GRiCCO-LATIMA. LATINA, JAH PEN1TU8 EXARATA, QUOAD PRIHAM SERIEM VIGINTI-QUINQUB ET DUCEKTIS VOLUUINIBUS HOLB 8UA 8TAT, MOXVE POST PERACTOS INDICES STABIT, AC QUINQUB-VlGlMTI-CENTUH ET UILLB FRANCIS VENIT. 6RJSCA DUPLICI EDIT10NB TYPIS UANDATA EST. PRIOR GRJBCUU TBXTUH UNA CUH VERSIONE LATINA LATBRALI8 AHPLB- CTITUR» ET AD NOVEM ET CENTUH VOLUHINA PERVENIT, 8ED 81NE INDICIBUS ; POSTERIOR AUTEU HANG VERSIOMBIl TANTUM EXUIBET, lUEOQUB INTRA QUINQUE ET QUINQUACINTA VOLUMINA RETINETUR. UTRAQUB YIGE81MA QDARTA BIE DECEMBRIS 1860 OUNINO APPARUERAT. UNUHQUODQUB VOLUHEN GRiSCO-LATINUU OCTO, UMUHQUODQUB HBRB LATINUH QUiNQUB FRANCIS SOLUMUODO EMITUR : UTROBIQUB VERO, UT PRETII HUJUS BENEFICIO FRUaTUR BH- PTOR, COLLECTIONEH INTEGRAH, SIVB 6RJBCAU SIVE LATINAH, 326 VOLUUINIBUS PRO AMPLIORI EDITIOMB ET 271 PRO HIMORI ABSQUE INDICIBUS COMSTAMTEM, COMPARET MBCESSB ERIT; SBCUS ENIM CUJUSQUB V0LUMIM18 AMPLI- TUDINEH MECMON ET DIFFIGULTATE8 VARIA PRBTIA iEQUABUNT. ATTAHEN, 81 QUIS EHAT INTEGRB ET 8E0R81M COLLECTIOMEM GRiCCO-LATINAH, VEL EAUDEH BX GRiECO LATINB VERSAU, TUH QUODQUB VOLUHEN PRO MOVEII VEL FRO 8EX FRAMCI8 OBTIMEBIT. ISTiE CONDITIOMES SERIEBUS PATROLOGI^ .KOr:DU*l BX'.U8)S A*»iPLiCANTfTIl.
PATROLOGIM LATINM lOUVS LJX.
S. CELASIUS I PAPA, S. AVITUS, S. FAUSTINUS, JOAf^NES MACONUS, JULIANUS POMEhlUS, ANONYMl DUO, INCERTUS AUCTOR, M. AURELIUS CLEMENS PRUDENTIUS.
EXCDDKBATDR ET VENIT APDD J.-P. MIGNE EDITOREM, IN VI A DICTA irAMUOlSE, OLIM PROPE PORTAM LUTETIi£ PARISIOUUM VULGO D^RNFER . NOMINATAM, SEU PETIT-MONTROUGE, NUNC VERO INTRA MOENIA PARISINA.
M4
ap
.3t
t.nctMc< pro«mL^».-a¥chJrubttHUj
fVmflHlcnwu.EV&f^uaiti
^ I TANOKOM
^^^ J NOUl NRJKlTOLro SVBVNP
- A
JnaPlfrPAssioSciLWRtKiit
AUR.TR.VDfNTn CUMINTIS-dc- FINIT CONTR^ SyM.A\xcaDBii-
Incipit ciuscern RojAATjascohrrkA.
1, «V^iwi^^dft^ in^*nffhn<i*
|
p |
=j^g^6^a |
|
i |
^^^ |
|
1 |
t-^Lt^^i |
|
1 |
"^'i^^MjgjieiH |
|
1 |
^^^ |
|
iftffait^ynwiyTF^^^-TSF^i^itsKEj^^ |
l^roioivpin let siim 3S septeni domient ii
SMCULUU V. ANXI ^05-i96.
SS. GELASII I PAPtE
AVITI, FAUSTINI,
9
MECNON
JOANNIS DUGOl. Mm POHERn.
ET
DUORUM ANONYMORUM
OPERA OMNIA,
Al» NUESTANTISSIMAS MAIYSI, OALLANDn, EDMONDI MAaXBNU ATQUB BALUZII BDmOlfBS "
ACCURATISSIMB DIGBSTA :
POST QUiE
POETARUM QUINTI SiEGULI
SBRIEH APERIUNT
AURELII PRUDENTU GARMIIVA
BXPRBSSA JUXTA BDITIONBM AREYAU, IfON PAUCIS VITHS EIPURGATAM, SBD IN EO PRJESGRTIM
«RAVITBR EMENDATAM gUOD PLURIMA AODMVDAt QU^ NON SINE MAXIHO LECTORIS
INCOMMODO TREDBCIM AMPUUS PAGINIS AD CALCEM OPERUM GONTINEBANTUR,
SUO QUiBQUA LOCO Ilf HAC NOVISSIMA RBCENSIONB RBSTITUTA SINT :
ACCURANTE J.-P, MIGNE, BIBEIOTHBCJB CLBRI IJIVITBRSJB,
8IVB CURSUUM COMPLBTORUM IN SINGULOS SCIENTI^ ECCLESUSTICS RAMOS EDITORB.
PRUDENTII TOMUS PRIOR.
CiETERORUM TOMDS UNICDS.
■— • # w I - - '
VENIT 7 FRANaS GALLICIS. • • • ^ . :^ •
• ,_
• ^ • • • • • . . ,
EXCUDEBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREIl,
IN VIA DICTA D^AMBOISE, OLIM PROPR PORTAM LUTBTLfi PARISIORUM VULGO /)'fi/VFKR NOMINATAM, SKU PETlT-HOmROVGE, NUNC VERO INTRA M(£NIA PAIUSINA.
1862
SMCVLVM Y. ANNl m 496.
ELENCHUS
AUCTOaUH ET OPBaUOI QUI Ilf HQO TOMO ItlX CONTINENTUR.
Proiegomenon^ 4X lAbro PcnlificalL c<il. 0
Epislolae ct Decrela. i3
Tomus (le Anathemalis vinciilo. 102
Adversus Androiiiachum senalorem ca^lerosqiie Hoiiianos qui LupcrcaHa secundum morein
J)risiiiium colenda consiiineraiit. liO
versus Pelaj^ianam h^ere^u 1 16
PecTeiuni. — Repeii non possunt quae triginia
aiinls quiete possidenliir. 137
pecretum alterum. — Noii o|H>rUBl ab eoriim eleemosynis abstinere post nioriem, qnlbus in viia communicare non destitimus. 13T
Constiluta, qu£ episcoiii in sua prdinatioiio accipiunl. 137
Appcndiceb. L — Yaria Fragmenla. 139
(I. — Caiioiies Gelasjo ascripii. 141
\l{, — Couciliorum sub Gelasio habiiorum re- latio. 151
S. AVITUS, EPISCOPUS YIENNENSIS.
prolegomenon^ ex Bibl, Galland. 1Q1
Alcinii Ecdicii Aviti Episiolse. 109
llomilia de Uogationibus. — Unde consuetudo
Kogaiioiiuni processeril. 289
Quorumdani S. Aviti opusciilorum Fragmenla. 29$ poeinatuin de Mosaicae llistoriae gestis libri
quinque. 5^
I. — De inilio mundi. 523
II. — De originali pcccata. 3i9
III. — Dc sentenlia Dci. 557
IV. -- De Diluvio mundi. 545
V. — De transitu maris Hubri. 355 De consoiatoria laude Castitalis^ ad fuscinaro
sororem Deo virginein sacraUm* 509
llpistols qiiatuor. 581
Fragmenta libri de divinitnle Spiritus sancti. 585 Collatio episcoporiim, pnesertim Avili, coram
rege Gundebaldo advrrsus Arianos. 567
germo, feria tertia in Rogatiouibus. 391
JOANNES DIACONUS.
Prolegomenon, ex Bibl. Galland. 397
flpislola ad Sienarium virum illustrem, de vn- riis ritibiis ad Baptismum ptrtioeutibus, et filiis observationc dignis. 309
SANCTUS FAUSTiNUS.
••
• •••
• • •
• • •
•• • ••• .<
! • • • '•• • •• •
• • • •
•••••••
• • •
• •
• •
• •
• •
E. yarihni Admoniiio, lloiiiiila de Passione Doinini.
407 407
JULIANUS POMERIUS.
Notitia, ex Cave. 411
Admonitio tibris De Vita eontemplaiiva a Man- geantio prasfixa in sua S. Prosperi Aquitaui PmrisiiHsi ediliotm. 411
De Vlta ccMilcmplativa librl tres^ 415
AUCTORES ANONYMI DUO.
Balnzii Admonitio in iibeUos de Genealogiis el de Compulo PaschalL
De Gcneaiogiis Patriarcliarum, colleclis ex om- nibus libiis veteris novique TesUmenti, in quibiis Prophetixcum hominibus et tempora omnium Prophelarum usque ad D. Cypiia- tium demonslraniiir; ei usquo ad auctoris aeiatem quid fueril gHStiini apertissitue inon- slratur : ex Uistoriis collectun) iegalium M^ndaiorum.
D& Coinputo Pascbali libri duo.
AUCTOR INCERTUS.
519.
525 5i3
Qburwio eritica. 561
Ordo monaslicus in veteri Scoti» monasterio de KiURos oliffl observalua* 563
POETJE QVINTI S^CVLl. M. AURELIUS CLEMENS PRUDENTilS.
Faustini Arevoli Epistola dedicatoria D. N.
Pio V/, Papo! Maximo. 5G7
Pr%denlianm^ sive Prolegomena in Editionem Romanam Operum M. Aurelii Ctementis Pru- dentii. 571
Carniin^ "^^1
Liber Calhcmeriiioa. 775
Apolheosis. ^^1
llamartigenia. i007
liidex roruni. 1079
• •<
•'•
• • <«
••
• •
• •
• •«
::•
• • •
• • •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
••«
Parisiis. — Ex typis L. MIGNE.
ANNO DOMINI GGCCXCII.
GELASIUS PAPA I
^(Ex collect. Concil. Man«.)
PROLEGOMENON.
(Exl.b. PonUflcali.)
(a) Gelasius, nationc Afer ex patrc Valerio, {O) sc- A codiccs ante Tores basiiicae Sanciae Mariae incentlio dii aonos 4, menses 8,die8 18. Fuil icmporibus concremavit. (f) llic subgesia lynodica, cum fleia, (c) Theodorici regis el(d)Zenonis Augusli. (e) Bujus el sub sati^raciione libelli , purgatum Misenum epi- temporibus invcnii sunt Manichsei in urbe lioma , scopum rcvocavit» quem et Ecclesiae su» resiiiuit, quos iD exsilio deporiari prxcepit , quorum quoqne qui peccaverat in causa Acacii et Peiri. Ilic fuit
(a) Sccnnda die Martii , anno Redemptoris nostri 492, post interregnum (|uinqae dierum, Gelasius na- tione Arricanus subrogalns est Felici teriio. Sub hu- • jus enim anni consiilibus plures cpistois ab eo daia repcriuniur inrra. Unde corrigendns est Marcellinus, qni ejus ingrcssum post annum 493 ponit. Iniiiopon- lincatns Anasiasio iinperatori , ortbodoxam fldem professo , cumniniiicavii litteras paciflcas, quas Eu- plientio Constantinopoliiano peienti denegarat, donec Acacii noinen e diptychis expunxisset. Hnjus tempo- ribus magnus ille monachonim patriarcha , decus Occidentalis Ecclesin , Benedictus patria Nursinus , ab urbc Roiua , ubi litteris operani dbderat, in soli- tudineni recedens, sublimioris vita; monasuciB prima fundamenia jecit. Sev. Rinius.
{b) IndicesVaticani idem atlcsiantur. Sev. Binius.
(f) llic post Odoacrum regein Ileruiorum ler qua- lcrve devicium , ac tandem contra datam Gdem , anno Chrisii 495 interemptum, annis iriginta tribus Ostrogoihis el Italis, rcgio tituloet ornaiu asscrvaiis, imi»eravit, missaque deiuceps legatione, pacem ab Anasiasio omnihusqne regibns peiivit el impetravit. Clodovxi (iliam in uxorein duxit; (iliarinnque ex roncnhina alteram Alarico Veslgoihoruni , altemm Bnrguiidionum regi elocavil. Cassiodorus in Chroni- co , ilem epistola prima. Ilic quaniumvii Aiiantis esset , calholiros tamen graios habcbal , et non lan- luin de episcitpis catholicis, verum etiam de ipsa sede apostolica bcne meritus fuii. Scribunt de <o Thcodorcius , Nicephorns, Zonaras, ei Cedrcnus, et alii, quod cnidam CMthoiico f'Ui gralia ad Arianos transennli , caput resei!uerit dicens : Si Deo fidem $inceram non servasli, quomodo mihi^ qui homo itim, conscteniiam sanam prmlabis? Epiphanium Ticineu- ficin et Civsarium Arelatensem vcneratus est , et mnni(iccnt:s^imi8 muneribus donavit. Qualis fuerit in Sviniiiaciium , sedernqiie apostolicam , infra p:ite- hit i'n notis conciiii Roinani quarli, sab Symmacho. Sev. Binius.
(d) Errat Anaslasius auctor libri Pontilicaiis. Con- stat enini Marcellini, et Cassiodtri in Cbronico, Eva- grii , Cedreni , ^orumqne scriplornin auciorilate , Zenoncin imperlnorem sub consul.itu Olybrii , anno Domini 491, qui fuit Fclicis pap:e nonus, morbo co- miiiali arrcpium , adco ut vidcrctur inortuus, viven- tem<{ue adhuc sepultum fuisse, atque simulaUe pie- taiis et religionis incrceJem , suo roerito, justa Dci vindicta relulisse.
Ilormisda pontiffx hujus nomen, jam plurimis an- nis defnncii, ex albo catholicorum imperatorum per Jusiiiiuin iitipcraiorem expungi curavit ac deinanda-
rATttOL. LIX
▼it; non ut roortuam damnaret, sed at declararet haereticum sine poenitentia defunctum alienum esse etindignumilloconsoriiocommunicationiscatliolicae, qiia certis qnibusdam ritibus prjpscripiis, Ecclesi;! catbotica cuin mr>rluis communicare solei. Baroniui anno Domini 491 , num. 2 et sequentibus. Sev. Bi.xius.
(e) Sicut tempore Lconis, ita etiamnum Manicbaei latiiabant in Urbe : qui ne deiegerentur, simulantes fldem orihodoxam , nna cum catbolicis communica- bant , a sumptiono calicis autem superstiiiose aliBti- nebant ; quia Cerinthum aliosqoe hxresiarclias se- B ciaii vinum crcatnram diaboli esse ducebant.
Verha Leonis sermone quarto dc lempore qaadra- gesimali h.i'C sunt : Cumque ad tegendam infidetita' tem iuam nostris audeant inleresse mysteriis, ita m tacramentorum communione se temperant^ ut interdum tutius laieant , ore indigno Christi corpus accipiuni , sanguinem vero redemplionis nostros haurire declinant. Quod ideo vestram volumus scire sanetitatem, ut vobis hujuscemodi homines ex his manifestentur indiciis, et quorum deprehenxa fuerit sacrilega simulatio notati ei proditi^ a sanctorum societate sacerdotili auctoritate pellantur. Ut ergo certo aliqno et manifeFlissimo in- dicio, evidentique nota Manichaei, clinculi In Urbe latitantes, et fidem orthodoxam simulantes, a catho- licis discernereniur, pro necessilaie temporis ac loci, edito dccreto consiituit pontifex , ne aliler qnam sab ulraque specie panis ei vini sacraeucharistia pro lem- poro distribueretor. Verba canonis distincl. 2 de consecral. exstainis haec sunt : Comperimus autem ^n quod quidam, snmpta tantummodo corporis sancti por- ^ tione, a calice sacri cruoris abstineant, Qui procul dw' biOf ^uoniam nescio qua superstitione docentur astringi, aut tntegra sacramenta percipiant , aut ab integris ar^ ceantur ; quia divitio unius ejusdemque mysterU sine grandi sacrilegio non potest provenire. Unde quam luepte inferant nosiri lemporis novatores haeretici , necessario sub utraque specie eomniunicandum esse, nemo non videt, cum ex hoe loco potius conirarium colligatur; licui^se nimirum fldelibus boc tempore sub altera tantum specie communiooem encharisti- cam sumere : ad discernendos vero et ab Urbe ex- pcllcndos Manichaeos illud ad aliqiiod duntaxat tem- pns prohibitum fuisse. Vide Baronium anno 496, num. 19 el sequentibus , ilem qu» diximus supra In noiis concilii Roinani snb Leoiie , itein quae diceroua infra in notis concilil Cons:aiitinopoliUni. Sev.
BlNIUS.
(f\ De his fusius in nolis concilii Romani secuudi •ob Oclasio, infra. Ssv. Biaivf .
y
^
H
GELASII PAPif: I
i2
imaior (I) cleri ei paupcrum , et clerum ampliavit. A ] llic iiberavit a periculo famis ci>i(alem Romanam. llic fecit constitutum de omui Ekclesia. (a) Hujus temporibus iterum venii relatio de Graecia , eo quod mulia mala et iiomicidia fierent a Pefro et Acacio Constantinopolitano. Eodem tempore fugiens Joan« nes Alexandrinus episcopus caibolicus venit Romam nd 6edem aposiolicam. Quem B. Gelasius suscepit cum gloria , cui eliam et secundam sedem praebuit. Ipsis temporibus fccit synodum, ei misii per iraclum Oricntis , el iterum (2) damnavil in perpetuum Aca- ciiim el Petrum , si non (5) poenitentes , sub salisfa- ciione libeUi^postularcnlpoeniientiam, (4) secundum bumanitatem primae sedis Ecclesiap. Ilic dedicnvit basilicam sanctx Eupbemiae mariyris in civitate Ti- burtiua, milliario 20 ab Urbe. Dedicavit autem basi- Q licas aiias sanclorum Nicandri et Eleu bcrii et An-
(a) Quse de Acacio et Petro , lanquam vivenlibus a Gelasio damnatis , auctor adjungit, procul a vero abborrent : jam enim anle damnatos ei viia funcios csse dixiinus supra in notis ad vilam ct epistolam sextam Fclicis. Item in notisad concilinm Romanum sab Felice II. Possei dici, quod horum jnm damnalo- rum et mortuorum occasioue mulia Coustaniinopoli gesta fuerint. Sev. Bimus.
(b) llocgrande et praeclarum volnmen fuisse testa-
tur Geniiadius de Script. ecclesiast. cnp. 14, bis
verbis : Gelasius urbii Rom(e episcoput icripsii ad-
versus Eutychetem el Neslorium grande el proeclarum
volumen , et traclalus diversarum scripturanim et
stteramemorum limato sermone, etc. Unde patei quod
libellus iste deDuabusNaturis coiitra Euiycbeiem < t
Nestorium inBibliotiieca sanciorum Pairum cxstans.
sicqae incipiens : Necessarium quoque [uil, etc, Gc-
lasio Romano pontifici aitribui non possit , siquidem
IMirvum duntaxat optisculum sit, unius libri periodo
lerminatam. llaec communis doctiorum virorum no-
Btri sasculi senientia, confirmatur Drimuin ex eo quod
auctor allegati opusculi Euse))ii txsarieasis scripta
plurimum commendat, quae Gelasius poiiiifex in aciis
concilii Romani infra inter apocrypba reccnsuii. Se-
cando, quod plurima Graecorum Fatruni, Lalinorum
pauca vel nulla teatimonia*producat, adeoqueGr»-
cu8 potius quam Latinus scriptor esse videatur. Cum
enim adduxisset quindecim Patres Graecos, duos
tantum Lalinos , Ambrosium et Damasum profert ,
Cypriano, llilario, Hieronymo, Augustiiio, Innocen-
lio 9 Leone , Prospero , siuiilitiusque aliis omissis :
qiios sibi notissimos Gelasius pontifex nunquam omi-
aisset. Gennadio a&cribi nequit , quia tradit se illos
sei libros non adversus Eutyclic.em , sed Nestorium
acripsisse. Posset siist^ncri, quod ex recentioribus
aiunt pluriini , bnjus libelli aiiciorcm esse Gelasiiim
CaeBariensem episcopum, cujus iiicininit Aaiictu> II ic-
ronymus de Script. eccksi.ist. cap. 150, undc quo.
que Tbcodorelus in dialogis plura cilavit. Illustn^si-
inus cardinalis Haroiiius posi loiigam bujus rei iitda*
gatioiiem, solertissime intcr omnes alios conciudit
biijus libelli de Duabus Naturis coutra Eutyclieteui ,
dreae, via Lavicana in funduin in villa pci tusi. Fecit autem et basilicam sanctx Mariae via Laureniina in fundo Crispini, milliario ab Urbe 20. (6) llic fecit quinque libros adversus Neslorium et Eutycliein , (5)qui bodic in bibliotbeca et archivo ecclesisconti- nentur. Fecit ct bymnos in modum beati Amhro^ii episcopi. Item duos libros adversus Ariuro. Fecil ciiam et sacramcnlorum praefationes ct oraiioiics cauto sermone,eiepistolas fidci elimato scrmouo (6). Multum sub bujus episcopatu clerus crevii. liic fccii ordinationes duas (7) in urbe Roma per mens> s Fe- bruarium et Deccmbrem , presbyleros iriginla duos, diaconos duos, episcopos per diversa loca numero sexaginia septem. Qui eliam sepultus est in basilica Beati Petri aposioli , undecimo calendas Decembris. Et post obitum ejus cessavit episcopatus d es septem.
et actorum Nicacni concilii, quae supra tom. II exstant, unum eumdemque esse auciorem , tum qiiod uiro- bique fateatur se utrumque opus conscripsisse, ul contra Eulycbinnos baerciicos , temporc Basilisci im- peratoris circa annum Domini 476 invalescentes, (idem orlbodoxam defenderet; lum etiam qiiod Eu- sebium Caesariensem episcopum uirobiquc plurimum laudet, euinqiie liiulis magno alicui ortholoxo con- venieniihus exornet, et a suspicione baercseos Aria- nac planeeximat; quod utriusque praefationem in- luenti prima fronte apparebit. Ipsa vcro acta Nicaeni concilii tribus tomis comprebcnsa auclore Gelasio conscripta esse faieiur Pboiius in Bihliotiieca, verhis illis quae supra tomo secundo Conciiioruin ejusdem bisloriae praenxa sunt. Eumdem ergo Gclasiuin Cyzicenum bujus libelli auctorem esse , de quo diu niuUumqiie hactenus dubitatum fuit , cum cardinali Baronio libenter concliidimus. Vcrum quicunque
Q landem auclor bujus libelli fiierit, in doctrina de transsubstantiatione panis ct vini in Facramento eu- cbarisiia} ab aliis catbolicis scriptoribus non discre- pat. Quod enim aii : Non desinil substantia vel natura panis et vini , iiitelligendum est de natura et essentia accidentium. Frcquens enim est nt communi usu dicendi substantia pro natura ei essentia accipiatur. Ita expl cat hunc locum Bellarminua lib. ii cle Sa- cramento eucbaristiic , cap. 27 ; Baronius anno Cbristi 436, num. iO et sequent. Ante victorinm ergo triumphant Lutherani baereiici , qui ex boc loco doctrinam oribodoxam de transsubsiantiaiione panis et vini in sacramento eucbaristiae eversam esse jacii- tant. Reliqua quae per calumniam ohjiciunt Gelasio pontiflci, partim refutavimus supra verbis Hujus tem- poribusinventi{Col, 9, n::t, «), parliminfradiluemusin tomo Gelasii de Anathemalis Yinciilo. Ue scriptis Gela- sii vide Possevinum in Apparatu sacro, verbo Celasius, Exstal apologia Gelasii adversus Andromachum sc- naiorcm caeierosque Romanos qui Lupercalia secuu-
D dum morem prisiinum colenda constituebant. Quam, ex Daronii Annalihus acceptam , lectori infia cxht- bendamesse pulavimus. Sev. Binius.
i
(1) Cod. Luc. 490 , amator pauperum , et cle-
nim, etc.
(2) Idem, et iterum mt(i/, et damnavit. (5) Idem, posnitens,
(4) Iq eodeui cod. secundum humanitatem primas
sedis EccleicB deest. '*
(5) In eodem cod. qui hodie,,, coniinentur deesT
(6) htem cod., sermone multas, Sub ejus, etc,
(7) In codem cod. in urbe Roma decst.
/*.
*5
EPISTOL/E ET DECRETA.
H
GELASII PAP.E I
EPlSTOLiE ET DECRETA.
• EPISTOLA PRIMA.
GELASll PAP^ 1 AI) ECPHEMIANUU.
Scribii ncminem ad sedis apo$lolicas communionem se posse admitlere qui Acacii nomen non damnaverit. Quare eum horlatur ut quemadmodum Eutychetem reliqnosque hcereticos, iic quoque Acacium anathe- matizet,
Dilcctissimo ^ fralri * Euphemiano Gelasius.
Quod plcnc cupimus, atquo sinccra fidci commu- nionisque caiholicx redinlegraiione firmari, asserit lua dileciio, quod alteri solus non sufGciat auditus, nisi pcr litteras spectaverit significaniiam provocan- tem « de his quae circa uos dispensalio divina perfi- eit, ut sic in secundis vicem sahitalionis impenderem. Non arbitramur vel dilectionem luam, vel ali(|uem sic
A hxreticos damnatos dici Acacium ct Petrnm. Cur «/. QuodJ si fas non cst, prxsentibus saltom litteris colloquamur? Quia aliicr appellanius domiuicxrnen- sx pariicipes, alitcr qiii in ejus nobiscuni socieiate dissentiunt : quia ipse Doininus alio inodo verha faciebat, a sua praedicatione discretis ; alio discipuUi regni coeleslis secreta pandebat. Consequen^er quo- que apostoli non ita a suo collegio separaiis, quem- adinodum fidei domcslicis, consortibusquc loquehan- tur. Sed ait dileciio tua, tantum circa me sese caritatis habuisse, ut non solum ad scribendom fueris conteutus, sed afiatus audire. Legisti sentrn- tiam : Fidei ex auditu^ auditus autem per Virbum Dei {Rom. x); illud scilicet verbuin, quod confes^ioni beati aposloli Petri portas iufcrni nunquam prseva-
hocspeiare poiuisse, ut putaret iios, velaliquempiam ^ inuras esse promisil {Matth. xvi). Atque ideo raiio-
potiorem, quxsuntgesta rererenles, dobuisse respoiisa promereri ; quia nimis jiidicare:ur arrogans, si de pri- ma sede laliler esistimasset. Quod si, ut magis opi- namur, quasl sociis, quibus prxesse Christi munere delegalum est, apostolicam scdem iiislitutum sibi noviter sacerdoiem praieuntibus oportuisse dixisti litteris indicare. Fuit quondam ecclesiaslica vetus haec regula apud palres nostros , quibus una catho- lica apostolicaque communio ab omni praivaricato- rum libera pollutione constabat. Nunc autem cum societaiem prxferre maliiis exirancam , quam ad ^ti Petri purum redire illibaiumque consortium : Quomoio cantabimui canticum Domini in terra aiiena (Pia/. cxxxvi)? Quoroodo disposilionls aposlolicae
nabililer existimasti, quia fidelis Deus in verbis suis, non nisi aliiuid tale promisissel institucre, verain sponsionis suse promissionem ifnplcret. Ait denique tua dilcclio, nos divinae providentiae graiia, quod ille monstraveril, snnctarum ccclesiarum non deserere carilalem, quia ine in pontificali sede locaverit noa indigentem, sicut aii, doceri; sed intendcntem oiu- nia neccssuria ad ecclesiastici corporis uniiatem. Ego quidem sum omnium homiuum miniinus, satis im- merilus ad taniae scdis oflicium, nisi quod superoa gratia semper operatur magna de parvis. Quid eniin de me sentiam cum hoc ipse de se magister genttoni te>telur, qui se uliimum et non dignum vocaii apo- stolum profiietur (/ Cor, xv)? Ycrumtamen, ut ad
antiqua foedera praebeamus hominibus communionis q dileclionis tux verha redcamus, si veraciier asse-
extranex? Quemadmodum vobis ordinationem re- nontiatura est, cui veslro etiom icstimonio * haereii- cos damnatos praeponitis ? Dicet forsiian tua dilectio.
cutus es hxc divinitus mihi fuisse collata, quae et profecto quaecun<iue sunt bonn, dona sunt Dei : se- qucre ergo hoitanienta non iiidigcntis daceri, et se*
dedi>sct litteras ejusdem argumenii cum prioribus, poniifex priori seutenliae ct epistoijc inhaercns, lianc secundam ad eumdein Euphemium epistolam resci i- psit anno ponlificatus sui primo : poterat enim uiio eodemqiie spaiio bimcstri Euphemius unas[F. sua»] litteras Constaiitiuopoli ilomam misisse^ et respon- sorias siiaruni indo vicissiin rccepisse. Sev. Dinius. b Non exlionuisse orihodoxos interdum vocaro fratres Chrisiiaoos etium a communione extorres, hoc aliisque pluribus exemplis deinonstrari potei&l : c 'iiipagine eniin hiiiiianu'. naturae et nominis Chri- stiani, licet non fidci orihodoxx, neqae catholicae
„„„ , ^, , T^_ conjunclione, ejusmodi nomenclatura aliquando a
adinonuit se frustra de oblineiida Ecclcsiae calliolicae D Pairibus usitata reperiiur. liarouius an.492, num.lU. communioitc agere antequam nomen Acacii e sacris Sev. Uinius.
cfj est, reddens ccriiorem eum, qui ante iliteria provocaverat. Sev. Binius.
A Haec est secunda episiola Gelasii , rcsponsoria illius qua Euphemius Con^tantinopolilauus episcopus communiouem catholicam sibi iicgaiam cxtorquere frustra conaius est. Eupliemius orihodoxam quidein fidem prufitebaiur; sed quia nomen Acacii praedc- cessori-» sui abEcclesiaRom^ma damnnti c dipiychis, proul Fclix papa monuerat , necduin expunxerat, catholicae Ecclesiae comniuuioiie indignus erai. Ut Gelasium in locum Felicis subrogalum accepit Euphemius, more majorum scripsitquideiii epis olam fidei suae confessoriam, ut cofumuuicaiorias lilteras jmpetraret; sed Gelasiiis reddidit tanium illi, qux non exsiat, epistolam coinmunicaloriain, qua eum
tabulis absiulerit peuitusque eraserit. Qua occasione, cum Eupliemius alia legaiioiie, alias ad pontiflcem
' Alias Euphemio epiicopo Constantinopolitano, de uuo Marcellinus comes in chronico, Liberatus cap. 18. Evagr. i. 3, cap. 25. Nicephor. lib. 16, cap. i9.
^ Scholion ms. in cod. Bellov., Uaretieos danmalos dicit Acacium et Petrum, Harduin.
15
GELASIl PAPiE I
IC
etiiidiifn supernam disposiiioneni iiniversa ciinctariue A debemus : in lixe abnipta deduci ncc possumus, ncc
inspicieniis quae ad Bcclesiaruro pertinent unitatero, et adversiis diaboluro coniurbatorero ver» pacis al- que comp:>gis, ut asseris fortiter resistenti^. Si ergo de me isia pronunlias, aut sectanda libi suni qux a Cliristo, ut perliibes, consiiluia sunt; aut paiam te, quod absit, Cbristi dispositionibus obviare deprorois, aut ad veniain [a/. venam] luiuriae dc me cognosce- ris ista jaciare. Sed conse(|uenter annectls, conde- scendibilem meetoptima disposiiione revocarc posse concordiam. Proinde, quoniaro isio verbo freqiienler utimini, quid sibi velii, explorein. Optiroa eoiro illa est Ecclesix catholicae atque apostolicae disposiiio, ad neliora proGciendo condescendere, non ad inreriora descendendodeDcere.Cum autero diciscondescendere
debenius, qui, praeslantc Deo noslro, sinccrain pu- ramque paternae iraditionis Gdem comfliunionem({ue retinere, et ab omni praeTaricatorum contagione di- scretam, etiam inlentato periculo nioriis, opiafiiiis, eligeiiles (si velit Deus) quaeltbet illa peri eti, qnam cnusas incidere damnationis aetcrnx. Daie, inqiiam, veniam, si lamen cum vos propter amorem ciijusli- bet liominis vel timoreni baec libenter incurriiis, nos propfcr amorero Del et limorem gchenn.-e talia refu- tamus. Nec vos credati<, dissimulando caiisas atquo personas, cujuslibet amicitiis posse subrepere ? qoia neque vos ita subtiles estis, qui non possitis itilel* ligi : et nos, pracstante Deo nostro , non reperitis incautos. Nonne missis buc saepe litteris indicastis.
nosdeberevobiscuro, interiinjamvosautdescendere, ^ cum caeteris haereticis vos Eutycben quoquo respue-
aut desccndisse monstraiis. Unde,quaeso, vel quo isia
descensio est? Utiqne ex superiori quodam loco ad
fnferiora quaeque deposito, a catholica [aL dcpositio.
A catbolica] apostolicaque coinmimione ad hxreti-
cam damnatamque prolapsos vos vidctis, cognosci-
lis, non negatls : el non solum vos in infimis jacere
delectat, sed etiam in superiore manentes sede tuI-
lis impelli. Condescendere nos vobisciim invitatis ad
ima de sunimis, nos coascendere vos nobiscum ro*
gamus ad summa de imis. Nunc igitur sub conspe-
ctu illius eiceisae justitiae jiidicet genus bumanum,
quis nostnim debcat altcri obedire. ' An dicis, ut
caeiera nunc omitiam, descendit Dominus ipse de
coeio ? Descendit plane, sed ut hominem ab errore
re? Hoc si verum esi, aut eos qui communicaverunt Eutycheiis successoribus paritcr abdicate, aut alio- rum quoque baereticorum successoribus commiinican- tes, admiitite. Sed Acacius, inquis, nihil contra fi- dem, sicut Eutyches, et successor ejus, legitur iibi- cunque dixisse; quasi non sit deterius, et non igno- rasse veritaiem et tamen communicasse veritatis inimicis. Si eniro, cum aliquis recte sapiens de Hdo catholica communiceiiilis haereticis, interquos Euiy- cheiem posuistisy vel successoribus eorum, non est fas eos inter caiholicorum altaria nominare : ita cr- gone illius Eulycbetis succcssoribus communicando, siuuli sorte tenetur obnoxius? De lalibus qiJppe convenicnter dicitur : Descendanl in infernum viven-
liberareiy non ut ejns misceretur errori. Nonne ip^e ^ ta (PiaL liv), qui dum illa vita qua justus vivit
praemoQuit ut qui in tecto consisierent, non descen- derent, nec de ca quae in domo videntur esse lollenda {Matth. xxiv)? Nonne pro oninibus Apostolus (/ Cor. XV ) c-lamat unus, qui plus omnibus laboravit, cum de eitstodia verilatis ageretur, qnibus nec ad horam cesaimus subjeciionis gratia, ut veritas Evaiigelii permaneret apud vos? Videiis coeleslem magistruin condescendere noxiis reciisantcro? Postremo facia- mus aliquem eorruisse, a<l quctii benignissime suble- Tandum pau^ulum quispiam velit inflecti. Ergo, ut erigatur jncens, roisernntem convenit inclinari, non ut cnm codem prxcipiteiur in fuveaiu. Igitur per lii- lerasquas per Stnclitium diaconem desiiiiastis, de his quos l>aptizavit, qiios ordinavit Acacius, majorum
{Rom. i), vera alque catholica putautur vivere, re- pente aiit in pmna pravitatis, aut in haereticae com- munioiiis inferna vergunt. Ecce qtiales Cbristo dici- tis esse praeponendos, cuin ille nec animas nosiras sibiinet praecipiat anteponi. Imo et adhuc quxritis quando fuerit dantnatus Acacius , quasi revera , etiauiai eum nuilus ante daninasset, non debuerit orthodoxae et apostolicae communionis , cujus prae- Taricator exstitit et desertor, participatione secludi ; sicut eiiam quilibet qui ruerit ante caiholicus, cui- cunqiie haeresi communicans, merito judlcatur a nostra societate removendus; aut in tali sorte dc- functus, inter caiholieorum nomina nullaienus com- putari. Miramur tamen quomodo ista profertis, hoc
traditione confccttm et veram, praecipue religiosae ^ est et synodum Chalcedonensem vos suscipere pro
soliicitudinicongruam pracbemus sine difficultatc me- dicinam. Quo nos voltis ultra descendere? Quid lace- tis? Quid verecundamini vcrbis exprimere qiiodcorde gestalis? Ipsa vos saltem verecundia, quod nonnun- quam fit, debuii commonere. Au forsitan, ut haereii- corum daronatorumque et his vel eorum successori- bus communicantium nomina consentiamns admitti? Iloe Don est condescendere ad snbveniendiim, sed evidentcr in ittferna dcmergi. Parcite, quaeso, ei nobis et vobis. Qiiod si curaro vestri adeo non iial^e- tis. date vcniaro nobis. Dulere et flere possurous et
fide catholica profilearoiiii ; et eos quos damnavii, sectanlium communicaiore«, non particulariler ge- neralitiTque puteiis fuisse damnatos. Ostendite crgo quae synodus in uiia<]uaque haeiesi cuin erroribus successores eorum his conimunicantes simulque omiies non damnet rt complices. Iiaque ille vester Acacius, qui Eutychianis haereticis dctehlabili communionc faclus est pariiceps, ab cadem synodo sine dubita- tione damnatus est, quae et Eutycheu Dioscoruniqiic cum successoribus eorum hisque couimunicantes sy^ Dodico lenore prostravit.
* Forte rectlui, At dicis. Uarduin.
17 £PlSTOLi£ ET DECRBTA. fi
Sic sequaees quoque eorum, Timoiheum Petrum- A precesdeposco,quaeperlo(anna8abilli8PaSnbusglu«
qtie «iiiiUi defiiiilione dejecit. Proinde si ea quae in syiiodo Clialcedonensi pro fide et comniunione ct- iliolica lege apostolica definita suni, yere certeque seclamini, sicut vesira professione multiplici conti- neiur ; aul succcssores ab illa syiiodo dainnaiorum liisque communicautes abjicite; aut, si istos admiiti- tis, ea quae in illa synodo pro fide et commuhione caiholica et apostolica sunt peracta, non sulum falso \o8 rctinere perpenditis , sed insuper labefaciare crtnainins et in Eutycliianam haeresim sine retrtcta- lione recidKis, Ineritoque a catholicis probamini esse vitaiidi : quia ut talem pesiileniiam pcrpetuo posse- mu« evadere^ ea qus contra ipsam ab ea coiigre- gatioue sanciorum Pairum salubriter decreta legun-
rio-iis, illibata intactaque servaia est. Haecenim esty sicot ipse dicis, quam Deus no»t<r de omnibns bene fiituram, et secundum suam veritatem et regulam gu- bernaiidam, et pnscius ante coiisiituil, el singalis quibusque temporibus sua disposiiione convenienter aptavii. Ilaec est vol nitas Dei, cujus tu ingeris men- tionem, quain ego quoque pro meo modulo, quem Dominus donare dignalur, cupio prorsus implere, ut non reus de hiijus tale.ili cttlestis diminutione reperiar : sed iii hoc talenlo (sicut ipse quoque nos admonet) hicrementum Ghristi gratia postnlo conte- qui, et nuitium prorsus incidere detriuientum. Hinc est quod prioribus dilectionis tuae litteris, sicnt tna quoqne pagiiiadesignavit , pro vesira sumpsi saluie
lur, nuHatenus niutilanda, non solum sedis aposto- B tristiiiamy ubi comperi quod erat v>.bis noxium, el
Ucae prxsules, sed etiam Orientalium regionum ca- tholici censuere pontiGces. An Petrum dicitis futsse purgalum, cui communicavit Ac;ictus? Veris asser- llonibus edocete, hoc ostendite, hoc probale, quibus iile modis, quibus ille regulis ab Eutycbiana fucril profe^iione vel communione mundatus : ut cum id nihilominus evidenii rerum claruerit demoiislratione eonvictum, palam aperteque possitis advertere, aul V(is debere cedere veritati, aut adversus hanc mani- festa dimicaiioiie confligere. Nec vobis blandiamini, quia fidem catholicam prufitemini vos tenere, quia Eulycheiis nomcu adeniisiis, quia ea veiuti praedi- care videaroini, quae orthodoxa praedicavit ontiqui- tas. Clamat enim nobii illa evangelica sententia : Aut
quod verx paci contrarium reperi. Conlristatur enioi Apostolus (// Cor, vii) de errore devianiium, et Isii- tiam recipit de eisdem sua praedicatione correctis. Si autem tua caritas, ut dixit, nescio qu«irum neces* sitaie constringltur, quod (pace tua dixerim) sacerdos pro veritate promcnda nec facere deberet omniiio nec dicere; ignoscat nobis hominibos timidissimii, si coarctante nos terribili el divini judidi grandi ne- cessiiale constringimur, sicut qualescunqiie m^nistroi Chrlsti decet, * nos animas nostras ponere pro veri* tnte salvandas, qiiam eas lucrari velle veriiatis dimi* nuiione perdendas, ut non dicam, contra fidem libili^ cujuslibet abdicandas. Istx mihi sunt (quas dilectio tiia comniendat) certae fidei perpetuae cum eo, qui-
facite arborem bonam^ et fructui ejus bono$; aut faeite G cunque voluerit, in Cbrisli visceribus amiciliae. Hic
arborem malam et fructus ejus malos : a fructibus enim arbor cognoscitur (Matth, xii) : id est, si voce, si fide, si professione cathoiica et apostolica fideliier veraciterque gloriamini, hujus et communionem re- cipite. Si vero haereticortim, scilicet damnatorum, vel liis aut successoribus eorum communicanliutn, commuuio vobis placet, qnid stali»? quid circumspi- eiiis? siinul et eoruin aperte manifeste-jtje, n^motis obslaculi-, dogma defendite. Quid enim juvat? imo et saiis gravai, dictis polliccri quod faciis nogattir, ut non solum ipsa per se hasresis Eutychiana, quam sil funesUiChrisiiano sacramento, possitis agnoscere, sed quanta et quam gravia hacresis ista in sui deflni- lione cootineat. Ecce ad quae nos pr;£cipitia conde-
non lam oplamos praeponi aliis, sicut praedic.is , quam cum fidclibuscunctis sanctuin et Deo placitum habere coiisortium. IIu^c milil ((|uam mandat dilectio tua) pax solida, inconvulsa, et perennis; Iioc unum vin- cdliira (sicut etiam ipse desideras) salutare quo cun- €ia nniri possit Ecclesia. Hoc quibus Cat crediium (sicut et ipse deprecari») protectio divi::a perficiai. Ilxc est, quoj Deus est, caritas (I Joan. iv), quam poscis de corde puro, et eonscientia bona, et fide lum ficta {I Tim. i). Quomodo ergo de corde puro, si hae- reticorum fuerit pariicipaiione polluia? Quomodo conscientia bona^ si malorum fuerit confusione per- mixta ? Quomodo fide non ficta, si fuerit raixta cum perfidis? Quae si prudentia tua (sicuteam precamur)
scenJere provocatis, atque ad quae^nos vitae aeternae ^ diligenter advertat, perspicit aposiulicain sedem non
pericuia cupitis inclinare. Hocdescensu salvare esl a*grotantetn, an cum languente consumi ? Haec eril 0, lima dispositio illius quam memoras reparandac concordi;e, an illa potius, ut rejectis contagiis per- fidorum, jiiiegra fide, sincera sui communione po- tiatur communio caiholica aique apostoiica, ne haere- ticorum tabe depulsa, intemeratam suae fidei con- fessionem nitatur astruerc , atque invicem sibimet congruentis orthodoxae professionis communionisque ftit unitas? Hanc (sicut dilectionis tuae litterae cohor- tantur) meis quoque temporibus custodiri, qua valeo
vitare pacem , sed hx>reticorum damnatorumque vitare vesiigia [a/. contagia]. Quae etiam vos raiio- nabiliter intuenlcs, creditis ' commoncndum populuin Constaniinopolitanum , iion permiitere submoveri iiomine perlidorum. Quisnara boc iu Ecclesia Dei» qiixso te, possil audire, cum utique pastorem sequi grex debeat ad pascua salutaria revocaniem, non pcr devia gregctn pastor errantem ? Dic inilii, rO(;o le, grcx pro lc, an lu pro gr(*ge redditurus es ratio- nem ? Cerie si vobis hoc placet, multo magis causa est noois justior, qui populum Romanum a fide illa
' Forte potius ammas. Hahduin.
' Forie commovendum ; in Bellov.» opponendumw Harpuin.
19
GELASII PAPiE I
20
8ua, laudabili majorum (raditione percepta, dedinare A Conflterour ergo Dominuro nostrum Jesum Chii-
non sinenlem nos peniius libenier audivirous, si vos Consiantinopolitanam plebcm, ab haeretica commu- nione discedere recusantem, non vultis offendere. I Sed nos dicitis debere dirigere qni eam valeanl mit<gare. Quomodo me audiiura est, quem videiur habere suspectum, si praesules suos despicit adnio- nentes? Nonne ipsis apostolis est praecepium in ali- quibus regionibus vcrbi pracdicatione non iili, liis quippe in quibus non fuerant audieudi ? Veniemus, frater Euphemiane, sine dubitatione, veniemtis ad illud pavendum tribunal Christi (ut taceam * qune ex hoc sit meiuenda vindicta), circumstantibus iilis a qnibus fides ipsa * est. Non illic inficiarionibus, non dilationibus, non ' inclusionibus est agendum ;
sium Filium Dei unigeniium ante omnia quidem sascula, sine principio, ex Patrc natum secunduui deilatem ; in novissimis autem diebus de sanctissima Virgiiie Mnria eumdcm incaruatum et pcrroctum hominem ex anima raiionali et corporis su>cepiione homousion Patri secundum deitalem, et bomousion nobis secundum humanitatem. Duarum eniin natu- raruui •perfectarum unitas facta est ineflTabiliter, propter quod iinum Christum eumdem Filium Dei et hominis unigenitum a Patre, et primogenitum ex iiiortuis confltemur; scienles quod quidem coxternus sit 8U0 Palri secundum diviitiiatem, secundum qiiain opifex est omnium, et dignatus est posi consensio- nem sanctissim.-e Virginis, cuni dixit ad angelum :
sed roanifestissime comprobandum utrum beati Petri B Ecce anciUa Domint, fiai mihi secundum vertum tuum
gloriosa confessio cuiquam eorum quos regendos accepit, quidquam sub.raxerii ad salutem ; an eam aoscultare nolens, etiam cum suo periculo rebellis ^exstiterit obstiuata pernicies ? Ibi certe diliicidabiiur uirum ego (sicut putatis) acerbus, asper, et nimis dunis, difficilisque siai vobis, qui cum ratione ve- stram salutem parturio, qui clamo : Etiamsi auste- mm videtur antidoium, acci|iiie, quaeso, bibiic, vivite, nolo moriamini; an vos, qui a noxiis prohi- biti, medicos ducilis exsecrandos, imo qui vultis vobiscum medicos argroiare , qiiam vos recipere ' sanitatem. Et alia manu : Doininus te incolumem
Cttttodlat.
« EPISTOLA II.
4D LACnENTIUN DE LIGNIDO EriSCOPUM.
Adpantipcatum assumptus de more liomance EccUiice fidei [ormulam, quam omnes profiteri teneantur^ jnrauribit,
In prulixitate cpisiolae dilcclionis tu« magno nos gandio replesii in ea parlc iii qua dictum esi quoJ in Tbessaloniccnsi Ccclcsia, vcl in aliis simililer reci- tata epistola prxdecessoris iiosiri de cxcessibus Acaeii, cuncii eidem anathema dlxerinl, nec quis- quam coinmunioni praevaricatori sese miscuerit. Uiide quia nos admones dilectione fraterna, ut velut medicinnni quamdam fidei episcopts per lllyricum, vel aliis minislrare debeamus, quanquam hoc copio- sisfiiine facliun sit a bcat.-e recordaiionis praeJeccs- 80re noslro; et quia mos est Uomanai Ecclesise
(Ltic. i). InefTabiliter sibi cx ipsa gediflcavit tediplum, et sibi univit, quod non co.Tternum de sua substan- tia e coelo detulit corpus, sed ex massa nostrae sub- stantiae, hoc est ex virgine hoc accipiens, el sibi uniens, non Deus Verbum in carncm versus est; neque ut phantasma apparens, sed inconvertibiliter et incommutabiliier suam conservavit essentiam primitias naturae nosfrx siiscipiens, sibi univit. Nain principium Dcus Verbum bas nostrse naiurfle pr.mi- tias mulla sibi bonitate unirc dignatus cst, qui noii permixtus, sed in utriusque substnnlia unus et ipso visus, secundiim quod scriptum esl : Stlvite temptum istud, et in tribus diebus resuscilabo illud (Jom. ii). Solvitur cnini Chrislus Jesus, secunilum meram sub- ^ stantiam qiiam suscepit, et solulum siiscitat proprlum lemplum : boc ipse seciiiidum divinam sub»tantiam, sccundum quam el omnium afiifex est. Nuuquam anlcm post resurrcclionom unilionis nosiroe naluraB discessil a proprio leinplo, nec discedcre potrsl propter inefTabilem siiam benignitatem, sed est ipse Dominus JesusChristiisct passibilis, et impassibilis : passibilis secunduin humnnitaiem , impassibilis sc- cundum divinitatcm. Suscitavit igitur suum templiim Deus Verbum, et iu se nniurx nostrae resurreciionem et renoviitionem operatus est, ct hanc Dominus Cliri- stiis noster Deus, postquam rcsurrexit a mortuis, discipulis suis ostendebat dicens : Palpate me, et videte quoniam spiritus carncm et ossa non habet^ quemadmodum me videlis habere (Luc, xxiv); non di-
sacerdoli noviter conslitulo formam fidei su.ne ad ^ xii, qnemadmodum me dicitis csse, sed habere, ui ct
qui habet, et qui habelur considerans, non permix- tioncm, non conversionem, non inntationem, scd unitatem factam respicias. Propierea , et fixuras clavorum, et fixionem lancex demonstravii, ei cum discipulis manducavit, ut per omnia rcsurrectioncm
aancias Ecclesias prxrogare, Iktc eadcm compendiosa nimis brevitale studiii renovare, ut sub qiia fide vivendum sil, sccundum slatuta Patrum, in hanc noxtraro epistolain proptcr brevilaiem sine fasiidio lector agnoscat.
* llaec episiola circularis est etencyclica ad omnes episcopos Macedoniae anno 1 pontificatus Gelasii scri- pla, ea occasione quod episcopus Thessalonicensis totlus Macedoniae provinciae meiropolilanus (ut con- stat infra ex epist. 9 ad Dardan. et lllyr. episc.), Acacianis modo turpiier adbxreret, qui alias contra
^ Cod. capituli Veronen., quia et hic,
* Id. cod., defensa est. *
* Id. cod. « xUusioMbuK
oborta schismata inter Orientales et Romanum pon- tificem, sedi apostolicae firmiter inhaerere, ejnsque patrocinium suscipere consuevisset. Ut ergo reliquos ejus provinciae episcopos in officio caiholicae et apo- stolicae communionis contineret, ad eiusdem provin- ciaeantistites has circulares litteras dedit. Sev. Buiids*
> Id. cod., existeret, 'Al., salutem. IIardci!!.
21
EPlSTOLiE ET DECRETA.
Vi
noslrae natorae in se renovalam doccrci : el quia A gnatus es , domine sancte aposiolice cl l»e::(issime
seeuadum beaiam diviniiaiis subsianiiam inconver- tibilis , incommut:ibilis , impassibilis , imroortaliSy uullius indigens, perGcieus omnes passiones, se per- misit proprio inferri templo, qaod virtute propria suscitavil, et per.propriam perfectionem templi sul reiiov-^lionem nostrx natursb operatus est. Qui autem dicunt subtilem bominem Cbristum. aut passibilem Deiim, aiit in carne versum, aut non ' cognituin habuisse corpus, aut de cobIo hoe detulisse, aut phanttsma esse, aut morlalem dicentes, Deum Yer- bum indignisse ut a Patre suscitaretur , aui sine anima corpus , ant sine sensu hominera suscepisse, aut duas substantias Christi, secundum permixtionem coiirusas, unam factam fuisse substantiam, et non
pater patrum. Dcsiderii enim et voti nostri est jus- sionibus vestris in omiiibus obedire , et quemadmo* dum a patribus nostris accepimus, seilis aposiolicae, qiix viue et meriiis vestris delata e^^t, prscepta iu- temerate servare, aique religioncm orlhodoxam, ea« jiis estis praedicatores , fidtli et incuipata devoiloney prout noslrae rusticitatis sensus patitor , custodire. Eutychis enim vcl Petri Acaciique et cmnium seett- torum ejus atque consortium, velut qusdam pesti- fera contagia, ante vestram quoque vitavimus jus$io* nem , et mullo magis nuiic post admonitionem sedis apostoUcx , et ab eadem nus polluiune nec( sse esl abstinere : et si qui alii ejusdein £uiycl:eiis sectamy vel Peiri et Acacii, aut secuti suiit aut $>eqiientur, vel
confitentes Dominum nostrum Jesum Cbrisium duas " eorumdem sese complicibus atqiie consortibus srsti-
esse uaturas inconfiisas', unam autem personam, secundum quod unus CUristus, unus idem Filius» istos anatbematizat catholica et apo^tolica Ecclesia. Hsc ergo sunt, frater dilectissiine, qux pro anlidoto uosdebere miltcre flagitasti, quod nullun: amarum, neque dulce noxium videndum refugite, nam et de nostro conventu disposueramus qnosdam dirigere, si ratio id lemporis ficri permisisset : quod facere crediinus opportune, cum illarum pnrtiuin correclio ad nos, juvante Domino, legatione plenissima, sicut confidimus fuerit nuntiata. Speranles etiam de Dei nostri misericordia, ut buic praedicationi iiostrae c-C' mentissimus et Cbristianissimus imperator unanimi- tatcm suam auxiliumque conjungat, quaienus pro fide qua pollet, in illis regionibus coerccat, quin suis quaestiunculis, et secundum elementa mundi, sicul vas electionis ante pra:dixit, superflua vanaque con- cinanl, nulentes conlineri salutaribus disciplinis : ^ed vo«, sicut ail idein apostolus, non ila didicislis, Chri" ttum {Coloss. ii), si lamen illum audistis, cl in illo docti estis, slcut est veritas in Jesum, qunm utique ilie apprehendere poterit qui orihodoxorum Patrum, sicut jaiu saepe dicium est, observaverit institnta. Deus te incolumem custodiai, fraier carissime.
RESCRIPTUM
EPISCOPOBUM DARDAMLE AD GELASIUM PAPAM.
Gratias agunl quod ipsos monuerit a quibus cavendum sfl; el cupere ipsos ab aposloUca sede visitari scri^ bunt,
Domino sancto aposiolo [al. apostolico] et beaiis- simo patri patrtim Gcl^sio papx urbis Romae, humi- les episcopi Dardaniae.
Saluberrima apostolalus vi-stri prxccpta Tryphone viro religioso filio noslro dercrenie , qua oportct de- votione suscepimus, et maxnias Deo omnipoienti, el beatitudini vesirae referimus gratias, quod nos pasto- rali admnnitione et evangelica doctrinu visitare Ji-
* Duabus epistolis admonuit Gclasius pontifex epl- scopos Dardaiiix , ul Eutycbiinoniui Ciinnuinioncni scdulo vitareni. Priorem (qua: excidii) inisii pcr Tryphonem ; ad (luain pnccedeiis cpistola ub episco-
^ Edit, Rom. melius liabct counilum
mant immiscendos , el a nobis , qui sedi aposKlIcp secundum divina praecepta et Patruin siatcta ineul- pati servire desideramus , omni ratione viiandi sunl. Et si qui forte prava inteniione (quod neque arbitra- mur neque opiamus) a sede aposlolica se crediderinl segregnndos , ab eorum nos alicnos esse consortio profiiemur; quoniam, ut dictum est, Palrum in om- nibus cuslodientes prxcepta, et inviolabilia sacro- sanctorum canonum instituta scctantes , apostollcae et singulari illi sedi veslrae communi fide et devotione parere conlendimus. El quoniam suggerendi fomiiein nobis pro insita ^ibi benignitate beatiiiido vestra con- cessit, aliqua memorato Tryphoni viro religioso filio nostro, praeceptorum vestrorum portitori, suggerenda ^ mandavimus. Et ut suggesiionem ejus, quantum ar- bitramur justam et raiionabilem pro supplicatione no< stra libenti animo aposlolatus vester dignetur adaiit* lero, justis precibus exoramus(quod suppl-cntio misira merctiir effectum) ununi ex angclica sede vestra cuni sa^pe dicio viro religioso ad nos tisquc pr.Tcipile destinare, ut sub ejus prsesentia qux fides ortliodoxa, et vesirac jussionis sinceritas postulat , ordiuciitur- Et subscriptio,
Joannes episcopus sncrosnnctx Hcclesloe Scopime metropolilanae civilalis huic rcscripto a nobis dato conscniiens, ad omnia quie sunerius conlis.entur mniiu proprin subscripsi.
Bonosus episcoj us ul siipra subscripsl. Y% Sauiiiel episcopus ut supra subscripsi.
Yerianus cpiscopus pcr Valeniinum arcbidiacoiiuni ut supra siibscripsi.
Faustinus episcopus ut supra siibscripsi.
Ursinus episcopus ut supra subscripsi.
• EPISTOLA IIF.
AD EPISCOPOS DARDANIJE.
Nuntiat se pontificemelectum; eatholicce fidei libellum
pis Dard.^nirc rescripla fuil. Posteriorein hnnc ejus* dem arguineiiii nitsii per Ursicinum, prout ipsi peti- veraiit. F.nryclicain el circularem fuisse patet ei vcrbis epistolas iii fine. Ex co quod ab iiiiiio Euty«
S5
GELASII PAPJ; I
il
IrwumUiii, horUUurqui ut cum EulychianUtu non A sus apostolus Paulus qualcm hodie credere ilebearous
cimmunicentf et muneri pastorali invigilent.
Dilecti&simis fratribus univcrsis episcopis per Dar- daniam constitutis Gelasius episcopus.
Ubi primum respirare fas est a coiitmuorum lem- pcstaie beliurum, quae iii illis proTinciis, vei iu t&iis leinporibus qualitas iiicessanter excrcuit, cunclos per Dardaiiiam Domini sacerdotes fraterns sollicitudin s carilaie duximus alloquendos : primum quia regimen apostolicae sedis adepti, strepitu publico, sicut dictum est, relardante, commissum nobis sacrae dispensa- Uonia ofQcium, propriis, ut mos erat, litteris * iiequi- mus indicare, quo vestra rraterniias de communionis Domini nobiscum munere gratuleiur. Deiude, ut post tantas acerbitaies incommoditatesque mundanas, qua-
Dominum nostrum Jesum Cbristum palain {^rofessus est, dicens : In quo habital omnii plenitudo divinitalis eorporaliter {Cotoss. ii) , quod brevi capitulo simiil Arianam pesiem, et liancquam diiimus Eutychianaiii coelesti prxdicatione subvertit, quia ei bomo iiihilo- roinns est, ubi omnis plenaque Divinitas habilare pcrbibelur, et corporaliter exprimendo , in veritaie persistere nostri corporis approbatur.
Super auiem his freqiienier ab apostolica sede , et per beat^ memorix sanctum Leoncm, et per succes* soresejus certum esi, Graecos fuisse conviclos, sicut i|>sorum chartis quas apud nos liaberous, sine anibi- guitate monstratur. Nunc vero quamvis ipsam pesti- lcntiain non audeant profiieri , eos tamen qui talihus
liler inyicem valeremus, rouluus serino deproroeret ; ^ conirounicaverint , uicritoque secundum ChaV.cdo-
postremo si qua de ecclesiasiicis referenda sunt cau- sis , qua; propter insidias pcrpetui hostis , paslorali suot jugiier circurospiciendu vigilaniia , signilicalio- Dibus panderemus alternis. liis igiiur incitati per fra- irem et coepiscopum nosirum Ursicinuin pro^seniia dirigere scripta curavimus , prxeunie gratia saluta- Uonis, orantes ut magnanimiier auxilio Domini tole- rando rerum transeuniium vastitatein , magis esse debeamus aiicnti, ne, quod absii, perpeiuae subea- mus vitac dispendium. Proindeque catholicae veritaiis poscit utilitas praecavenda , diiectio vestra paulisper advertat. Apud Grxcos , quibus multas haereses abiindare non dubium est, jam ante annos fere qiia- draginta ei quinquede Doniini nostri etSalvatoris in-
nensis decreti coneilii ab apostolica scde d^^roiiati sunt , obstinatique in eadem damnaUone defuncii, peruicioso furore defendunt, et eorum reciiationem Ecclesiae catholicae moliuntur ingercre. Quod uiique, quod absit, recepiis, eiiam contagium pravitaiis, cui 80 comrounione sociaruni, conseqiienter incurriiur, quemadmodum(qood Doroinus avertat!) si Arli vel cujuslil>et haeretici ad ecclesiasticam reciiationem nomeu adroitUtur , siinul et consoriiuro deiestabilis crroris assumitur. Uiide quia errorero quidem (aicn- tur, sed ei sibi putant coromunionem catholicani condiUoiie laxandam, ut nomina eorum qui praevari- caU sunt illis in ecclesia recitare sit licituro , et nou lam ipsi corrigere quam sinceriiaiero catholic^m in-
carnaUone nata conquaesUo est : Eutyche qu mdam ^ ficere nitantur contagio perGdoruro ; dilectionein
presbytero ConstanUnopoIiiano in blasphemias pro- ruente^ per qnas diceret uuam tantummodo, id esi^ solam Diviniiatis naturam, sive subsiantiam in Do» inino Jesu Christo credere nos debere, susceptse car- nb verilate prorsus alM)lita : quod utique iniprobum commenluni Marcionisiis, Mdiiicha'isque conjuncium, totum sine dubio salutis nostrae solveret sacramen- Ittm ; siquidem qiiantuin ct S( ripturae veiierabilis dicit auctorilas, et niajorum lesiaiur doctrina nostrorum, redemplorem inundi Deum, loturo siroul Deuro, lo- tamque horoinem ex Maria Yirgine fuisse progenituin. Et buic mundo certum est exsUiisse conspicuum, sic passnm, atque resurrexisse constat a mortuis. Itaqiie
vesiram fratorn.ne caritatis affeclu non destiUmus ad- monere, ut si qui talia seminantes ad vcs'ras regiones forte perveuerint , moilis omnibus excludantur, vo- bisque cum sede beali apostoli Peiri, sicut a pairihus nostris est tradita illibata communio atque ex omni pnrte inconvulsa perduret. Certe si qiiis aurcs vestras de Iiac crediderit subrepiione piilsandas, s.l- liciludine pastorali ad nos quam ciiius referre pro- peretis , ut communi studio , caiholicoque iractatu, pro domo unius Doroiui cuncU catholici conr. rant sacerdotes ; ut quae orlhodoxa! deriuiUoni compe- tunt , iniemerata serventur ; et quatenus errantihus debeat subveniri , raUonabili delibcraUone uoscatur.
quadragintadiebusruissecumdiscipulisconversalum, j) Ha?c autem vestra dilecUo etiam ad contiguas sibi
in ccelum ascendis^c, pleiia luce sit clarum, eoque inodo diclum , ad judicium , angelo teslanie , veiitu- rum, ut et Filius hominis, q\iem beaius Slephanus inartyr a dextris virtuiis Dci vidit aslanlem , mani- festus appareai, et qu(*ro conipunxcrunt persecutores ejiis , asplciant : quod niroirum sine carnis humanos iion potest constare materia , cujus assuroptio glori- iicata est deitate , non prorsus absumpta. Unde et beatus apostolus Joannes dicit : Qui negat Chrislum in came ventxse, hic est anlichristuh(IJoan,n) ; etglorio-
cluanae haereseos, qua^ detccta fiiit antio ii8 hoc loco euumeret aiiiios i5 , apparet cam anno ponUiicatus
' Edit. Rom., nequivtMus.
quasque provincias vicinosque pontifices prudeiitcr facial pervenire, ut Ecclesiarum pracsules, universa» veritatis instrucUone percepta, morUreram declinare valcant ralsitateiii. Et subscriptio : Deus vos incolu- mes custodiat, fratres carissimi.
EPISTOLA 111 ^i».
BEATI PAP^ GKLASII AD NATALCM ABDATeM.
Dilectissimo filio Natali abbaU Gelasius episcopus.
Qiiamvis pro beali Petri apostoli moderaroine di-
vinitus insUiuto^ quo sedis eius vicarii cunctis suul
Gelasii primo scriptam esse. S£v. BiMtir
S5 EPISTOL/E
ecclesils debiioras, ad iratrcs et coepiscopos roeos per Dardaniam constiiuios competenlia scripta de- jerimus, antiqas fidei commonionisque tramiiem lutMequentet, ut cavere yaleant eontagia perfidorum, 61 nobiscum illibatum tenere consortium ; lamen dilectionem quoque tuam iiou *• desiitimus deside- rantes affari» cujus soUicitndinem de noxiis quibus- que Titandis, et in reiinendis quae ad uiilitatem pertinentChristianam, laudabllem perspeiimus esse ierrorem , ex litteris * scilicet quas ad fratrem et coepiscopum meum Serenum tua caritas destinafit. ' Proiude eoilaborandum sibi tua dileciio perpendit E?angelio Dci, et ^ xternse salutis intuilum eliam adversantia quaeque lolerando conslanier; ul nullum subeas, quod abdit, ccelesiis regni dispendium, ad quod utique nibi legitime certaveris, non potes per- ▼enire. Tanlo eniro , prxstanle Domino, nobis est insiandum ? igilandumque, quanlo sub ipso fine jam mundi vebemeniior bumani generis hostis insistere non quiescii. Nihil significamus omissum, ^ quod aoi correctioni rerum quas in Ecciesias Urieut'>s se- minavit inimicus, Palrum regulis congruentem posiiit adhibere medicinam. Sed quid facimus? quia obdu- ratis auribus ?ocem refugiunl veriiatis audire, lan- uque vis morbi saevientis incubuit, ut secum nialint salvos quosque lcthaliler aegrotare, q*iam ipsi rcci- pere sanitalem ; nunc inficianles universa quae ipso- rum chartis, ipsorum subscripiionibus approbamus ; nunc cum manifesta renim fuerini luce couvicii, p;ilam apertequc faientes errorem , noile se lamen referti ad viam purae confessionis communionisque ' lestantur ; sed nos potios exspeclant suis praeva- ricatohbus Implicari. Quapropter, largienie Cliristi graiia, niagnis studiis est agendum, ut quia de viia ^ierpetua vel amiitenda res agiiur fel leaenda de-
* Quod aut aut patrum regulis. Sic Maffeius.
S<^d cum incommodum sit secundum aui , redundare l>roinde viJetur et primum.
^Deest apud Maffeiiim prueposilio ab, 'Cum Theodoricus Goihoruin rex, post OJoacrein regem Herulorum devictum et occisum, utia cum Havenna iniegra lialia potitus esset , bello diulurno fa;igatus ad Anasiasium iinperatorero Consianiinopoli degenlem, duos hosce iegalos Faustum inagislrum onicioruin, ei Ireiixum ablegavit, qui ad obtenluin Italiae regiium reciius siatiiliendum, pacein silii con- cedi peierent el iinpeirarenu Hac occahione Gela- sius papa, anno poiiiificalus sui 2, alieri lcgaloruin FausU) onicioruiii magisiro causain illam quae cum Eupbemio Coiistanlinopolitano adhuc schismatico fertebaiur, commendavit, ut aequihsimis jussionibus Ecclesiae Romanx oblemperans, ejusdem comrouni- cationem haclcnus frusira expelitam conseiini me- reretur. Hujus negotii cxpe<1iendi raiio commissa est Fauslo ea de caiiiia, quod Eupbemius patriarcba, Gelasii episiolis duabus adinonitus, nomcn Acacil e tabulis sacris non modo non expunxerit, sed el ejus- dem defendendi palrocinium susceperit, alque ea qu» solent hsrelici et vchisinatici couira sedem ap >- atolieam effuliverit; quodque dcmiim, ad coiicitaudam
' In edil., desiitimus.
* In edii., cx litleris siquidem,
* Dccsl iii edii., proinde,
* la edit. rcrte, ob asterna:, elc.
' In edit., tcHantes, et iiifra exspectantes.
ET DECRETA. f&
Arousoperam quidem,, si allquos ex illis, opertnte Domino, salvare posslmus : alioquin, sicut ait Apo* slolus, te iptum eastum custodi (/ 7tm. v , 22). Perire voientium nitarour declinare perniciero; et, qiiod solum facere debeamus, divinam pro iliis exortre clementiam , ot resipiscant a diaboii iaqueis a qoo capti detioenlnr ^ ab ipsius voluniate : ut ab obtti- . naiione moriifera respirantes, pestem quam se b«« roaniius incidisse etiaro \\)%\ seniiunt, Inutili vere^ cundiae languore deposito, ad recuperanda remedia sempiiern I libero corde resipiscani. Ilis ergo cognl- tis quae bicut diximiis ad rcgionum fesiranim sant direcia pontifices, et ipsi protegenle vos Domiiio debetis esse convenienier instructi, ei provinciit cadem quibuique * conliguis fiducialiier prxdicare*
B Nibil est enim quod pavere debeamus, cum cerium sit a ccelesti Pracsule non derelinqui quos suae ve- ritaiis prapsiitit arma tractare; nec quidquam videa- mus ei ullaienus pnefercndum, cum ipsas animas nostras pro earum nos voluerit saluie contcmnere* Qiialiier autem vel proficiat ibidem religionis inte« gritas, vel quid forsitan asscratur, saepius nobls vesira dilectio non omittat oslcndere; ut necessarla, Christotribuente, subsidia respoiisis congrueniibut minisiremus.
Subscriptio papw. Deus te incolumem custodial, fili dilectissime.
C
EPISTOLA rV SEU ^ COMMONITORIUM
AD ' FAUSTUM UAGISTRUM FCRGFNTEU LEGAT10N18 OFFICIO CONSTANTINOPOLI.
Acacium jfire a sede apostolica damnatumf et in excom" municatione mortuum non posse absoivi^ et cum t/it iioR communicandum.
Ego quO'|ue mente percepi [al. praecepi] Graeeot in sua obstinaiione roansuros, nec cui velut inspera-
contra pontinccm Romanuro Anaslasii imperaiorit invidium, in vulgus sparserri ipsnm Anasiasium im» peratorem, ncqiie ab epi^copo urbis KomT, neqiie st Romano senatu recipi , adeoque imperaiorem contra* Url>em et episcitpnin commovcrit. Ne igiiur horum^ occasioiic Roinaiia Ecclesia in discrimen adducere* inr, atque inier duos hxnticos principes Aiiastasium* ei Theodoricum arctiia, durioribus angusiiis preme- relur, Faiisto oflicioruin inagislro. viro pienlissimo,. tant.c molis noKOtiuin credidit, ut (um esset (k>n- sianlinopoli , objecta dilueret, icntnia desirueret ,. alque sequesier pacis eiistens, Orienialis Ecclcslao^ cuin Occideniali conciiiator accederel. Profectus est D Faiislus , gnavilerque susceptum negotium peregll ;. sed non ex scntentia, ut erat in optaiis, absolvir, refraganle Euphemio, et majora rixarum fomenta ii.iscente. Qni el de omnibus qune cum ipso irans- acla eranl, datis ad Gelasium litieriscum cortiorem reJdidit. Quibus acceptis Gelasias ad eum rcscripsil hanc defensionem, qua adversariorum calumnias re* Ceilere posset. Uiide non immerito commonitorium nuiicupalur, cuni eo ipso a poniiGce admoneaiur, quoiiaui modo calumnianlium pelulantiam valide re* tuiidere queat. ilaec ei Raronio aiino 493, num. 3 ei sequenlibus. Sev. Bi^iius.
' Dtiesl in edil. contiguis.
' Sunt qui Pestum dicaiil legi oportere : nrc syl Gi'lasio p;iiia hnnc lcgatum fuisse Consianlinopnliii a riicodorico regc, sed sub Anastasio Gclatii succcs sorc. Uarjduin*
•7
GELASll PAPiE
58
lam ?ideri potest, qaod esl aate [aU in anle] pra^co- A aut se nossc dissiroulat , in qua iitique per numnro-
gnilum. Quapropter * non jam propter religionis cau- sas student disposilionibns publicis obviare, sed po- lius per occasionem legationis regiae catliolicam Hdem moliuntur everiere, et tali coinmento [o/. comniercioj miiintur speraia pr?estare. Quid sibi vult autem quod dixeril imperalor, a nobis se in religione damnatum, cnm super hac parte et decessor meus non solum minime nomen ejus attigerit , sed insuper quando piiiicipia adeptus regiae potesiatis excrcuit, in ejiis se rcscripsil imperii promotione gaudere : et ego nolUi ipsius unquam scripta percipiens , bonoriHcis (ut nosiis) cum litteris salutare curaverim? Dcces- sores roei , sacerdotes qui praevaricaioribus se coin* inauicasse propria voce confessi sunt, a communio-
sam seiitentiam sacerdotum erroris hujus auctores consiat fuisse damnatos ; sicut in unaquaque haen si a principio Ghrisiianae reiigionis et facium fuissc , ct (ieri , manifesta rerum raiione monstraiur. decesso- remqiie meum exsecutorem fuisse veteris constituii, non novae constitutionis auctorem ? Quod non solucn praesuii apostolico facere licet, sed cuicunque pon- t^fici, ui quosiibet et quemlibct locum, secundum reguliim li.Trcseps ipsius ante damnalae, a catholica communione discernant. Acacius quippe noii fuit novi Tcl proprii invciitor erroris, ut in eum nova cjcifa prodirent [al. procederenl] , sed alieno farinori siia communiune se miscuit. Ilaque necesse est nt iri illam reciderct jiista lance sententiam , quam cniii
ne apostolica submoverunt. Si isti [al. ita] placct se B suis successoribus per convenientiam synodalem su-
mlscere damnalis, nobis non potest iinputJri; si ab els velit abscedero , tanto magis a nobis non pote^t esse damiiatus , sed potius ad gratiam sincerae com- manionis admissus. Ad senatum vero pcrtinet Roma- num, ut menior fldei quam a parentibus se suscepibse meminit, rontagia vitct communionis extern», ne a comniunione hujus sedis apostolicae (quod absil) red* datur externus. Yeiiiam sibi dari [aLaddit debere] proponunt. Logatur, cx quo est religio Gliristiana, vel cerie detur exemplum , in Ecclesia Dei , a quibus* libet pontificibus , ab ipsis aposlolis , ab ipso deni- qae Salvatore veniam nisi corrigeniibus se fuisse con- cessam. Auditum autem sub isto ca'lo ncc lcgitur omnino, nec dicitur, quod eoium voce dcpromiiur :
sc(*perat auctor erroris. ^ Nobis opponunt canone.«, dum nesciuut quid loquantur. Gontra quos hoc ip^o venire se produnt, quod prim^e sedi, sana rcctaque suad^ti , parere fugiunt. Ipsi sunt canoncs, qui appellationes tolius EcclesiaR ad htijus i^edis exameii volnere defeirri. Ab ipsa vero nusquam prorsus ap- pellari dcbere sanxerunt ; ac per hoc illam de tota Ecclesia judicare , ipsam ad nuHius commeare judi- ciuni, nec de ejus unquam praeccperunt judicio juJi- cari, sententiamque illiiis consiituerunt non oportere dissolvi , cujus polius decreta sequenda mandarunt. In hac ipsa causa Timotheus Alexandriniis, et Pe- inis Antiochenus, Petrus, Paulus, Joannes, el csnteri, non soluin unus, sed plures utique nomen sacordoiii
Date nobis veniam, dum tamen nos in errore dure- C praeferentrs , sola sedis aposiolicac sunt aiictoriiafo
mus. Id quoque ' pariter [forte kg, par est] osien- dant, qui nobis canones niluntur opponere; quibus boe canonibus, quibus regulis, qua lectione, quovc doramenio, sive inajoribus nostris, sive ab ipsis apostolis (quos potiores mcrito fuisse non dubium est), seu ab ipso Domino Salvatore, qui judicaturus crediiur vivos et mortuos, sive factum est unquam, vel faciendum esse mandatur. Mortuos suscitasse legimus Ghrisium, in errore mortuos absolvisse non legimus. El qui ccrte hoc faciendi solus habuit po- testatem, beaio Petro principaruer.mandatapostolo: Qum ligaveris super terranif ligata erunt et in calis ; €t qwB soloeris super terranif erunt soluta et in ccelis {Matlh. xvi). Super terram, inquit; nam in hac liga-
dejecti, cujus rci le^lis etiam ipse doceiur Acaciiis, qui prxccptionis hiijus exstilit exsecutor. Qiiod uti qiie sirut aposiolicam sedem juxla formam synodicam fecisse manifeslum est, sic neminem resuliare po- tuisse ccrtissimuro. IIoc igitur modo recidcns in coilsortium damnaiorum, esl damnalus Acaciiis, qui eoriim damnationem, anleqiiam praevaricator existe- ret, fuerat exsecuius. Nobis ausi siinl facere c.ino- num menlionem , contra quos semper ambitionibus illicitis' fecisse monsirantur. Qua ipsi synodo , vd secundum cujus synodi formamAlexandrinum Joan- nem de ecclesia cui ordinatus fuerat expulerunt? qui nullis causis evidentihus nec ante convinci , ncc postea provocans, etiam in judicio competenti poiuil
fione defunctum nusquam dixitabsolvi [a/. absolven-/^ nccosari. Quod si dicunt : Impcrator hoc fecit : hoc
ipsum quibus canonibiis ; quihus regulis est prxce- pturo ? Gur huic )am pravo facto consensit Acacius, cum aactoritas divina dicat : Non solum qui faciuni prana reos esse , sed etiam qui consentiunt facientibus (Rom, 1 )• Quibus canonibiis quibusve regulis Galen- dion exdnsus est , vel primi urbium diversaruin catbolici sacerdotes ? Qua traditione majoruro apo« atolicam sedem in judiciam vocant ? Au secundae sedis antistites » et lertiae , caeterique
dam]. Quod ergo nunquam factum est , vel mente ooncipere formidamus, scientes in diviuo judicio non posse penitus excusari. Si autem , qood nunc prae- tendtint, a Romana Ecclesia se sniit divisnri, Id jam dudum fecisse monstrantur. ' Eupheminm vero mtror, si ignorantiam snam ipse non perspicit , qui dicit Acaciuin ab uno non poiiiisse damnari. Itane Don perspicit, secundum formam synodi Ghalcedo- nensis, Acacium fuisse damnatum ? nec novlt eam,
^ Godex Veronensis cnpituli millenariam praeferens actatem, quocum hoc Gclasii commonitorium colia- tuin cst, hic legit, non tam.
' God. Veron., parum est.
* God. Veronen., Euphimium, et ita ubique. ^ Hunc locum Nicolaus papa rccitat ex commoni- torio in epistola 5 ad Michaelem imperatorem. Hard» ' God. Veron.i iUicitis lenendi esse*
M EPiSTOLiE ET DECAETA. 50
beoe sibi conscii saccrdotes dcpelli dcbuenint , ct A hacc voj possit adiniiti. Remitli culpa de praBterito
polest, corrertione sinc dubio subseqnente. Naoi si
qui rcUgionis cistilitinimicus, depclli non debuit? Yiderinl ergo si alios habenl canoncs quibus suas ineptias exsequanlur. Cxternmisti, qui sacri, qui ecclesiastici , qui legitimi celebrantur, sedem apo- siolicam ad judiciom vocare non possunt ; el Con- stantinopolitanas civitatis episcopus, qnse utique per canones inter scdes nullum nomen accepit, in com- muiiionem recideiis perGdorum, non debuit submo- vefi. An, qui homiiii mentitus dicitur imperatori, et qui imperatorem Ixsisse pcrhiiientur, depelli de* bueruiit : et in Deum, qui summus et veras est impcrator, Acacium delinqueniem , sinceramqoe communionem divini sacramenli studentem miscere curo perndis, secundum synodum, qua haec est dam-
delnceps flnitur [a/. nngitnr] mansara perversitaii, non est benignitas remitlentis , sed consentienlts 'assensio [a/. assentatio]. Non est mirum, si isti sedcm beaii Petri apostoli blasphemare pmsumunl, qui taiia porlenta vel corde gerunt, vel ore diflraii- dunt, ct nos insuper superbos esse pronuntiant, cmii eis prima sedes, quidquid est pietaiis, non resisUt [a/. desinai, vel desistat] oflerre, illi eam ipso pro- tervo spiritu subjugare se possc confldant. Sed captot mente facere ista non miraro est. Sic phreneiid solent medicantes quosque [a/. qaoque] velnt hosiet putare vel caedere. * Quaero tamen ab bis , jndieiiini quod prxtendunt , abinam possit agilari : an apnd
nata perfidia, non oportebat eicludi ? Sed ve.int, g ipsos, at iidem sint inimici, et tesies, et judices?
nolint, ip:sius judicio * antiquae canonum constilatio- nes Grmabuntur.
SeJ religiosi viri atqae pcrrecti, sccundum canonos concessam sedi aposlolicx potestatem nimiram co- nantur eripere, et sibimet eam conira canones usur- pare coniendunt. 0 canonnm magistros atque cn- stodes ! Nobis nullum fas est inire certamen cam liominibus communionis aliensc, divina Scriptara prj'dicanle : Hominem fneretieum pat primam et secundam eorreptionem devita, tciens quod hvjusmodi delinquat, proprio judicio condemnatus (Tit. iii). Ecce cognoscant quia non solum ab alio, sed a se quoque ipso damnelur [a/. prxdamnetnr] haereiicus. lllad antem nimis est impudens, quod Acacium veniam
Sed lali judicio nec humana debent committi nego- tia, nedum divinx lcgls integrilas. Si qunntmn ad religionem pertinet, non nisi aposiolicae sedi juxta canones debetur summa judicii totius ; si qaantiini ad saeculi potestatem, ill.i a pontiGcibns, et praecipno a beaii Petri vicario, debet cognosci [a/. cognoscere}, qnac divina sunt, non ipsa eadem judicare [aL dijii- dicare]. Nec sibi hoc quisqu^im potentissimus sacculi (qui tamen Christianus est) vmdicare pricsumn, nisl religionem forsitan pcrsequens. Quid tamon diee- rent, si non chartis sois in omnibus vincerenlurt Ineptias itaqae suas sibi servent, nisi resipiscani, po^ tius cogitantes Christi vocem non esse suptrGuani, quae confessioni beati Petri apostoli inferni portas
posiulasse confingnnt , et nos exslitisse difficilcs. c """1"»°™ pracvaliiuras asseruit [Matth. xvi). Qua-
Teslis cst frater vesier, filius meus vir illusiris An- dromachus, qui a nobis abundanler instructus est , ut cohoriaretur Ac:(ciuin dep' sita obsiinationc resi- piscere, et ad sedis aposiolicx remeare consortinm, quique se sub jurejurando mapis cum eodem moli- tionibus egisse teslaiur, nec ad ea qune recla sunt puiiilssc deflecti, sicut rcrum probatur eflectu. Certe profcratur judicium, quando miscrit, quando veniam fostularit, correciioneniquo suain nobis promiserit exhibendam : nisi fortc hunc animum gessii quem surcessnres ejus habcre perspicimus, ut tamen si veniam postularet, sic sibi vellel impendi, ut nihilo- Diinus in errore persisterct : ubi utique non tain a nobis rccipi viderelur, quam iios potiiis in siiam
proptcr non veremur iie apostoiica sententia resol- vatur, quam et vox Cliristi , et majorum traditio, el ^canonum fulcit auctoriias, ut totam potius Eccle- siam semper ipsa dijudicet. Sed cogiteni magis, al quis in eis reiigiouis est sensus, ne praviiaiem saam nullatenus deponentes, apud Deum hominesque sedls apostolicae perpeiua constitutione dainnentur. jSic aulem diciiur fuisse dennitum, ui deinceps de negoilo niliil dicatur, qiiasi vel niinc eos (quemadmodnm no- siis) meo duxcrim nomine specialiter alloquendtts. Neque plane cum i^tis non corrigenlibus ineund^ congressio, quemadmodum cum aliarum quoque bae* resum sectaturibus dirnicaiio renucnda. Vos autem salvos ct sospites quantocius huc reverti, continuis
trnduceret pravilaiem. Quem reatum sc confessuros jy Divinii.')tcm votis expctimus
assenint anle cerlamen ? Si realus est , utique cor- rigendus est. Si corrigendum non putant, follaciler se re.Uum perhibent profiieri ; n*si , quod esl infe- licius , cum et fatentur reatum , el non aeslimant corrigendum. lilud quoque ine ridere libuit, quod ait : Si necesse fuerit veniam poslulare, existimans nimirum tnnc se peccati veniam n«'ces8ario postu- lare, si ei concedamus no peccare dcsistat; imo etiam (quod absii) cum eodem consentianius nos qiioque peccare. Nescio inter qu.'e muiidi prodigia
j * C(hI. Veron., antiqua canonum constitutione fir' mentur.
'Cod. Veronen., adnuntiatio.
••' • >•
• A
• l>*
EIMSTGLA V.
■»§"••'>»
AD HOMORlUll DALMATi.£ EPISCOPUM.
Uonjei nePd^nnam ifaresim a totrjiotitificibusideli'» ^ ' statam reviviscere sinal.
Dilectissimo fratri Honorio Gelasias.
Licct intcr varias lemporum difficulutes contlnnis occupationibas implicali, vix respirare valeamus; pro sedis tamen apostolicae moderainine totius ovilis do- minici curam bine cessatione tractantus, quae bealo
* Cifaiur hlc locos a Nicolao papa in episl. ad llichaclem imp., ut alia ex bac ipsa epistola. Hahdui.^v. ^ SupDie NicQsnorum. Uarduin
51 GELASIl
P«lro SaWatoris ipsiui nosiri ?oce dcicgata esi : A Ei tu eonvenu* con/irma fratrts ttto$ {Lac. xxii). Et item : Pelre, amas me ? Pasce ove» meas {Joan. xii). DisBimuIare nec possumus nec del)emus, qux nostram sollicitudinem Torma persiiingat, cum bealo Paulo rpnstolo sentientes aique dicenies : Quis infirmalur^ et ego non infirmor ? Quii scandatizalurt et ego non wtor {II Cor. xi) ? Ila quippe nos repeiile trisiis, bor* renda et vix credibilis confecit opinio» ut mentem nostram ronfunderet , sauciaret , afnigeret. Nun- Ualum nobis est enim in regionibus Dalmatiarum, qoosdam recidiva Pelagianac leslis zizania tenanasse, taotumque illic eorum prxvalere bUispbeiiLam, ut simplices quosque moriiferi furoris insinuatione decipiant. Est qnidem error ipse nefarius tauto pprniciosor ad subripiendum, qiianto ad fallcndum B terisimilitudiniscolore versutior : prne^laiiie Doinino, idcst (idei catbolicae pura veritns, concordibus uni- Tersorum Patrum deprompla senteiitils, quai et sub- lile virus funesi» pravitatis exponat, et bumano ge- neri salvando conferat de Scripturaruni confectioiie fliedicinam. Nullaienus igitur discreiionein rerum nondum abundantia corda conturbct, donec et occul- tnm vulnus appareat, ct sahatio singnlaris eluceat : quoniam quanlalibet arXe fallacix spiritus perdltioiiis armeiur, sancto gladio Spiritus principalis et detegi- tur einecatur.Quaproptcr per dilcciioiicm tuam cun- ct(t8 ibideni Domini sacerdotes fraterno comroonerous ailbctu; ut qui cum erudiente vos Doroino contra uoviiios piigiteiis erroies, oliin perversitatem loto 01 be damnatam iiec ipsos rccipere debeatis, aut quod G teintTe pulatiir, esse faciendum ; qu» non ha;resis majoribos nostris convenienter exstinct» rursus pro- vocare nos audeai, et palam novis resumptis vir.bus apertequc confligat. Nunquidnani licet nobis a vene- randis Patribus damnaia dissolvere, et ab illis excisa uefaria dogmata retraciare? Quid est ergo quod ma- gnopere prxcavemus, ne cujuslibet lixresis semcl dejecia pernicies ad examendeouo venire coniendat? Si quae antiquitus a nostris majoribuscogniia^discus- sa/refulata sunt, restauranda nitamur ; nonne ipsi nos, quod absit, et quod nunquam catbolica paiietur Ecclesia, adversariis veriiatis universis contra nos resurgendi proponiinus exeiupluin? Ubiestquod scri- ptnin estrrernitifos patrum tuorum non transgredieri» (Pr. xxii)^ ci ; Ijitgrroga(tfitxfifi ((^os, ^ fim^fititjabunt D
•• •
tibi ; et sCuipi&b^^if ef^drqpnt iiffdDe^ti ^-^li]^ Quid ergo tendimus* ultra delTnita rnajoruro," aiit cur' nobis noia suJ0plt.Si qi|ij jgnorantesjdiscei;e^cupi%in!;s, qualiter 4>-prltOK{oxii PaVibu^^et seiiibrii>ti$.iBi^iguia quxque vel vitanda prxcepta Isunt, vef aptanda ch- tholicie veriiati;cur non his probaniuressedecreia? Nunqoid aut sapientiores illis surous, aut poterirous firma stabiliiate constare, si ea quae ab illis consilluta soBt subruarous? An fortasse nescitis hanc hsresim de qua loquimur, et ah apostolica dudum sede per
• Mendosa est et subrcptitia hxc consiilnris noia. Niillus enim Fausti consulatus sub pontificaiu Gclasii re|)critur. Legatur crgo, A/6iiio viro elarismmo con-
PAPJE I Zt
lieata! memori;e Innocenlium, ac deinde Zosiu;uiii, Bonifacium, Coelestinom, Sixtum, Leonein, conliiiuis et incessabilibus sententiis fuisse prostratam ; nec tantnm Ecclesiae catholicae legibus, sed principuin qooque Roinanorum eo lenore damnatam, ut iiec usquam terrarum vivendi locuin sectatores ejus ha- bere sinerentur ? Quab oronia tam gesiis Ecclesiae per singolas quasqoe regioncs de eorum praviiate cou- fectis, quam censurx publicffi sanctionibus edocen* tur. Ecce qooromlibet aures catbolicas audire doctri- nam.quaestiones accipere,tractareiendicula8, et blns- pheiiiias patl^uteradmittere. Osi studerent adversiis eos majorum nostrorum libros responsaqiie cngiio- scere, illic modis oninibus cerneretur, nibil es^e prorsiis, qiiod non et ab isiis^fuerit ventilatuni, et :ib illis magninca veritate contritum. Sicque de cunclis eorum nequitiis refutaiidis fideles quii|ue redderen- tur instrucii, ut nibil amplius quxreretur. Sed si for- sitan ineruditos animos quaedam de eorum seiisibus proposita coinmovereiit, ita veiierabiltum Pairuni do- ctrinis et oinnis eorum publicatur insania, et quibus reinediis curetur,ostenditur,ut ex bis Deo praeslaiito pnevisis, cuncta qiiae de eorum ^erie texuerunt, et periculosa sectantibusetstulia deprebcndeiiiibus essc videantur; ita ut si quis existimet reluctandum, non t^iineii veierum sententiis contradicior exisuit, sed bumanx saluti , catholicieque doctrinas paLiin se aperieque profiteatur iniroicum; quo magis aiteniius pervigil cura pastorum a sacris gregibus luporuni de- bei arcere sxvitiam. Nuto quidquid ovibus sanciis acciderit detrimcnti, prxsulum (quod abstt) daiiinct incuriam ; sicui a regeneratis agminibus noceniiuin depulsio bcsiiarum custodum prxmiis perpeiuum procuravit augmenium? Gerte si, ut magis opiainus, falsis bxc ruinoribus sint relaia, quantocius deside- rainus agnoscere» ut qui meinbrorum Gbristi vexa- tioiie trepidamus, mulio magis de eorum stabilitaie laetemur. Daia v kalendas Augusti, a « Fausto [a/. Albino] V. G. consule (anno Ghristi 493).
EPISTOLA Vi
AD P.UtfDEII BONORIUM DALMATIA EPISGOPUM.
Eum non debuisse mirari scribit quod admonuerit tn- vigitandum ne iterum Pelagiana higresis puUularet.
Dilectissimo fratri Honorio Gelasius.
Miramur dileciionem tuam fuisse miratam, curam sedis aposiolicx, quae more majororo cunciis pcr mondum debetur Ecclesiis, | ro vestrae qiioque re- gionis (ide foisse solliciiain. Gunique ad eani perla- tum esset quod quidain per Dalmatias intcgritatcm catbolicam vitiare niterentur, et divinis humanisque legibos ante damnatum Pelagianae pestilcntia^ deiiuo Tirus inferre ; non putaveriiiius iillaienus diaerendum qiiominus hce diligeniius inqiiireiites, aut si fortasso irrepserant, de proximo sanarentur, aut anxieiatcin nostram, si falso probarentur jactata, relevarent ;
aestimantes ineiius nos videri impatientiuS talia in-
»
sule, Aui ccrtc diceiidum essel Gelasiiim non aiino 492 poniiflcatum iniissc, sed 490, die 2 Blartii. Slt.
BlHIUS.
S3
EPISTOLifi feT DCCRETA.
54
vestigare Toluisse, qoam creseere dissimulando per- A Seeundum, hos pro iolo peeeaio originali non dant'
iiieiem. Neque eiiim toI sileutio premere causam hujusmodi, vel diflerendo fovere deberemos. Cum dicenie roagistro geDtiom, soUicitudine uon pigri(Rom, xii) ; atque Iterum, qui praest in soUicitudine^ reos |irocul dubio nos nisi contiuuo quaerererous, ctiamsi inaniter esseiit vulgata, couvincerent. Nec interest per quos ad aures nostras eadem perveoissent, dum quomodo libet ista referentibus, postquam iiostram Gonscientiam penetrarent, in bis veraciter iiidagandis pastorales excubias esse non oportucrit negligenteSt quaienus vel e vestigiopossetlupis inhiantibus obviari, vel nuliis exlstentibus feris, ovium custodia secura per- sisteret. Ab bis qui essent Chlocs, Corinthiorum se dissensiones agnovisse testatur Apostolus (/ Cor, i ),
nart. Terlium, graliam ad salutem non esse necessa^ riam^ illamque secundum hominum merita conferrim
Gelasius episcopus uiiivcrsis episcopls pcr Pice- num in Doniino salutem.
Barbaricis bactenus dolebamus incursibus maxime \icinas Urbi pruvincias, et bellorum sxva tempesiata vastari; sed quantum iuter ipsa recentium calamita- tum ferveniia pericula comperirous, perniciosiorem diabolus Gliristianorum mentibus labem, quam cor- poribus hostilis feritas, irrogavit : quod roJum prin- cipaliier illarum regionum respicit sacerdotes, qui tanta segnitie tantaque roinisterii dissiiuulatione su*- scepti, comroissaruin sibi negligunt regiroen aniiiia* rum, ut eas etiam ab cxiguis quibusque be»tioli8 la-
coufestimque scribere non oroittit;utvel nascentibus B cerari sub conspectibus suis impune patiautur : quin^
jargils pios medicator occorreret, vel de eoruro com* perta roox incoluroitate gauderet : quod nos quoque litteris qus super hac parte dictx sunl, indicasse re- miiiiscirour, ut scilicet aut irrepentibus obsisteremas ins.tniis, aul, si nihil horum penitus accidisset, de caihoi cse veritatis integritatc Istaremur. Quapropier non soluro dilectio tua nostra non dcbel vigilaniia permoveri, sed praesentis colloquii salutatione per- ccpta nobiscum potius industriam propriae sociare solertis, quatenus vcl sivc tentata sint talia,protinua corrigantur, vel ue qualibet obreptione tententur, aitentius praecavcndo subintrare non valeant. De quibus aulem ii quos tua caritas destinavil, si plenius iiistrui voluerinl, sequentes tituli cum suis responsio-
iroo subrepentes nequitias confovendo , et deprava* toribus acquiescendo Gdeliuro, non soium eas niinima reirahant, sed ipsis praebeant propria nuirlroenia perditionis exeroplo. Quid aulero tales essent acturi pontifices, si (quod absit) vel aliqua nova peslis, ei primitus ignorjta prorumperet, vel ingeniis acriori-* bus, sensibusque versulis, aut aliqua saecularium do- ctrinarum peritia callidis, sacrilega blaspbemiarum dicia promerentur, qui tam veieris erroris deirita comineiita, taroque roajoribus Ecclesiarum magistris, quam etiam nostra aetate convicta non reco!unt nec refuiant; atque ab imperitis stultisqiie prolala non respuunl. Gratias omnipotfnti Deo agimus, quoniaro suoruro corda pcr hujusmodi person.ts examinat ; qiii
oibus iniimabiint. Et qtioniaro se his acquiescere prae- C boc ipsuro virus nesciunt quod loqoautur. Nam quid
fati eaienus sunt professi, ut eadem se et primitus leouisse firmarent, sed anle ullius in quaestionem vo- cata vellent manifestius expcdiri, siuJuinius quanlJim inter occupationes fieri poluii, quac uos minime re- spirare paiiuntur, largiente Domino, sequentes pa- tern.i vestigia , de tal bus, quae coepimus non silere : quam regnlam sobrie sentiendi quisquis fideli corde sectatur, inter orthodoxos merito debeat aestimari. Quisquis vero putaverii abnuenda, ab apostolicis sese non ambigat exsulare doctrinis. Certe si quid est qnod valeat animura permovere, frateriiitas tua con- sulere fiducialiter omittat, ut Domini grafia mini- stranle, totius discutiat obscuriiatis arobiguuro fra- lema collatio.
* EPISTOLA VII.
AD OMNCS EPISCOFOS PER PlCENOlf.
Tria 'prffcipun Pelagiana hceresis capita refeUit. Pri" mum, sciticet partulos sine originati peccato nasci.
* Uxc epistola circularis data est ad omnes epi- scopos in Piceno posilos, qiia plurimum dolet Pela- gianaro hxresim in eadem provincia coalcscere C(b- pisse. Miss» e»t per Romulum S. R. E. cardinalem diaconum. Tres in ea eiiu:ncrat el refutat Pelagia- nas sententias. Earom priina illa est, quod praedi- cans circulator senex probrosus et indoctus negaret infantes cum peccato origin^ili corripi, et ei obnoxios reddi. Secund;! ista, Parvulos siiie baptismo non fMsse damnari. Terlia demum erai, llomiMem per liLcnun arbitrium ipsa natura suffragaiite possc k>ea-
facerenl populorum praesules sub astutioribns inimi- cis,qui^e subjiciunt libenter lndoctis?Quando utiqiie, etiamsi tania erat in recloribus doroinici gregis pror« sus ignavia, ut ne taro vilero hebetemque personam possint vel inielligere vel frenare, potius pastorali cura debuerint a nobis cogiioscenda perquirere, quam suasionibus incousideraiuer absurdis, facilem sub- niitiere voluntatein : ob!alus est etiiin nobis misera- bilis senex ' Senecn nomine, qui non modo totius esl eruditionis alienus, sed ipsius quoque intelligeniias communis prorsus extraneus, In Pelagianae voraginis coeno (sicut de quibusdam in Apocalypsi (Cap, xvi) leglmus) velut una ranarnm impodcnter immerMia^ inque illa faece horribiliter volutatus, nullateniis indo D qualiter emergere posset inveniens ; qoia poriiatem relinquens catholicae veritatis, quanto se per liibri* cum lalsiiatis conatur altollere, tanto magis ejus lu- tosis foveis circumclusos obruitur, de illis uniis e.\l«
tum reddi, tanlamque vim liberx voluntati inesse di« cebat, iil Ri vellet, etiam sine Dei auxilio possel in- ler adolescentulas versari, easque contreciare, ei tamen non inquinari. Quare curo ad pracdictas hae- reses acceptandas, roore hacreticorum, c^rnis la- scivas deleclationes proposiiisset, et ad bestias terrae capiendas reie carnis quo uti solent expandisset, haiic paternam admonitionem, et pastoralem vigi aniiani non obstante metu Ansisiasii imperatoris Eniychiani et Theodorici regis Arianl in lialia rcgnanib exer- cere oportebat. Sev. Bimius.
* Episcopus, qoippe qoi postea presbytcruin privaKSc communione dicitur. IIarduuios.
35 GELASn PAPif: I 5G
stens, de quibiis Pelros diciiapostolus : IH vero velut A habelur : proinde quidqiiid isti genitores de suo ger-
mine protuleruni, opus quidem Dei est, secimdum
hrratiombUia pecorOf naturalUer in eaplionem et in per- niciem in his qwg ignoranl bla»phemante$ in corruptione iua^peribunt percipientes mercedem iujuitilio! {II Petr. ii). Revera enim sic ejus siolidus et obtusus est ani- mus, ut de his yenenis, quae male liausii, et vomuit, nullam rationem vel accipere valent omnino,ve1 red- dere. Sed induratus obcxcatione diabolica, sibique jam tradilus, cordis sui funesta sit obstinatione dam- nalus ; nihilque supcrsii ei, nisi ut Deus noslcr, qui dixit, quae hominibus impossibilia videntur, apud se esse Tacilia (Matth, xix), hujusmodi inentem po:enti compunctioue Iransfigat, ut secundum beatum apo- Stolum Paulum, resipiscat a diaboli taqueiSf quibus captivus detinelur (// Tim. ii) senienlia divini judicii.
insiiiuiionem naiurae ; sed non absque contagio illius mali, qood sua praevaricatione traxenmi : ot utique hoc idcm ipsius mali coniagium, cerlum e^t opus non esse divinum. llaque non ex creatione Dii est vitium quoJ voluniario molu natura collegit ; sed etiam de vhiata per semetipsam natura Deus insiituiionem suam quidem suae creationis exsequitur ; sed creatio profert vitium, quod non ex inslitutionc Crcatoris accepit, sed quod ipsa per lapsum transgrcssionis sux assumpsil. Nam si ipsi primi homincs cx nullis, ut dictum esl, parentibus nati, ei sine ullo formati con- tagio, per auibilum praesumplionis illicilx seineiipsos depravare potuerunt, et in opere Dei opus diabolicae
Multa illi quae de Pelagianis sensibus nec in somnis n fraudis adncctere, quid mirum si iidem depravali
cnmino coniigcrant, nos magis latefacta prodidimus ea, qu£ dudum convicta fuisse inonstravimus. Il.rc ctiam ipsa, qux idem profcrre videbatur, olim et ab haereticis l'elngianis in medium producla docuinius, eta caiholicis prxdicatoribus compclentcr clisa.Pe- lagium, Coelesiium, Julianum, cactcrosquecomplures oratoriae facundiae viros in hac assenione probavi- nius fuisse convictos, et lam ccciesiasiicis constilutis quam imperialibus ' etiam pcrcussos fuisse prxce- ptis ; proinde istum ferre non posse firniavimus, iu quibus illi tales tanliqne proslr.tti sunt, qui nec ipsa, qu» ab illis suiit disputata, vel iniellecta capere, vel eloquio simili possit asiruere. Sed, ut dictum esl, diabolica mens inspiratione posscssQf in prufundum
protulerunt sobolem depravatam ? Nonne etiam cuiii Deus ulique liberam condiderit humanam sua crea- ttonc substantiam, etiam apud humanas tamen leges extriiisecui accedens aervitus naiuraliter cam reddii obstrictam et obrcoxiam? Origine generanlur obnoxii, etex conditione servili gignuntur addicti; et nascen- do fiunt prius obligati quam genlti : si hoc agitur de rebus extra naturam positis, quanto magis de his provenirc iion mirum est, quibus ipsa humana sub- siauiia depravata cognoscitur ? ac per hoc sicut ^e ipsa humana substantia deinsliiutione sincera actuum rcproborum rea fecit voluntate pollutam, sic edidit sobolem atque progenicm naturae suae ex actuum suoMim rea voliintate inaculosam; quin hujusmodi
teniensjammalorumadremedianullaconsentit{Prov. q genuil prolcm, cujusmodi se ipsa reddidit praevari*
iviii). Quapropterde innumeris blaspliemiarum gene«
ribusquasauctoresPelag anae hxresisaddiderunt,tria,
qnae sibi praecipue hic scnex lugendus ascivit,credidi-
mus non tacenda,ut rcserata manlfestius panderentur,
cl Deodestruente facilius vidcreniur eversa. In uteris,
inquiuiil, matrum opere divino creantur infantes
proplerea jnstuin videri non piitant quad fuctura Dei
sine uUis propriis actionibus cuiquam pcccato gigna-
Ijur obstricta ; injustumque Dcum faciunt, si rei effi-
eianlur aulequam nati. IIoc velut aculissimum sui
dogmatis exerunt argumenium, non adverientes quia
primi illi parentes gencris huniani de niillis uiique
genitoribus, scd de innoxia limi materia procreati, et
pore atque sincere polenier arte divina compacii,
cationis excessu. Ideoque non solum dc se profert quod bene Deus insiiiuit, sed eiiam quod male ipsa inconsequentcr ndjecit. Quemadmodum autem qiiali- tas interior appctendi valet Immutare naturam, divinae leeiionis auctoritate firmalur. Sic denique pnscenie Jacob {Genes, xxx), commissus il!e grex ovium, sup* posita canalibus varietate virgarum, diim potat, illo- ctos afrectionali delectatione, concepit, qiiod non habutt in natura, et molilum sensibus transfundit in prolem quod in creaiione non sumpsit. Quod lunc utique figuraliter gestum , et in ccclesiasiicis signifi- cavit gregibus hoc futurum, et Pelagianorum Deus praevidens calumnias, el excitandas fidelibus suis decrrtationes intelligentiam praeparavit. Docent di-
faclique rjtionalcs, propria voluntaie seduclorem jQ ^'"•'* lestimonia, et ipsa ecclesiastica sacramenla, el
ab ipso Doniino Salvatore catholicoru:n traditio ma- gistroruiu human.^e generaiionis decolorala pi imor- dia. Uinc esl qtiod clamat proplieia : Quis gloriabitvr eastum se habert cor^ aut mundum esse a peccatis? nec infans^ cujus est unius diei vita super terram (Ec, vu). Iliuc est quod ilein dicil Scriplura : Qnis potest faccre mundum de immundo conceptum semine? nonne tu qui solus es (Job XIV)? et alibi : Quia semen , inqnii , erat maledictum (Sap. xii); nec non etiam David propheia testatur . /n iniquitatibus conceptus sum, et in deticiis peperit me mater mea (Ps. l). Et si hoc ille dicii, quis aliter se asserat procreatum ? Beatus quoquu
•ecuti diabolum, pravis cupiditatibus per excessuiu praevaricationis infecti sunt. In quibus utiqiie hnmana patura pcccavit, et humana esl facta uatura vitiosa, receptrix sine dubio mali quod ante nescierat, quae a bono rectoque deficiens, in afieclum niali pravique recidere Ipso rerum consequentium iramite manife- ftum est. Tales igiiur eflecti principcs nostrae sub- atantiae, semetipsos passibiles et corrupiibiles reddi- derunl; in tantum conditionis divinae dona violantes, ul inorlis fuerint ultioiie pnnili. Hac enim die fuisse mortuos qua mortales effecti suut, aiubiguum non
* UaRorii, Th^odosii aique Constantii.
57 EPlSTOLiE ET DECRETA. 58
aposlolus Paulus asserit : Et noi aiiquando eramus X pervenire non possinl. Uiide et Dominus, sii:ut
natwm fiiH ifte iicul et cateri (Ephes. ii ). De qua irs in Ef aogelio dicit : Qui crediderit, et baptitatus fuerit^ habebit vitwneeienuim; qui autem non crediderit^ jam \udicatue eet, et ira Dei manet super eum (Joan, iii). llla utiqoe, de qua dictum est : Morte morieris (Gen, II ), ipse Dominus Jesus Cbristus C(eiesii voce pro- nuntiat : Qui non manducaverit carnem Fitii homims ei biberit sanguinem ejus, non habebit vitam in se- metipsum (Joan. vi), ubi utique ueroinem videmus exceptuin ; nec ausus est aliquis dicere, parvulum sine hoc sacramento salutari ad slernam viiam posse perduci ; sine illa autem viia , in perpetua ruiurun^ roorte non dubium est. Cur igiiur infans hac sorie concludiiur, si nullum liabet omnino peccatum?
superius diiimus, ait (quod ulique nisi bapiizaiis non convenit) : Qui non manducaverit camem FtVti hominis^ ei biberit sanguinem ejus^ non habebit vitam in semetipto (Joan. ti); sine viia autem esse per- petua quid est nisi in sempiterna morte consiiiui? quamvis idem sit regnum coelorum quod xierna vita, tamen, ut providentia Dei omnes Pelagiaiionim nequitias amputaret, non solum diciuiu est : Qtii non fuerit renatus ex aqua et Spirilu sancto non intra^ bii in regnum ccelorum (Joan. iii); sed etiam pariter diclum est : Qui non mandueaverit earnem Fitii Ao- minis, el biberit sanguinem ejuSy non habebit vitam in semetipso. De vita autem aeterna boc dicium nuilufl addubital; quoniam muiii non manducaiiles lioc sa-
magisque videbilur (quod absit) injustus Deus, si g crameuluin, viiam liabere videanlur prxsentem.
UUc mfligaiur pcena, ubi nulla sit culpa. Uude cum x)e propriis aciibus nullo reaiu leneatur obstrictus, nihil restat nisi ut sola sit vitiosa nativiiate pollu- tu5 ; et si non ruerit myslerii Christiani participatione muDdaius, ad viiam non potest pervenire perpetuam. llinc est quod exsufllantur et catecbizantiir infantes; ct qnia in opere Dei, quod in auctore suo bene sunt iiistituti, opus diabolic» malignilatis accessii, eruti de polesiate tenebrarum (Coioss. i), sicul docet Apo- stolus, ad Filii Dei sorlem, purgationemque legiti- iiiam transrerunlur. Nisi autem prima generatio, quam bonam Deus insliluii, praevaricalioue venisset iii culpain, et reprobabilis essoi effecla ; secunda ge- iicratio subrogauda non fuerai : propter quod dicit beatus Paulus apostolus : Sicut per unum hominem n pcccalum intiavit t)i»iuiidum,el perpetcatum i)uirs;<et Ita in cmnes homines pertransiit^ in quoomnes peccave' runt; et paulo post : Igitur sicut per unius deiictum in omneshomines inHrondemnationem^sicetper uniusjusti" tiatn in omnes homines in justificationemvitai^Rom.^), Sicut auiein ouines in condemnationem dicit, uti- quequi dc Adain parente sunt geniii, sic omnes in iusiificationein vitae non nisi illos astruil, qui in Cbrisli mysterio sunl reuaii. Innumeris lalibus in- atrunientis bxresis Pelagianae docirina mortifera, et a nostris est convicia majoribus, et nunc eoruro co- piosa potest erudilione convinci ; ncc debent simpli- ces aninios ista turbare, quibus quae non inteliigoat secundum ecclesiasticam formam crcdidissesuriiciel.
Mhil esi crgo quod dicaut, quod non renaii infan- les, lanlumuiodo in regoum coelorum ire non va- ieaiii; non auiem perpetua damnaiione punianlur, (lumsinebaplidmaiecorpus etsanguinem Cbristi ncc edere valeant, nec potare : siue autem hoc vitam ia semctipsis babere non posseut, sine vita vero noii nisi mortui sint futuri. *■ Dicanl [o/. Dicanur] igitur in morte perpetua constituti, si noii aestimentur ease damnati : tollabt ergo de medio nescio quem ipsi tertium, quem decipiendis parvulis faciaiit locum. Et quia non nisi dcxtram partem legimus et sinisiram» non illos faciant in siiiislra regioue sine baptisniate remanere, scd baptizatos sinant ad dcxteram salu- tarein sacra regeneratione iransferri.
Tertio capitulo jam toto mundo cognita, atque convicta Pelagianorum deliramenla circuinferre , quibus dicunt, quod liomo p.r liberum arbilrium, quod corrupit, foedavit ac perdidit, bono soflTragante naturx beatus efGciatur, cum de beatitudine para- disi, ubi b'»na fuerat constituta substantia, nisi suo aiuisso bono nullaienus potuisset expelli, underoor- talis elTecta, qnia de bono otique prxvaricatioDe transisset ad n.alum ; et a pariicipaiione divina ad di.ibolica semct facinora contulisset : ideo dcceptori suo, cui volens assenserat, compelenter addictus» ideo de feliciiaiis su:e caritaie seclusus, aique ad spiuas et tribulos, miseriasque muliipilces coeleati voce damnatus est ; quae utique poena jusii judicii tam gravis et aspera in bono perscveranti iiullateiita
aut si quis nosse desiiterat, interrogare conveniet. d esset iiiflicta ; ct nisi malo non convenienler illata
De parvulis autem, quod asserit siiie sacro bapt maie piosolj originaii peccato non posse dainnari, satis iiupia, s:it:s profana propositio 0^1; quainvis enim receniesab uiero matruin iii remissionem peccatorum liaptizari nullusCbristianus ignoral, quod utique noo faiiaciier, sed vcracitcr caiholica celebrat Ecclesia, ne in sacramentis coelestibus ( quod absit ) mentiu videjiiur; proinde quia propria non habeant ulla peccata, constat ejus [a/. eis] sola prorsus originalia relaxari. Iiaque oinnibus etiam solis remissis vitam p* r baptismum coiisequuntur seternam ; consequeos esi, ui solis eiiain non remissis, ad aeiernam vitam * Forte Non dicanlur, IUrduiii.
probarctur. Ecce sine divino suffragio, quod in illa beatitudine positus nunquam legitur expetisse: iion solum horoini naturale bonum prodesse non potuit, non solum non effecit beatum; sed cum hoc solo confidit, atque ad ejus non revertitur iargiiorem, et beatitudinem potius amisii, et malorum oninium sumpsit exordium. Quod auiem libero arbiirio bcaii- tudinem consequantur, quo male usus in perpetuam recidit servitutem, sicut scriptum est : Qui facit pec^ catumy servus est peccati ( Joan. tiii, 34) : a quo quis superalur, huic et servus addicitur. Noune h;ec est illa praesumptio naturalis quse ad delestand» captivi-
59
GELASll PAPif: 1
Iti
tSjiUjurftdencendit, quam bcriptura sancu sic me- A ruerat, misericorditerabsoluium esact. Hujus sacra-
morat : Gravejuyum $uper filio$ Adam a die exitu$ de tentre matri^ eorum u$iiue in diem eepulturte in ma^ irem omnium {Eccle$. xl) ; de qua genus huroanum non nbi solus Dominus noster Jesus Christus com- mercio susc redemil passionis, et mutata nati?itate nos eruii ? Solu$ utique venit qumrere, ei ealvare quod perierat (tfar(/r. xvr.i), ut libertas, quae per tgmera- riam Tuerat dejecta superbiam, inatauretur reparaia pergratiam; mutuaque viee humanc voluntatis ar- bitrium, sicut sequendo dialiolum, captivitatem me- ruerat sempiternam, sic reformaiae subseqnendo li- bertatis anctorem, amissum rediret ad prgemium. Hinc est quod ipse Dominus ait : Cum vo$ Filiu$ /t- waverit, tune vere liberi eritis. Et apostoius beatus
roenti redtmptione ante mundi principium sempiierna providentia praeparati, sive nondiim prolata iege, seu subobservaiione iegali, ftgnralibus signis aique Facri- ficiis omnium s&nclorumvirorumfeminarumque san- ciarum vetns origo mundaia est, iiniversisque jtist s per gratiae spiriliim hoc de longe adorando mysicrio salutis aelernae remedia coniigerunt, cujus in Cliri- sto manifestata gentibus pleniludo, mundum pur- gat, et renovar, beatitudinisque rerpeiuoc vere racil esse pariicipes. Quapropier nimis iitciisaniiis fralres et coepiscopos nosiros, maxime per Piceni provin- cias Ecclesiam Domini giibernanles, qui non soliim inepilsstmi senis, abjectxque person» pravum non delcrruere colloquium, verum el suo nulrivere con-
Paulus exsequitur : Cum $ervi e$$eti$ peccati^ Uberi B sensu. Qiiis audial? quis ferat, passos esse ponlift-
fui$tisju$tiiiig, id est alieni a justiiia, Uberati autem a peccato, $ervi facti e$ti$ju$titi<B {Rom, vi) ; et iterum idem ipse : Ubertatem, inquit, quavo$Chri$tu$ liberavit {Gaiat.w). Nonne ipae vasGlectionisafGrmai, etdicit: DiH$ e$l qm operatur in vcbi$ et velie ei per/icere pro bcM voivniate{Philip, ii)? neetiam in mala f olunlalc, et Telle et perficere Deus putaretur operari. Illud au- tem Pelagianorum pecullare virus esl, olimque de- iritum, qup putanl gratiam Dei secundum meriia bominum possc conferri, quod absit a mcniibus Chrisiianisl cum lestetur Apostolus : Gratia e$t qutB ffrall$ daiur ; aiioquin $i ex operibue gratia, jam non t$tgratia{Rom.xi), quia merces reddilur non gra- tis, unde graiia iiomen accepit impeiidilur. Quis
ces, ut cadaver nescio qiiod itidignum, presbyierum sibi non acquiescenicm audire, commiinione priv;:«> ret? quomodo talis vei susceptus ab aliqtio, vel pa- tienter audilus esi » qui insuper lcges dcdit, libenier * exceplus, ut scrvi Dei cnm puellis sacris cnngrega- tlone dedecorissima miscerenlur; iiam cum spiri- tuales animi, etiam cum dcsini ista consortia, imagi- nariis infesientur llleeebris, qucmadmodum alterni sexus intuitu, * qui illicile nolentes non vehemen- tius inciteniuf ? Adhuc majus scelus accrescit, ul sub conspeclu et praesentia sacerdotum, beatac menioriaB Hieronymum alque Augustinuin ecclesiasiicorum lu- mina magislrorum, mttsca moriiuraf sicul scriptura esl, exierminan$ oieum $uavitati$ {Eccles. x), lacerare
autero audeat dicere Cbristianus, aliquid habere boiii G contenderei. Sed quid miremur Ecclesiaruiu pra^su-
sioe gratia, quando magisier genlium clamai, cuncui breviter in se dona concludens : Graiia Dei $um id quod sicm, et gratia ejua in me vacua non fmi { 1 Car, zv) ; ut oslenderet qula donum gratias oon ipse prat- cesseril, sed fuerit subseculus; atque monsiraret cooperatorem se «sse graii» subseque ndo : $ed plu$ omitt^ics, inquit, HH$ iaboravi {Ibidem). Ac rursus veritus ne de se praesumere videreiur, adjunxit : non ego, sed gratia Dei mecum, Non dixit : ego et graiia Dei mecum; sed praeposuitgratiani prxceden- tem se, atque subjunxil. Quid autem haberi possit sinegratia, cum sit fides ipea per graiiam; eodem apostolo nos doccnle : Mi$ericordiam con$eeutu$ i vm,
les ista uegligere, quos sicut a mullis audivimus« «untra canones omnia gerere, et contra apostolicam {lCor, xiv) disciplinam passim cuncta miscere, uia- nifesium est; non servatis regulis ordinare, liciieqiie Don solum monachos, sed eliam ininisiros ecclesiae eum feminis ad peregrina migrantes renieat e rursiis, et ab aliis episcopis in mililiam provehi c!ericalcm? Qux curo siiigula loleranda non sint, quis sustineal tol et talia facinora perpetrari, quibus speciaculuin geniilibus, Judaeis, el hseretieis non immeriio prac- bentes, in ipsum (quod absii) tendcre vidcatur reli- gionis excidium ? digneque isla facientibus aptabitur illa senlentia dicentis Apostoli : Nomen enim Dei per
ut fideiie e$sem (i Tim. i)? Nec aliud esl misericordia ^ vo$ bla$phemalur in gentibue {Rom. ii). Sufficial igitiir
divina quam gralia. Audiamus etiam quemadmodum informat Ecclesiani : Graila, inquit, $alvi facti e$ti$ per fidem {Ephes. n); ut principium saluiis et fidei a graiia coepisse disscrerei, sicul secutus aducctil : Et Hoc non ex vobie^ $ed Dei donum e$t ; non ex operibiu, nt qui$ extollalur {Ibid.), Idem ipsc alibi generaliier et absolute pronuntial, dlcens : Quid enim habe$ quod non aecepi$iif Aui $i accepieti^ quid gloriarh quaei non aeceperie (1 Cor, iv)? Quis sufficiel singula reccnsere? quibus evidcnter apparel, iion natnralis libertatisarbilriutn gratiam promereri, sed potiiis pf*r gratiam recipcre, ul a servitute, quam peecando me-
* Fone exceptae. Hardci.x.
bactenus fuisse haec commissa, el ul placetur Deus humanis rebus sollicitius divina cureiilur. Nusquam loci prorsus inveniatur prxfatae pcstis assertor, ncc accessuro prorsus ecclesiae vcl usquam parircipaiio- nero catholic» communionis inveniat qui hairetico- ruiu roavult subsequi nefaria professione consor- lium ; et hi cum quibus anlea probabitur noxium miseuisse coUoquium, nisi resipiscunt, et ab ejns so- cietate discedunt, ab ecclesiasiico remoii servitio, dcvota ullione pleclantur, quo caeteris cavcmli mini- stretur exempluro, nullum adeat, nec usquaro loqui daiunatx olim blasphemiae jam sinanlur : discrela
* Forle etn illicitt. Hardui.n.
41 EPISTOLit; ET DECRETA. «
ftuis liabiiationibus virorum atque fcminarum, sicut A fidei catholicx dcosse coirfpcrcro. pro nico inodtilo
sanclum proposilum deccl, cxcrccalur circumspe-
€la dcTOiio. Conira canonum conslituta nullus (Nic.
II, x) ad ecclesiasllcum permillalur [a/. proniovca-
tur] officium : non i};noraturi6 provincise uniuscujus-
que rccloribus, nec de prasieriiis sc veniam reper-
turos erroribus, si deiiiceps dissimulaverint vitare
paiefactos : nec excusationis de crtero rclinr|uelur
occasio, si post prxcepta prsesenlia, quae per Ho-
tiiuliim diaconuin, cujus solertiam pro lide caiholica
ei pro religione vigilaniiam gratissime comproba-
mns, duzimus deslinanda quisquis supor bis omni-
l)us aut coniemptor aut negligens deprehendclur an-
tisies. Sicut cnim ad sedis apostolicae moderamina
pertinet, cunctis sollicitudinem debiiam ministrare
suggcftiionibus opporlunis supplere conlendo. Dis- pensatione etenim mihi divini sermonis injuncta.m* mihiest^ it non evangel''zavero (I Cor, i\)\ Qiiod cuui vas electionis licatns P;iulns apostolus formidet ct cbmet, niulto magis inilii rxiguo metucnduin rs(, si diviiiitus ^ irispiraiuin , ct paterna devotione trans- missum, subtraxero ministerium praedicandi. Tieta- tein luam precor ne arrogantiam jiidices divlnae ra- tionis ofMeium. Absit, quu.'so. a Romano |n*incipe, ut intiuiatam suis sensibus veritAiem arbitrctur injii- riam. |L)iio * quippe sunt, imperator Auguste, quibus principaliier mundus hic regitur : auctoritas sacra [a/. sacrataj pontificum, et re^alis potestis. In qut- bus lanto gravius est pondus saccrdotum, quanto
congruenler £ccles'is ; ita nccesse est, ut in contu- B etiam pro ipsis regibus * Domino in divino reddiiuri
inaces et desidcs traditam sibi divinitus non dissi- niulet potestatem. Data calendis Novembris, Albino viro claiissimo cohsulc (anuo Cbristi 595).
« EPlbTOLA VIII.
AD ANASTAfllM IMPERATORElf.
Pramissa excusntione cur ad itvperatorem non scri- pserit^ iltum horiatur ut apostolicos sedi obtemperet, et, Acacii nomine damnatOf Ecclesiarum pacem rt- siituendam curet.
* Gclafiius episcopus ad Anaslasium Augustum.
Fauiuli vestrac pietatis, filii mei, Faustus magistrr eilreii;rus viri illustres, aique eorum comiies pu- blica legatione fungente^, ad Urbero reversi, cle- menliam vestram quacsisse dixerunt [a/. dicuntur].
sunt examine ratlonem. Nosti ctenim, fili clcmcnii»- sime,' quod licet praesideas humano generi dignitafc, reium tamen pnrsulibus divinarum devotuscollasuh- mittis, atque ab eis causas lu.^e salutis cxpclis [ai. exspeeias], inque sumendis coelestibus sacramentis, eisque (ut compctit) disponendis, subdi te del)erc cognoscis religionis ordiiie potios quam praeessc. No ti iiaquc inlcr hxr, ex illorum te pcn<'e e jiidi« clo, non illos ad tuam velle rcdigi volunLitem. Si eiiim, quantum ad ordinem pertinet publicae disci- plinae, cognoscentes imperium tibi supcrna disposi- tione collatum, legibus tuis ipsi quoquc parcnt reli- giopis antislites, nc vcl in rebus inundanis exclusae videantur obviare sententiae ; quo (rogo) tc dccet af- cor ad vos mex salutationis scripta non miserim. G fcctu cis cbedire, qui pro erognndis veiicraliilibu<t
Non meo, faleor, instiiuto; scd cum directi dudiim de partibus Orientis vel vidcndi me iiitentiam, sibi vestris praeceptionibus abnegatam, tota Urbc disper- serint, a litieris credidi temperandum, ne onerosus potius quam officiosus existei em. Videiis igiiur non mea dissimulatione provcnis^e , sed competentis fuisse cautelae, ne respuentibus animis molestias ir- rogArem. Sed ubi sereniiatis tuae bencvoleiitiam comieri, pr»:f;itis indicantibiis, humililalis meae clc- Dieiiter expciisse scniioiiem, jam revera perpendi, ' imputandum non immerito mihi, si tacerem ; quia, gloriose fili, * te sicot Romanus [a/. Homae] natus, fiomanuin principem amo, colo, ^suscipio; et sicut Chribtianus, cum eo qui zelum Dei habet, secunduiu
sunt altributi mystcriis ? Proinde sicnt non levc di- scrimcn incumbit poniificibus , siluisge pro Diviiiita- tis culiu, quod congruit; ita his(quod nbsii) non ine- diocre periculum est, qui, cuui parere debcant, de- spiciunt. Et si cunclis generaliter saccrdotibus recte divina iractantibus, fideliuro convenit corda sub- mitti, quanto potius scdis illius praesuli consensus cst adhibcndus, qnem cunctis sacerdotibus et Divinitas sumiii:i voluit praceininere, et subscquens Ecclesiac g'*ncra'is jugitcr pietas celebravit? Ubi ptetas lua evidentcr advertit, nunquam quolihet penitus hu* mano consilio elnvarc se quemquam posse illius pri- vilegio vel confcssioni , qucm Qiristi vox praetulit universis, qucm Ecclesia vcneranda confessa seinpcr
scicfltiam vcriiatis *habere desidero : ei qualiscun- D est, et habet devota priina:em. Impeti pnssunt hu- que apobtolicae sedis vicarius, * quodcunque plena: manis praesumpiionibus qua; divino suiit judicio coii-
• Com circa finem anni 495 Theodorici regis leg.iii Consiantinopoli revertissent, atqiie ca qu:e ab iin- peratore Anastasio acceperant Gelasio papae nuniias- K<rnt, ipse Gelasius apolugeticam ep.stolam hanc »d eniiidein Anastasium conscripsit, qiiae in capitiilari- biis regni Francorum citaiur lib. v, cap. 167. His lit- teris persuaderi non potuit, ut renioio obice, Eccle- siis unionem et pacem redderel. Obstitit Euphemius,
' Al., G/ortoiiuinio imperatori Anastasio GeUuius episcopus.
* Codcx Capituli Veronensis pervetustus, cum quo collata cst haec episiola, legit reputcmdum.
' Id. C'd., et sicut, ^ Id. cod. iuspicin,
rATROL. LIX.
asserens ab apostolica scdc magis excrceri vindicram^ quod ab Acacio spreia essei, qiiam jii<itiiia'ii dcfcnJ . Epislolam scriptam csseanno ponlificatus Gt^laMii icr- lio, qui est Christi 491, ex eo C(dli;:iturqiiod Auas>:i- sius hoc lempore se Kutychiaiium esse h:ercticum, it Acephatorum srctne signifcriim nccdum declar:«rii : qiicm constat anno se(|ueiite viriis in pectore occul- tatiim pliine evomuisse. Sev. Binius.
' Forte, pacem habere. IIardcin.
* Al., quod ubicunque plene.
^ Id. cod., inspirato transmisso.
* Ilrrc sentciitij citntur lib. v Ciipiinl.» c. iG7« ct al> Hinciiiaro opusc. D, n. 59. I1ari>uin.
' Id. cud., hummuni,
1
45
GELASU PkPJE I
M
stiiuta, viiici auiem quoruiulibct poie>lale non pos- A posse confidimus) late aliquid provenirci, ' unde cui'
SttuDAique uiinam sic conlra nitenlibus pcrniciosa non sit audacia, quemadmodum, quod ab ipso sacr:e religionis auclore praefixum est, non poiest ulla vir- tiite convelli : Firmamentum enim Dei stat (II Tim. ii). Nunquidnain cuin aliquibus inleslaia religio est, ^ qiiantacunque potuit novitaie superari, et non ma- gis li»C inricta permansit, qu) a*siimaia est posse succambere? Desinant ergo (qnxso te) tcinporibus tuis qiiidam per occasioiieiii perturbationis ecclcsia- stic» pnecipitanler ambire qux non * licpt, ne ei illa qu« male appelunt nuUatenus apprcliendant, et mn- dum suum apud Deum ei bomines non tenoant. Quapropler sub conspectu Dei pure ac sinccre pie- tatem tuam deprecor, obtestor et exbortor, ut peii-
qoam resisiere auderemus errori, vel unde corrcciio- nem erranlibus posceremus? Proinde si pietas tua nnius civiiatis populum negat posse ^ pacc componi, qoid nos de lolius orbis lerrarum sumus nniversiiale facturi, si (quod absit) nosira fuerit praevaricatione deceptus? Si toius correctus est mundus, profana pairum suorum iradilione despecta, quomodo n<in corrigatur unius civiiatis populus, si prsedicatio fida [aL fidei] succedat? Ergo, gloriose imperator, nolo ego [fl/. non negligo] Ecclesiarom pacem, qiiam, etiamsi cum mei sanguinis impeiidio provenire pos- set, amplector [a/. amplectar] ? Sed (precor tc) cu- jusmbdi debeat esse pax ipsi, non uicunque, sed ve- raciter cbrisiiana mente libremus. Quomodo enim
lionem meam noii indignanter accipias : rogo, in- B potest esse pax vera coi cariias iniemerata defue-
qoam, utme in hac viia putius audias deprccaniem, qoam (qood absit) in divino judicio sentias accusan- lem. Nec me latet, imperator Atiguste, quod pieutis 10» studiom fuerit in privaU vita. Opiasti semper fieri paiticeps promissionis scternae. Quapropter noli, precor, irasci roibi, si te lanlum diligo, u: re- gnuro, quo<l teniporaliier a>secutos es, velim te ba- bere perpeiuum, et qui iinperas saeculo, possis re- gnare cuin Cbristo. Tuis certe legibus, imperator, |iaieris uibil perire, Uoinano iiomini [a/. perire Ko- niano nomini] nullum admittis ingeri detriinentum. Itaiie verum est, princeps egregie, qui non solum praesentia Gbristi beneficia, sed desideras et futura, iit religioni, ut veriiali, ut sinceritali catholicu: com-
rit? Carltas auiem qualiier esse debeat, nobis cvi- deiiter ' Apostolus pnedicat , qui ait : Caritas dt corde^ puro, et conscientia bona et fide non ficta (/ Tiiti. i). Quomitdo (quaeso te) de corde erit ittro, si contagio inficiaturexteriio? Quomodo de cons ien- tia bona^ si pravis fuerit malisque commixla? Uucin- admodum fidenon ficta^ si maneat sociaia cum peifi- dis? Quae cum a nobis saepe jam dicta sint, necesse esi tamen incessabiliier iterari, et tandtu non laceri quandiu nomen pacis obteiidiiur; ut nostrum non sii (iit invidiose jactatur) facere paccm, sed timen velle doceamos , qualis, et sola pax e^se , et praeter qiiain ' nulla esse monsiratur. Eutychianum certe dogma, conira quod apostolicae sedis cautela pervigilat, si
inonionis ei fidei, temporibus luis, patiaris quein- t creditur saiva fidei catholicae posse veritae constare, quaminrerredisp-ndium? Qua fiducia(rogo te) illic ejus pracmia petiturus es, cujus hic damna non pru- hibes ? Non sint grav.a, qiiasso te, quae pro tuae salu- lis aeternitate dicuiitiir. Scriptum legisti : Meliura siwl vutnera amici quam oscula inimiei (Prov. xxvii). 'Qoaeso pietatem tuam, ut quo aOfectudicuntur a me, eo tuis sensibus iutimentur. Nemo pietatem tuam fallai. Verom est quod figuraliier per prophetain Scriptura testatur : IJna est columba mea, una est per- fecta mea (Cant. vi), uua est christiana fiiles, quae est catbolica. Gatholica autem veracittr illa est, qux ab omnium perfidorum, atqiie ab eorum successori- bof aiqiie consortibus sincera, pura, imuiaculata conimonione divisa [a/. divulsa] est. Alioquin non
promatur, a6seralur,etquantislibet viribus astrnatur, ut non solum perseipsum, quain inimlcum sii fidci Cbris ianae po-sit ostendi» sed quantas ei quam letiia* les haereses in sua contineat ctdluvioiie inonstrari. Si aotem (ut mogis confidimos) a catholicis jiidicatis mentibus excludendum, qtiasso te, cur non et conti- gia simul eorum qui bac probantur esse polluti, de* cemitis refulanda, com dical Apostoliis : Non solum qui non faeienda faciunt^ reos videri^ sed etiam qui con^ unttunt facientibus (Rom, i)? Proinde sicut non po- test, pervcrsitatis communicatore suscepto, non pa- riter perversitas approbari, sic non polest refutari perversitas, compUce sectatore perversitaiis ailmi so. Legibus certe vestris, criaiinum con^cii susceptores-
eril divinitus mandata discretio, sed miseranda con- D qu^ utrocinantium pari judiciorum pcena consiriii
fusio. Nec ulla causa jam superesi, si hoc in qiiolibet
contagio voluerimus admittere, ne cunctis ha?resibus
aditom janoamque pandamtis. Qtit enim in uno of-
fenderit^ omnium reus est (Jacob. ii); et : Qui minima
spernit, paulalim decidit (Eceles. xix). Uoc est quod
sedes apostolica roagnopere cavet [a/. praeuxavit],
ut quia mondo radix est aposioli gloriosa coiitessio,
nulla rima pra^iutis, nulla prorsus coiitagione ina-
culetur. Nam si (quod Deus averut 1 quod fieri iion
» Cod. Vcron., quantumque : QuesneUus legil oua-
eimqne.
* Id. cod., non licent.
* Id. cod., vel cuijam.
giintur; nec expers facinoris xstimatur qui, licel ipse non fecerii, facieniis unien familiaritalein foeduS(|ue recepcrit. Proinde cum Chalcedonense concilinm, pro fidei catholcae aiquc apostolicx veriiate conimu- nioneque celebratum, damnaverit Eutycheii deie- sUndi furoris auctorem, non satis habuit, nisi ut pariier ejiis quoquc consoriem Dioscorum caeterosque percellerct. IIoc igitur modo, sicut in unaquaque hae- resi vel factuin seinper, vel fieri non habeiur ambi«
^ Pace deest in eod. cod.
* Id. cod., per Apostolum pradicaiur.
• Id. cod., pax tiulta.
45
rnsTOLiC Er decreta.
4G
giium, ftiicccssores eonim ^ Timollieum, rcirum ai- A daro vel hisurrexerii, vel niinitir iiksurgerc vcdisia-
qneaUerum Antioclipnum Pctrum, non viritim pro- pier singokK quosque rursus facto concilio, sed sy- iiodi semel * acla regula consequenter elisi. Quem- admodum ergo non evidenter apparet eiiam cuncios slmiti tenore cousiringi, et qui eoniro communicato* res ci coinplices exsiiierunt, atque omnes omnlno a catboHca atqne aposiolica uierito roroinunione dis- rcmi : hinc Acicium quoqoe jure dicimus a nostro coosortio submoveiidum, qui inaluit in sortem irans- ire perfidis, qiiani iii caiholicae alque apostolicae eommunionis sinceritate constare» ' cum fere * per trienQliiin, ne in id veniret, aposlolicae sedis episio- lis doceator cuuipetenter iiistructus.-Postqoam vero commiinionis est ractus alienx, non |-otuit nisi a ca-
tem, 00 • pcienter et lcgitime perquiraiiir. Et illic apparebit quis modesto pniposito ciisiodiat formam tradilioiiemque mojoruni , quis supra bxc irreveren- ter insiliens, rapina .Tqnaleni posse Geri arbitretur. Qiiod si mibi popu!iConstaniinopoliiani personapro- ponitur, per quam dicatur nomen scandali, id est Acacii, non posse removeri ; taceo, quia et h;f reiico quondam Macedonio pulso, et Nestorio nuper ejecto, plebs Constaniinopolitana catbolica permanere dele- gerit potius quam majorum prxsulum damnatonim aflectione retineri. Taceo, quod qui ab eisdcro ipsis damnaiis prxsulibiis, baptiz^ti fuerant, in tide caiho« lica manentes, nulla sint exagilatione lurbati. Taceo, quod pro rcbus ludicrls populares luniultus uuiic
Uiolic-je et apostolicae mox societate ^ praecidi, ne per B etiamycstrx pielaiis auctoritas refrenarit; atque ideo
eom, si vel paululum cessareinus, nos quoqiie vide- reiiar subilsse contagia perGdorum. Sed revera vel lali p^rculsus poena resipuit, correctionem proniisit, emendavii errorem ? aut ille traciatus lenius voluerat [aU valuerat] coerceri, qui etiam verbera dura noa scnsit? Quo in sua perGdla ei damnatione moriente {aL roanente],tanrejusia ecclesiastica recitatione non potest nomen ascribi, quam externae contagium non tlebet communlcationls admitti. Quapropter aut do- ceatar ab bsretica participatione sincerus, quoruro se llle communioni permiscuii, aut cum cisdein non potest non repclli. Si aatem susurrant Orientis epl- sci)pi, quod ad eos sedes apostolica non ista conscri- pseril, quasi vel Ipsi de recipiendo legitime Petro
multo magis pro saliite animarum suarum neressario vobis Coiistnntinopolitanae civitatis obtemperat mul- tiiudo, si eam ad caibolicam ct apostolicam commu- nionem vos principe.^ reducatis. Eienim, impcraior Augustc, si contra leges publicas ali^tuid (qiiod absil) quispiam fortasse tenlaret, nulla pati id ratione po • luisses : ad Divlnilaiis puram sinceramque devolio- nem, ut tibi plebs siibdita redigaiiir, conscienti^e luae nnn pulas intcresse ? Postremo, si unius clvitaiis po- puli animus non poiatur offondi, ne d vina (ut res postulat) corriganiur: qiianlo magis, ne divina offen- dnntur, catbolici nominis uiiiversis piam fldem nec laedere debemus omnino, nec possumiis? Et tamen iidem nostra se poscunt volunlate sanarl. Competen-
sedem aposlolicain suis litterls fecerint ccrtiorem, C li^ug ^rgo sinaut curari se posse remediis : alioqul
Ycl bajas receplionis inconditae non jam pariter com- plices exstilissent, quem sicut vere non possunl do- cere ab baereiica pravilate fuisse purgatum, ita se liaereticorum nullaienus poteraiil excusare consortes. * Qood sl foriassis astruxerint, quod ad aposiolicam sedem de suscepiione Petri p^^r Acacium cuncti con- sona * foce reiulerint, per eumdero sibimet orones pari voce sentiunt fuisse rescripturo. Aposlolicae [a/. vice prlmatus sedis apostolicae] vero sedis auctoritas, qiiod conctis sasculis Christianis Er clesix praplata sit Qiiiversae, et canooam serie paiernorum, el multi- plici iraditione firmatur. Sed vel hiiic, ' utnim sibi quisquam contra Nicasnae synodi conslliuta quippiam valeat osarpare, collegio poiesl unius comrounionis
(qiiod absit) in eoruro iranscundo perniciem, com illis perire possuraus , ipSos vero salvare non possu- mus. Jam bic quid sit magis seqiiendum, sub divino jiidicio vestrae conscienti» dereliuquo : u rum, sicut nos optamus, simul omncs certam redeamus ad vi- tnm ; an, sicut illi poscuni, manifestam tendainus ad mortem; Sed adbuc apostolicam sedero, sibi niedici- nalia siiggerentem, siipcrbam vocare arn>g:micuique contendont* ilabet hoc qnaliias s^v^pe languentiiim, uiacctisent magis roedicos congniis ob ervaiionibus ad salubria revocantes, qiiaro ut ipsi suos iioxios ap- pCiitus deponere vel reprobare consentiant. Si nos superbi sumus, ' quia aniroaruro rcmcdia Gonvenien* tia niiuistramus, quid vocandi sunl qui resnltnnt?
^ — , „_ , — , -,_._
ostendi, non mentibus externae societatis aperiri. Si nos superbi sumus, qui obediendum palernis dici-
Apud illos si quis conddit, egrediaiur in mediuin, et apostollcam sedein de utraque parte revincat et in- struat« Tollaiur ergo iiomeii e medio, quod ecclesia- mro dlscreiionem procui a catholica comrounlone operatur, ut sincera pax fidei coromuiiioiiisque repa- reUir et unllas : et tunc qul s nostrum conira veneran-
* Hujus triennii initium referendum est ad 15 an- nom SluipUcii, quo Acacius delicluiu commisii, ut
* Id. cod., Timoiheutf Petruif alque alter Anlioche' nus Peinis.
* Id cod., actce regula eonsequenter elisi.
' Anno 478, 47!», 480. Aliiim iuiit caiculum Libe- r.-^tus cap. 18. liABnui?!.
mus instilutis; qui refragantur, qiio appellandi sunl nomine? Si nos clati sumus, qui divinum culturo puro atqiie IHibato cupirous tenore servari; qui contia Di- vinitatem quoquc sentiunl, dicant, qualiier nuncu* pentur? Sic et nos caelcri, qui in errore sunt, ae>li- mant, quod corum non consentiamus insaniae. Ubi
palet supra in notis epislolarum Simplicli 15 et 17.
Sev. BlNlUS.
^ Anno 484.
" Cod. Yeron., Qut si,
* Id cod., voluntale,
^ Id. cod., vrl uirum.
* Id. cud., qui animarum.
LiiiKMi spiriltis superbi.c yeraciier coitsi^lal c( |Migiiol A A' J. Quod lii qui se sacris virghiibtts sociaut, ef fccdera
iiicesla commiscent, communicare tion possinl, uiii foriepubUcam pa:nitentiam ffcsserint. XXL Quod viduo'^ ul tupradUlum e J, non retenfur.
veiitas ipsa iiidicnt [at, jndiciitj.
EPISTOLA IX.
AD EPiSr.OK)S Lt€ANlj£.
Nonnulla ecclesiaslica iuslitula exponuulur, *■ Dileclissimis fralribusuiiiversisepiscopis |)cr Lti- caniain, et Bruiios, ct SiciliaKi consiiuuis Gclasitis.
TITULI DKCRKTOAUM P.\P/E G LA^^il.
i. De constitutis ecciesiasticis, pro iemporibus quH-
tate moderandis, II • Vl ubi nulla perurget necesnitas^ constiiutt Patrum
inviolata s(rventur ; vel cum ddfnerint cterici^ dc wio-
nachis eligantur. ///. Utn qui de tnicis eiiguniur ad cterirum, mviio
Mllicitius in his, ea qu(e de ntonaciiis dicla sunt t/i-
quirantur, i V. Vt ab efHSCopis, preeceptione papa^t novce basilicw
dedicentur,
V. Vi nutta prwdia \lcge prelia] de baptizandis con- signandisque fideiibus exigantur. Quod si qui iioc perpelraverint^ lionoris sui pericuio subjacebmt.
VI. Vl presbyteri modum debitum serveni^ non t hrismn conficiant^ non consignent; nec prwsente quolibel epis opOf nisi jubeanmr ab ipso^ vei orare, vci se^ dere prcesumant^ nec acolytiium^ vel subdiaconum faciant.
VII. SimiHter iil diaconi mensuram propriam juxla Palrum decrela eusiodiant.
VIII. Quod diaconi in presbytcrio residere non pos- sintt nec sacri corporis prwrogationem^ prffsentibus debent u<urpare presbyieris.
IX. jQuod apostoUca sedes puternos canones pio studio ievotoque cuslodiat,
A. Ut praster pascitaie tempus et pentecosten nemo baplizare prassumatt nisi eos tantum quos wgritudo extrema compulerit,
Xi, Presbyieroium et diaconorum ordinationes certis eelebrari posse ienxporibus.
XII. Ut prceftxis diebus virgines consecrentur.
XIII* Ul viduo! non velenlur.
XIV. Ut nuiius praisul vei ceciesio!, vei monasierii servumf aut originariumj noieniibus dominis^ sub nomine religioso defendat, honoris et communioms perieulum subiturus quisquis hoc perpeirare tenia' verit.
El si professim cowineniiam proposiio mmato cul- caverinl, ips(e pro sc rationem sint ideo [al. domino\ rcdditura. XXIl* Quod secunda conjugia s(ccuiar'bus non ne- gcnlur^ quibns tamen ad cierum minime vcnire con- ceditw.
XXIII, Ut si quis suscepcrit crciesio! proprice descr- torem, ci in aliquam provexerii dignitawm, utiijue scnienticc svbjnceanl quam canon s addixernnt.
XXIV. Quod si qui ex monacliis aui iaicis ciifjuntur •:d cierum, cum nulia cogil mcessitaSj antiquaincis
W debentur instituta scrvari, Qnod si probeniur sncram mercati esse pretio dignitateni, ab officio deponontur, nam duntem et accipiintcm Simonis magi crimen in- Vo/fii. A'A' V. De sacris iocis noviter inslitutis, quamvis su- perius dictum sit^ hoc nunc tamcn udjicitur^ ut nullu basiiica sub defunciorumconstructa nomine dedicetur.
XXVI, Quud nefas sii feminas sacris altaribus niini- strare, vel aiiquid ex his quce virorum suni officiis deputitta prccsumere,
XXVII. Quod in una^iuaque ecciesia cui episcopus prccest, tam de reddiiibus quam de fidelium obiitiio- nibus quatuor debeant fieri porliones : ut unn sii episcopi, aiia clerkcorum^ tertia paupcrum, qnarta ecciesioB fabricis appticetur.
C XXVIII. Quod episcopus, presbyter, et diaconus, a
quocunque clerico veracittr faerit accusatus, quod
aiversus hcec constitula fecerit, pjtest sine dubila •
tione perceili, sui eiiam iionoris periculum episcopus
subiiurus, si hxc omnia ecciesicc noscenda tacuerit.
* Gaput primum. — Neccssaria rerum ' disp<*nsa-
lione [ai disputalione«e/disposilioneJ constriiiKiiiiur,
et apo^tolirae sedis moderamine convenimur; sic ca-
nonuin paternorum decreia lihrare, et retro prxsu-
lum deccssorumque nosirorum prxcepta nietiri, nt
qu£ prxscntium necessitas temporum restauraiidis
Ecclesiis relaxanda deposcii, adhibiia consideraumc
diligenti, quanlura potest fleri, tempercmus; quo nec
in totum formam veleruro videamur excedere regu-
larum, et reparandis miiitiae clericalis oriiciis [suppie
XV, Ut clericinullanegotia inhonesia, nec turpia iucra D consulamusj quae per diversas Italise partes iia belii
secteniur. XVI. Ut nemo litteras nesctens, vei aiiqua parte corpo-
ris ndnutus, provehaturad cicrum. X VII. De his qui seipsos abscinduni.
XVIII. Quod ad cierum criminosi nequeant promo- veri^ et in ciero positi, si in aliquibus fuerint inventi flagitiis, a suis offteiis arceantur.
XIX. Quod damonis aiiisque passionibus irretitis tiii- nisieria sacra tractare non liceat»
* In vetuslissimo Lncensi cod. num. 490 iste titu- lus sic eiuiiiliaiur : Geiasins episcopus universis episco' pis per unamquamque provinciam constitutis. Mansi.
* Citaiur tt a Nicolao papa iu epist. 8 ad Michic-
famisque ^ consumpsit incursio, ut in niullis ecclesiis (sicut fratris et cocpiscopi nostri Joannis Ravennatis Ecclesiac sacerdotis, freqiienii relaiionecomperimtis) usquequaque deflciente servitio niinislrorum [a/. ini- nisterionimj ' nisi remittendo paulisper ecclesiasticis promotionibusanliquiiusintervallaprxflxaremaiieant (sine quibus adminisirare nequeani) sacris ordinibiis Ecclesise fuiiditusdesiituUp^atque inplurimislocisper iiiopiarocompeteniisauxilii.salutarc subsidium redi-
lem imperaiorem. IlARnuiN» ' Cod. Ltic, dispositione. ^ Id. cod., consumpserit. ' Id. cud., »ii/.
40 El 1ST0L.C ET DECUETA. 50
iiiciKliruin ilosii aniiiiarum : nosquc iiiagiio reahi« si a rogaiidis caiioniim pulernotuui vclus rtirina scrvctur.
lunio coarctante periculo, non aliiiuatenus * videa-
iiiur innecti. (]ap. II. — Priscis igilur pro sui reverentia manen-
tilius constitiitis; qux, ubi nulla vel rerum vel tem-
puruin perurget angustia, regulariterconvcnit custo-
liirc, e aeiius ecclesiis quse vel cum-tis sunt privatac
iniiiistris, vel snfGcicntibus usque a Jeo dispoliata' servi*
liis, ut plebibus ad sc{>ertineiilibus divina niimera sup-
filere noii vairanl, lam * intnendi quaiii promovendi
clericalis obsequii sic spatia dispcnsanda concedimus.
• Ut si quis etiam de reiigioso proposito, et discipli-
nis monasterialibus eruditiis, ad clericale munus
accedat, imprimis ejus vita praeteriiis acta lempori-
bus inquiratur, si nullo gravi racinore probatur iufe-
Nec conira eos ulla ratioiie prxvalcat, quod pro ac- cidemis defecius remedio piovidetur, non adversus scila majorum nova lege proponilur : ca^eris ect le- siis ab hac occasione cessaniibus, quas non siinili clade vastatas, pristinam faciendis ordinaliHnibns convcnit tenere senientiain. Quo magis bac npporiit- nitate commoniti, observantiam venerandorum ca- nonum propensius delegamus, singuloruin graduuni conscientias admonenles, ne in illicitos prorumpere moliantiir eicessus.
Nec fasesse conGdat quisqne ponliGcum, bignmos, aiit conjugta s^ rtientes ab aliis derelicta, sive quos- lil>ei ' poBnitetiiium [al. post poe»itentiam], vel sine litleris, vel corpore vitiatos \at. minutos], vel conditio-
cltt<, sisecundam non liabuit forlassis uxorem, nec a B narios, autcuriaepubliranimquererumnexibusimpli-
inaiito lelictam [o/. rejcctam] sortitus osiendi- tur ; si poenitentiam publicam fortas.sis non gessit, iiec utla corporis parle vitialus apparet; si servili aut originariae' non est conditioiii obnoxius ; si curias jam [a/. etiam] probatur nexibus ahsolulus; si asse- cutus est litteras, sine quibus vix forlassis ostiarii pos^it implere ministerium : ul si his oinnibus quae sunt praedicta fulcitur, continuo leclor, vel notarius, aut certe defensor eOcetus, post tres menses existat aculythns, maximesi huic xMas eliam suffragalur; sexto mense subdiaconi nomen accipiat; ac si mode- st» coiiversaiionis honcsla>que volunlatis existit, nono mense diaconus, completuque .inno sit presby- ter :cui tamen, qiiod annoruni interstitia fucrantcol-
caios,aut passim nulla lemporis congruenlis exspecia- tione discussos, divinisserviturosapplicare mysteriis ; neque pro su*) libitu jura siudeant aliena pcrvadere, absque sedis aposiolicx jusla dispositionc mamlante.
Cap. IV. — Dasilicas noviier in^iituias non petitis ex more * prxcepiionibus, dedicare iion audeant,, nec ambiaiit episcopi sibiuiet vindicare clericos po« testatis alienae.
Cap. V. — Daptizandis consignandisque GdelibikS sacerdotcs pretia nulla pr.TGganl, nec illationibiis quibuslibet impositis exagitare cupiant renascentes : quoniam quod gratis acccpimus, gratis dare mauda- niur {Malth. x). Et ideo nibil a praedictis prorsiu exigere moliautur.quo vel |»auperlate cogeute detr-
latura , sancli propositi spoate suscepta doceatur C riti, vel indignalione revocati , redemptiouis suas
pnrstitisse devotio.
* Cap. 111. — Si vero de laicis quispinm ecclesia- fticis est aggr^andus ofHciis, lanio sollicilius in singuiis, quae superius comprehensa sunt, lnijusmodi decet examinari personaro, quantum inter mnnda- naro religiosamqiie vilam constat esse discriminis : quia ullque convenicnlia ecclesi» minisieria repa* randa sunt, non inconveniemibus mcritisingerenda; tanioque magis, quod sacris aptum possit esse servi- tiis, in eorum quaerendum est iitstiiutis, quanturo [al, qnanto] de tempore quo fueraut baec assequenda decerpitar:ut morum habere doceaiur hoc prob:tas, qiiod prolixior consuetudo non contulil ; ne per oc- casionem supplendae penuriae clericalis viiia potins
causas adire dcspiciant ; certuin babentes quod qui prohibita depreliensi fu^^rint admisi^se, vel commis- sa nonpotiussuaspontecorrcxerint, pcriculum subi- turi proprii sint hoiioris.
Cap. VI. — Nec mimis cliaro presbyteros ultra modum sniim tendcre probibemus ; iicc epi8co|>ali fasligio debita sibimet audacterassumerc : non con- Gciendi chrismatis , iion consignalionis pt^ntiGcalis adbibcndae sibimetarripcrc facullatcm; noii pnesen- te quolibet aiitistite, nisi fonasse jubeaiitur, vel ora- tionis, vel aclionis sacrae supplend.-e sibi praesitmant esse licentiam ; neque sub ejus aspcciu, uisi jtibean- tiir, aul sedcre praesumant, aut ^ vcneranda \a{. vene- rabilia] traciare iny^tcria. Nccsibi niemiiieiint ulla
divinis cultibiis iiitulisse^judicemur^non lcgiiiinaefa- D ratione conccdi, sinc sunino pontiGce, snbdiaconum
miliae eomputemur procurasse compendia ; qiiorum promotiuDibus super anni nieias, sei menses nihilo - luinus siibrogamus : quoniain, sicut dictum est, di- stare convenit inter personaro, divino cultui dediiam ctde laicornro conversationevcnientero; quae tamen eatenus indulgeiida credidimus, ut illis ecclcsiis qui- bus iiifestatiOiie bellorum velnulla peniius, velexigua remaiiserunt, minisieria renoventiir, quatcnus bis iteo propitio restituiis, inecclesiaslicisgradibussub-
* Id. cod., con$ulamHs, ■ Id. cod., hi^iiiuendi.
' (Iii;iiiir a Mftd.io p.'ip:i in epist. S ad Michaolem iuip.,i.iiuoii<i<pi;L'djsii rtM abisiisdiscrep:uil. HARitui.N.
aut acolytbumjus liaberefaciendi; iiecprorsusaddu- bitent,si quidquamadcpiscopaleniinistcrium specia- liter perlinens siio moiu putaverint cxs( queuduro, continiio se presbyterii dignitatc ct sacra commu* niono privnri. Quod Geri necesse est censeamus, si corum praisulc dcfcreiiie, htijusmodi fuerit praevari- catio [/i/. pra'Siiin|)lio] comprobaia, nec ipso eorum episcopo n culpaconniventiae et ultione vacaluro, si iinmodcrata faciciitem dissimulaverit vindicarc.
* lii cod. Liir. deesi jHdiceniur, ' Id. cud., post pocnilenliain.
« Inlra r«p. :25, pra^cepto hedisaposlolica.
* Cud. Luc. 4U0, veHeiubiliu.
1}
GEL.ASII VkVJE I
Chv. Yll. — Diaconos quoqiie proprlam coiisiitui- A ilia tamen s' nl magnnprrc pr.Tcavcnda, qnap rcrij»!
miis scrvare mcn8iir.im, nec ullra lenoreni (xV/c. XVI i) paternis canoiiibus deputatnro quippiam lonta- re permitlimus ; niliil eorum penitns siio iniuisterio npplicare, quae priinis ordinibus proprie decievit an- tiquitas. Absque episcopo vel presbytero baptizare non audeant, nisi, prsiiictis fortasse officiis longius constitutis, necessitns extreina compeliat. Quod et laicis Gbrisiianis f.icere plerumque conceditnr.
Cap. VIII. — Non in presbyterio rcsidere, cum di- vina celebraiitur, vel ecclesiasticus habetiir [a/. cele- bralur] qui' unque tractatus. Sacri corporis prxroga- lionem, sub conspectu poniincis seu pre^byteri, nisi bis absentibus, jus non habeaiit exercendi.
Ciim eniin dtcreta venerabilium sanciionum nos
nisi iiianifesta dccolonitione non possint. Ac si ea ips:), qiix niillo deirimento aliquoties indulgenda creduiitur, vel reruni * temporumque cogil intuitns, vel acceleraiae provisionis respectus excusat ; quanto magis illa niillalenus mutil.mda sunt, qus nec ulla nece^itas, nec ecclcsiastica prorsus extorquet uti- lUas l
Cap. X. — Baptizandi sibi qnisquam passim quo- cunque tcmpore nullain credat iiiesse fiduciain, prx- ter paschale fesium et peniecostos venerabile sacra- mentiim, ex< epto duntaxat gravissimi languoris in- cursii ; iii quo vercndum esi ne , morbi cresceote periculo, sine remedio salutari fortassls aegroians exiiio prxventiis abscedat.
qnoque m^^goopcre custodire nitamur, ac sineeoriim B Cap. XI. — Ordinationes etiam presbyterorum et
dispcndio eiiaiii lila qua: pro aliciijus ulilitutis com- pendio fortisse videantur laxanda, credamus.
Cap. IX. — Ctimquenobiscoiitra saluiariuro reve- rcntiam regulnruin cupiamus temere iiihil lirere, et cum sedes apostolica supcrior bis omnibus, favenie Domino, qtix paternis canonibus sunt pru^lixa, pio devotoque studeat tencre proposito; satis indignum est quemqiiam vel pontincum, vel ordinum siibse- quentium, banc obsorvantiam refuiare, quam beati Petri sedem et sequi videai ei docere : satisque con- veniens sit, ut totum corpus Ecclesix in hac sibimet observatione concordei, quam illic vigere conspiciat, ubi Domiuus Ecclesiae totius posuit principatum, di- eente Scriptura : Ordinate inmehcaritatem {Cant. ii).
Et item : Omnia cum ordine fiant (/ Cor, xiv). Atque ^ rantibus non negetur.
diaconorum, nisi certis temporibus et diebus, exer- cere non * debent, id est, quarti mensis jejunio , septiini, et dccimi, sed et etiam quadragesimalis iui- tii, ac mediana Quadragesimae die, sabbati jejuiiio circa vcsperain novcrint celebrandas. Nec cujuslibet utititatis ' causa, seu presbyterum seu diaconum his praferre [aL praeferri], qui ante ipsos fuerint or- dinaii.
Cap. XII. — Devotis quoqiie Deo virginibus, nisi aut in Epiphaniarum [Ifge Epipbanioruin] die ^ aul in Albis paschalibuSt aut in apostolorum nataliiiis sacniin minime velamen imponant , * nisi forsitan (sicut de baptismaie dictum est) ^ravi languore cor- replis, ne sine hoc munere d& saeculo exeant, implo-
Iterum psalmista praedicante : Circumdate Sion^ et complectimini eam^ narrate tit turribus eju$, Ponite corda vestra in virtute ejus^ et distribuite gradus ejus^ ut enarretis in progenies alteras, quoniam hicest Deus^ Deus noster in ceternum; et ipse reget nos tn swcuia {PsaL XLVii). llic procul dubio, qui in ecclesiaslica* rum narralur altitudine dignitatum, et in cujus vir- tttle bonis operibus corda poneuda sunt, gradibns uti- que distributis, cunctis Deus noster et rector populis praedicandus est chiistianis : ubi nemo sibimet ali- quid jam existimet imminutuin, cum et de uniuscu- jusque gradus perfcctione nihil deperit, et convenien- ter retinendo, quod ccelesii dispensatione collatum esi, pariter nobis et cogiioscibilem Deum fieri, et tribuit esse rectorcm. Nam et si quid indulgetur de lemporum quatititate moribus aggregaia strenuitate pensatur : si viiae jam [a/. etiani] proposiiocontiiietur, qiiod protelata fuer.it aetate curandum, dummoJo illa nullatenus dissimulata subrepant [nl, subripiuntj quorum quodlibet, si inesse claruerii, merito i leri- calibus infulis reprobabilem convincatesse pcrsonam. Etsi illa Donnunqiiam sinenda sunt, qua;, si cx*iero- rum constet integritas, sola nocere non valeant,
* In eodem cod. dcest temporumque.
* Id. cod., non audeant.
' Vox causa ubest a cod. Just. et ab edit. 15S(5 et 1609.
^ In cod. Luc. 490 decst aut in Atbis vaschalibits.
D
Cap. XIII. — * Viduas autem velare pontiflcum nullus attentet , quod nec auctoritas divina delegal, oec canonum forma praestituit. Non est ergo penitus usurpandum, eisque sic ecclesiastica sunt ferenda [forte coiifereiida vel inferenda] prxsidia, ut nibil committatur illicitnin.
Gap. XIV. -^ Generalis etiam querelae vitanda praesucnptio est, qua propemodum causantur uni- venii, passim servos et originarios, dominorum jura possessionumqiie [aL possessionero] fugienies, sub religiosae conversationis obtentu . vel ad monasteria sese conferre, vel ad ecciesiasticum famulatum, conniventlbtts [al, cohlbentibus] quoqiie pracsulibus, indifferenter admitti : qiiae modis omnibus est aino- venda pernicies, ne per Gbristiani nominis institu- tum , aut allena pervadi , aut publica videalur disci- plina subverti : praecipue cum nec ipsam ministerii clericalis bacobligationefuscari conveniatdignitatem, GOgaturque pro statu militantium sibi eonditione que jurgari, aut videri, quod absit, obnoxia. Quibus sol- licita conipetcBter interdictione prohibitis, quisqiiis episcopus, presbyter, aiit diaconus, vel eorum qui moDasieriis praeesse noscuntur , bujusmodi personas
" Burchnrdus lib. viii, cap. 15, insorit et nisiante 25 annos. Iia^Iego in meo ms. cod. ; num et in edilis exstet ignoro. Mansi.
* Cilatur et a Cjrolo Magno in capilul. Aquisgran. anni 7^. cap. 59. IIarduin.
Sl EPISTOL.^Ji ET
apud se lciienlcs non rcsiiiiicndas pnironis, auideiu- A t-irps vel ecclcsiaslicaBScrvitu'!, vcl religiosis conj^re- gaiionil)us putavcrint applicaridas , nisi voluntate forsitan dominorum , sub ScripiuroR tesiimonio pri- inilus absolutas, vel lcgilima transaciione conccsftas, perieiiluni se honoris proprii non aiabigaiit commu- iiionisi|ae subituros, si super hac re cujusquam vcrax nos querela pulsaverit. Magnit quippe sludiit, secun- dum beatum Aposlolum, pracavendum e$t ne fides ei disciplina Domini blasphemetur (/ Tim, vi).
Cap. XY. — Consequens fuit ut illa quoque qux de Piceni partibus niiper ad nos missa rclatio nun- liavit, Bon prxtereunda putaremus, id est, ptnrimos clericomm negoiiationibus inboncsiis et lucris turpi- bus immipere, nulio pudore cernentes evangelicam lectionem, qua ipse Dominus negoiiaiores e templo B Yerberatos flagellis asseritur expulisse (MaUh, xxi; Joan. u); nec Apostoli verba recoleiites, quibusait : fiemo mUtans Deo implicat $e negoiils stecularibui (II Tim. ii); Psalmislam quoque David surda dissi- mubnles aure cantantem : Quoniam non cognovi ne- gotiationetf introibo in potenlia» Domini {Psat, lxx). Proinde hujusmodi aut ab ind'gnis post bae quaesti- Lus noverint asbtineudum , et ab omni cujuslibet iicgotiationis ingenio vel cupiditate cessandum ; aut in quocunqae gradu sint posiii , mox a clericalibus officiis ' abstinere cogantur : quoniam domus Dei, doinus orationis el esse debci, ei dici, ne oOicina negotiationis et spelunca potius sit latronum (JLuc. iix ; ha, Lvi).
Cap. XVI. — llliiteratos quoque, et nonnuUa parte C corporis immiuutos, sine ullorespectu ad ecclesiasii- cum didicimus venire fecrvitium. Quod simul aniiqua tradiiio, et apostolicx sedis vetus forma non recipil; quia nec litteris carens sacris esse potest aptus offi- dis et vitiosum nibil prorsus Deo offerri legalia praecepta sanxerunt {Levit, xxi ; Deut. xvii). Itaqoe de cabtero modis omnibus ' bxc vitenlur, nec quis- quain talis suscipiatur in clerum. Si qai vero vel teraeritate propria , vel incuria praesideiiiiuro tales antc suscepii sunt, in bis quibus consiituti sunt locis eatenus perseverent , ut nihil unquam promotionis * accipiant ; satisque habeant boc ipsum sibi pro ni- uiia mlseratione permissum.
Cip. XVll. — De his auicm qui seipsos abscin- dunt, paterni caiiones evidenier sequenda posuerunt; D quorum teiiorem sufliciat indidissc. Dicunt enim, lalia perpetrantes, mox ut agniti fuerint , a munere clcricali debere seeludi. Quod modis omnibus cusio- dire nos convenit, quia fas esse nulli suppeditaiquid- qoani praeter illa quac memoraiiilis decrevit forma censere.
Cap. XVIII. — Comperimus ciiam horrendis qui- bu;»dam crimiBibiu implicatos , tota discretione sub-
* Cod. Luc 490, abire,
* hi eodem cod. desunt hiEC vilentur. ' Id. cod., arripiant, ^ Id. cod., dwmonis. ' Cud. Luc. 490, aul hi$ certe.
DECRETA. ^i
mota , non solum dc factis atr«icil us ncccssariani poeniliidinem non habere, sed ncc aliquacorreciione penilns succede .lc, ad divinnm niinisterium hono- remque contendcre. Nonnullos autem etiam in ipsis ordinibus conslitutos, gravibus delinquenles facino- ribus, non repelli, ciim et Apostolusclaroet : Nendm cito mauui imponendatf neque communicandum peecth tis atieni$ (i Tim. v) ; et majorum veneranda consU- tuta (iVtciBm IX, x)pronuntient, bujiismodi, etiam si forte subrepserint, tam qui ante peccaverunt, dete- ctos oportere rcpelli, quam sacnc professionis obll- tos, praevaricatoresque sancti propositi, procul dubio submovendos.
Cap. XIX. — Usque adeo sane comperirous llli- ciia quaeqiie prorumpere, ut ^ dacmoniacis similibvi* que [o/. daeroone aliisque] passionibus irretitis mini- steria [al. mysieria] sarrosancta traotare triboatur. Quibus si hoc opere positis aliquid proprix necessita- lis orcurrat, quis de sua [$upple ac] fidelium salute conHdet, ubi ministros ipsos curaiionis human.ne tanlt perspexerit calaroiiate vexari? Atque ideo necessario rcmovendi sunt, ne quibuslibet, pro quibus CbrislM esi mortuus, scandalum generetur infirmis {Ram. xiv;i/Cor. viii). Posiremo, si corpore sauciatum fortassis aut debilem , nequaquam sancta contlngerB lex divina permiltii {Levit. xxi); quanto magis doni coelestis dispensatores esse non convenit, qood €M deterius, mente perculsos [at. percussos] !
Cap. XX. — Virginibus autem sacris temere so quosdam sociare cognovimus, et post dicatum Doo proposilum, incesta focdera sacrilegaque miscero* Quos protinus aequum est a sacra communione do- trudi, et nisi per publicam probatamque pcenlten- tiain, omnino non recipi, ' sed tamen viaticum de saccuJo iranseuntibus, si lamen poeuituerint, non * no- getur.
Cap. XXI. — Nam de viduissub nuUa benedictiono velandis, supcrius^ late sufficienterqne praediximus [forte leg. latius duxiiniis disserendum]. Qux si pro- pria voluniaie profcssam pristini conjugii castitatem mutabili mcute calcaverint, periculi caruin intererit, quali Deiim del)eant satisfactione placare, ^ quia (juxta Apostolum) primam fidem irritam fecerunt {I Tim. v). Sicul cniro, si se forsiian continere non po- tcrani , secundum Aposloluro , nullatenus nubere veiabantur (/ Cor. vii) ; sic habita secuin delibera- tione , promissam Deo pudicitiae fidem debent [o/. dcbucrunt] custodire. Nos autem talibus nullum la- queuin debemns injicere; sed solum adborlarioiies prxmii scinpilcrni, poenasque proponere diviiii jodi- cii. ut ct nostra sit absoluta conscieiitia, et illamin pro se rationem Deo reddat intentio. Cavendum est quippi; , ut de earum moribus * actibusque beatus Apostolus (/ Tim. v) lestatur, quod plenius \aL
• Id. cod., negari*
' Id. coil., laiin$ diximu$ di$$er€ndum, ^ In codcm cod. desuiit sci]ucntia usque ad $icui
enim.
* Id. cod., aclibu$, qua.
55
CELASII PAP/E I
planiiis ; iia in Luc.] exponere pneleriiuus, ne sexus A si tamcn sacerdotum jam sint vorabulo nunrupandi.
inslahilis non tam deterreri quam admoncri videa- tnr.
Cap. XX I. — Secnndas nuptias sicut snDcularibus inire concedilur, ita posieas nullus ad clericale si- nitur veiiire collegiuin. Alia est enim huiinmse fragi- litati generaliler concessa liceiitia, aliade! et csscvita divinarum rerum serviiio ' dedicaia.
Cap. XXlll. — Quisquis proprioe deserlor ecclesix, nullis esistenlibus causis, ad aliam puiaverit trans- eandum , teniereque suscepius fiierit et promoius , reverendorum caiionuni vel ipse vel receptor [ad quem profectus est] ejus atquc provector consli- iiit:i noneffugiot, quai de biijiismodi pr^bumptori- btfs prxfixcre servanda (Nicceni xv et xvi).
qiii ' delegatuin sibi teligionis oriicium s'e proster* uere moliuiitnr, ut in perversa qun[*qiie profauaque decliveft, sine ullo rcspeciu regutx Cbri^tianae |irne- cipiiia funesia sectentnr. Guinqiie scriptuin sit : J/i- nmia qui speruit^ paulntim decidet {Eccti. xix, \) : quid esi de lalibus exisiimanduui qui immcnsiis ac muliiplicibu^ pravitatum molibiis occupali, iiigentcin iniiiam multiiiiodis impulsionibus ediderunt, qiisemm solum iisos videatur obruere, sed et Ecclesiis uni- v> rsis morliferain, si non sanenlur, inferre periii- ciem? Nec ambigant qui lixc ausi sunt exercfrc, sed etiam qui bacieiius cognila si!uerunt, sub boMO- ris proprii se jacere dispendio, si non quanta possint celeriinte fesiiiient, ui letbalia vulncra compeienti
Cap. XXIV. — De monachis laicisqiie in priina B mcdicati«-ne curemur. Qiio enim more teneant jura
c<*piosius prxcepiionis bujus * p^rie digestum esl, (Vidtt supra eip. 2 el 3) , qux vel ({uateiiiis bis pro rerum temporumque nccessiiate concessa sint, vel quemadmodum , ubi nuliius necessitatis [forie lacli necessitasj interessc probatur , iion nisi vetus insti- tuiio debeat custodiri. Quos vero consiiterit indi/nos m rilis , sacrain merc.iios esse pretio dignitatem, coavictos oportet arccri non ^ine periculo facinus tale ' perpetraiites : quia dantein pariter et accipieu- tem damnat 0 Simonis , quam sacra lectio (Act. viii) testatur, involvit.
Cap. XXV. — De locorum conseciaiiorie sanclo- rum, quamvis supeiius (Cap, A) striciim fueritcom- prehensum. nobisquoque patefactum est, quod absqiie
|K)Dtincum, qui ponlilicatibus excubiis eatcnus iiijiin- cia dissimnlant. ut contraria domui Dei, cui praesi- dent, poiius opcrentur? Qui quanlum apud DoniiniMU possent, si non nisi convenienlia procurarent, lantum quid niereantur aspiciaiil, cum exsecrtbili ^tudio se- ctentur adversa. Et quasi inagis bacc regula sit qua Eccle.^iui debeant gubernari , si quidquid est ecc!e- siasticis inimicum regulis perpetratur, cum et si co- giiitos babuit canones unusquisque pontiticum , inie- inerata debuerit tencre cu^todia. Et si forsitan nescicbiit, consulero fidentcr oportuerit scieiitt;in [al. igiioranlem]. Qiio inagis excusaiio nutla siiccur- rit erraiitibus : quia nesciens [nec sciens omnino te- gendum esf, ut habet cod. Juit. et edil. Canon\, pro-
prxcepto sedis aposiolic:e nonnuHi factas ecclesias C posuit servare quod noverat, nec ignorans curavit vel oratoria sacrare pru^-sumant : hoc sumiis taineti nosse quod gereret. .
indicio detesiabiiiore permoti, quod in quocunque [e/. quorumcunquej noinine derunctorum, et(quan- tum diciiur) nec omnino fidelium, constructioneti edilicatas sacris proccssionibus[A/., profcssionibus] audacter instituere memorantur : qiiae quoni im tnm acerba lam dura sunt ^,si revera Cbrislianitatis affe- ctus in illis regionibus certus ei tixus est, et districtius ista quserantur, et a quibus fuerint gesia, piodautur : quoniam sicut lateniibus iu bac atrocitate nominibus Ron exstat, in quem sententia dcbita proferatur; ita cum maniresiis fuerit ducumentis expositus, qnem Iforte quam] tanti sceteris poscit iinnianiias, noii ef- fugiet [forle vitabit] ultatenus uttionem.
Cap. XXVU. — Qiiatuor autem tam de reditq quam de obIat'one (idelium , proiit ciijuslibet ecctti- siae faculias admittit, siciit duduni ralion;ibiliier est decreium, convenit fieri poriiones. Quarum sit nna pontificis, altera ctcricoriiin, ptiuperuin tcri;i, quarla fabricis applicanda. De quibus, sxui sac«'rdo is in- tcrerit, integram minislris ccclesise nieiiiorataiii dependerc quantilatem, sic clerus [al. cltrricu-] ulira detegatam sibi suinmam nibil iiisolenter noverit expetendum. Ea vero quu! ecclcsiasticis acdificiis at- tributa sunt, buicoicri veraciter prxrogala, loco- rum doccat instauratio manifesta sanctorum : quia nefas est, si sacris a*dibus desiituiis, in tucrum
Cap. XXVI. — Nihilominus iinpalieiiter audivimus ^ suuin praesul impcndia bis designaia [al. deputata]
tantum divinarum reruin subiisse despcctuin, ut fe- roinae hacris altaribus ministruru fcrantur [ni. lirmeii- tur; tla et in Luc.\ ; et cunctaquas non nisi virorum famulatui dcputata suni , sexuin cui non conipetit exhibere.
Viso[a/. nisi;if a^tin Luc.] quodomnium delictornm qu» sigillat-im perstrinximus, noxa oinnis [al. noxio- rum reatus omnis] et crlmen eos rcspicit sacerdoies qui vel ista committunt, vcl commiltentes ntininic publicando, pravis evcessibus se favere signlficani :
' Id. cod., dedicandorum* * M. cod., parte digesta. Id. cod., vendenic.
converlat. Ipsam nihilominus ascriptam pauperibus portionem , quainvis divinis ratioiiibus se dispensasse roonslraturus es^e videatur, tnmeii juxta quod scri- ptum est : Vt videant opera vettra bvna, et ijlorifieent Patrem vestrum , qui in coetis est (ilatth. v) , oportet ' eiiam pra;scnti leatificatione pr^sdicari, et bonae fama^ prxconiis non taccri.
Cap. XXVill. — Quapropter ncc [n/. ne] clerico- rum quispiam se hujus ofTensai futiirum conlidal immunem , si in bis qu£ salubriter sequenda de»
^ Id. cod. a(»dit ut eadem vix noster ferre possit aun ditus si revera, etc. ' id. cod., delalum.
hl EPISTOL^
prompsimus , she episcopam , sive prcsbytenim, si?e diaconum videril excedeutem , non proiinus ad anrcs noslras deferre curaveril, proiiationibus dun- laiat cninpetenier exbibitis, ut transgressoris uftio iiat» et cu^tiTis interJictio delinqucndi. Sui [al. Sic] vcro modis oinnibus erit unusquisque pontiticum or- tlinis et bonoris elisor, ^i cuiquam clericorum , vel Ecclesi» totiiis audiiui b.TC pntaverit suppriineiida. Data ▼ idus Martii (anno Christi 494), Asterio et Praesidio viris clarissimis consulibus. El atia manu : Deus Tos incoluines cusiodiat, fratres carissimi.
EPISTOLA X.
AD EPISCOPOS SiClLl^e.
Ecclesia facullatet ab episcopis^ clericis et pauperibus distribui debere ; diceceses et bona eccltsin; ab ept- eopis triginta annos posseasa eis non auferenda,
Gelasius Roinana! EccleHOB episcopns dilcclissimis et in Cbri>ti cariiate uiiaaiinitcr conncxis fratribus episcopisqui in Sicilia sunt coiisutuli.
Pnpsnlum anctoritas uoslrorum emanavit, ut Ta- cultaies ecclesi» episcopi ad regendum babeant po- testatem; ita lamen ut viduarnm, pupillorum, otqne pauperum, nec nun ctericorum siipendia distribuere ilebeani. lloc eis etiam siatuimus dari , quod liacle- uus decreium e>t. Reliquum sibi episcopi viiidicent, ut (sicut ante diximtis) percgrinoruni atque captivo- rum largitores esse possint.
IUud eiiam adnecti placuit, ut si (quod abblt) Ta- culiates ecclesi;e, nec non ei dioeceses qux ali all- quibus po^sideuinr cpiscopis, jure sibi vindii-ent, quod iricennalis [a/. tricennariaj lex conclusit, quia el filiorum noslrorum phncipuni ila eiiianavit aucto- riiaSy til ultra triginta annos iiulli liceat pro eo ap;)ellare, quod Icgiim leinpns [nt, (uteli, sive re- guliy aut polius raulela| exclusii. Dala idibus Maii, A^terio el Praesidio viris clarissiniis coiisulibus (aniio Cbri.-ti 494) ».
EPiSTOLA XL
AO EPI»C0P0S DARDANl^ ET ILLVRICI.
Commendat eonun relifiioncm ; Thessalonicensem «pf- scopum, qui hnreiicorum nomiua danmure rccusavitf apostuiicoi aetlis coinmunione privatum esse, el Aca- cium in excommunicatione morluum non posse al^- sulvi signi/icat,
Gelasius episcopu> universis episcopis pcr Dar- daniam [in qq. codd, ley, et Daciain] bive per lllyri- cum con>tilulis.
Audientes ortbodoxarn vesirac dileciionis in Christo consiaiiti:in), atque iia vos anliqux lidei coininu- uionisque sincerje iraditioinbus iiib;crentes, ut inen- lein Cbristianxdediiam verilati nuilatenus infecerint prxvarii atoruin vicina conlagia, inagniflcnviinus Do- minum, carilateinque vebirain inissis lilicris allo(|ui l*er rel*giosos viros lilios nosiros Cyprianum atquo ftlacarium diacoues tota cordis aviditale curavimus :
' In meo ms. Buchardi cod. lib. vni, cap. 46, boc decreium lanquam ex episiola Gelasif ad Siciiienses rpiscopos c:ip. 0 acceptuin afleriur : Seque viduas ad mptias transire patimur qvue religioso proposito diu'
ET DECRETA. r4l
A quoniam pio sedis apostolicac pnncipatu, ciijus sm|- liciludo delegala divinilus cunctis dcbetur Ecclesiis, nos viviinus, si vos btniis in Domino, niagnisque gaudiis Iriumpbamus. Cum ubiqiie lerrarnm Doini- nuin Sabaoih heincn f>urae conressionis reliqnisse cognoscimiis, quod non iii fietrosu deveniens, xstu tentationis exaruit, nee vi« proxinium cecidil va* caniibus iniinicis exposiium, ncc in spinis irruit suffocandura, sed in t>oiiain terrain piae devotionis ▼eslrae coelesli factione [al. sationej dispersuin iii trigesimuin et sexagesimum rrnctnm cenienariuin- qiie profecit, prorectionemciue scilicet rruroenti do ininici niystica locutioue di^signans. Quapropter ex- sultantibus animis conlidentius inciiamus, ut ab Eutyc.hian-je pestis iiicursu pectora vesira sap'enter
B intemeiata serveiis : quoniam jam qui perseverai usijne in pnem^ hic sa!vus erit (Matih, x). Duminus prope est , nihil soUiciti siiis ( Philip. iv) ; siquidein major est qiiod in nobis estqiiam qui in hoc mundo, regiiumque Domini inlra nos (etiam Scriptura [Lue, xvii] testante) sit certum. Ut autem ab eorum qui iii errore sunt positi , noxia societate caventis, nitl- luni talibus communicantein ad veslruiu recipiatis qualibet suttreplione consortium : quia sicut in uiia- qiiaque ba^resi cum pravitalis ^nrtore damiiato siic- Cessores ejus et comptices atque linjusmodi secta- toribus pollula communione pcrinixlos catholicai ▼itire drbet integritas, ila ciim Entycheie Dioscorus simulque Timolheus i£lurus et Petnis Alexandii- nus, ejus'iue communicator Acacius, nec non eilam
C Antiochenus Petrus, cuin suis snnt oniiiino parlici* pibus abdicandl. Necqnisquam, etianisi pravitJtcm deponere se promittat , recitandis taiiien nominibiit consentieus peiditoruni, vel eadein recitantium jui* nime (ominunione discretus ad immaculaia sacfile* giis ovilia quibuscunque inodis est pcrinlttendiis intrarc, ui Ecclcsia Dci nostri , quoi maculam rugam^ que non sustinet {Ephes, v), invidlata perinaneat. Ai)Niiit ergo a nJelibus Ciirisli vipene capitis dira coinniercia, et procul a coelesiibiis pascuis niortirera veneiia pellantur, ut snlutaris aliinoni» panis illius qiii de coelo descendit {Joan. vi) , Udeles hanc su» mentes ad vitam penliicat xlernam.
Qune ut inulna valenmus exhortatione prosplrere, det opcrain vostra dilcc io nt sospitatein vesira: cari-
D tatis opiaiam, et lidei couiinunis instanlia nobis crebrius nperire non desiuat, quntenus alteriiis nos iiisiruciionibus excilanies, legiiiuioruin Donimi sa- cerdoluui possimus inveuire incrcetlem. Per vicinas quoque provincias ha^c cadein palefncerc vestra ca- ritas vigilanter iusistat; ui ct (|ui catholicx coiiiniu- nionis sinceritalc subsislunt, compelenlibus robo- renlur alloquiis; et qiii forsitan ab bujus reciiiudino deviiirunt, ad iniegrilntem doginatis Christiaui s:i-> lubribus monitis reducanlur. Noverit uuiein vcsira
turna observatione permanserunt. Similiter avtcm vir* gines nubere prohibcmns quas annis plurihis ia mo* nanteriis cttatcm pei cjisse contigerit.
50 GCrASII PAPifi I 60
fraiernilas Ccclesiae Tliessalonicensis antistilein no- A nionemqiie catholicam reverlanlur : secuoduiii rc«
slris adhortationibus 6«pius incilalum , coniagia coinmunlonis externae noiiquam der.linare voluisse, nec apud nos nomen Acacii, vel cxterorum similium perndonim, hisque communicaniium congnia pro- fessione damnasse. Quapropter enm communionem sedis apostolic-e non recepisse roanirestum esi , quo- niam iiisi piiris sensibus et ab oiiinl ncfanda socie- late, beaii Peiri apostoli iiec possuinus nec debemus Eccle^iae prxbere commercia. Propierea cauiius agendum est cum praefato ne cutholicts meniibus, ut fiat, a|)Ostolicae sedis reconciliatione subrepat; quam sicut dolosis ariibus fallere et circumvenire noii praevalei, ita sub cujus non polest obtinere aiicio- rltalem quoque noslram, qu» ad Dalmatiarum est
giilarum iraiiiitem palernaruin, toto cordis aflectu ▼enientes, et plcna carilate suscipiat. D:ita iii ikmms Augiisti , Asierio cl Prxsidio virts cl.irissiinis con- sulibus (anno Christi 494).
EPISTOLA XII.
AD * iBONIUM ARELATENSEM EPiSCOPUki.
De episcopatus sui primordiis.
IfiUiuiift cnrhaiem cum fide caiholica relinendam ene
monei,
Dileciissimo fratri iEonio Gelasius.
Inler diflicultates varias copiam nos reperis^c gratolamur, qua per divinam graiiam scdis apnsto- licae regimen nos adisse pandentes, praetermissuni diu cum toa misceremus fratemitate sermonem , et
direcu poniifices, etiam ad vos credimus dirigen- B saluUtione dlrecta , mutoa cariute soUiciti dileciio-
dam, quatenus in veritale catholica, secuiidum fbmiam iradilionis anliquae lenere nos consonam noverilis ubique senlentiam. Si quos vero novos di- dioeritis motus exsurgere, nobis fraieriva debetis •ollicitudine reserare, quo subinde» qiiae Patrum reguUs congraant , prassUnte Domino, remedia pro* curemus.
Necqiiisquamomninovobis pcrsuadeatAcacio prae- varicatioiiis suae crimen fuisse laxaium, quia qni posiquam in coilegium recidens pravitaiis, jureque merait ab apostolica communione secludi, in hap eadein pcrsisiens damnaiione deruiictus est. Abso- luiionein quam superstcs nec qiixsivit omniiio, nec
nis quoque tuae prospera qiiaereremus'. Quanto enim totlus ovilis curam, Chrtsto Domino delegante, sus- cepUm B. Petri aposloli gubernatio principalis uni- verso gregi debet in orbe terrarum , unto pieUtis affectu cunctas Ecclesias eaVumque rectores ^imple- ctitur, et inter diversos mundi turbines, si paterna fide vel traditione firmiter perseverant, ubi primuin fkcultas arriserit, et quaerit anxia, et gavisa cognci- 8cit. Quapropier, fraier carissime, insuntius reli- giosis viris filiis nostris Euphronio presbyiero et Resiiluto viro religioso, qui ad Italiae partes ad pro- videndam congregationi sanciae subsUntiam com- mearant, remeantibus ad propria, silere nequivi^ mus : sed omni - voio dileclionem tuam duximus
meniit, mortuu<( jam non polcst impetrare, sii|ui-
dem ipsis ap<istoli8 Christi voce delegaium est : Quce C admonendam , quaienus el vigere apud nos altemae
Ugavenlis super lerram , ei qum solvenlis super terram "'^^^^^^ 8«^^*»* ^^»*''^» «^ coepiscopi noslri per Gallias
(IfariA. XVI ii).Caeteruni jaiu de eo qui in divino est jiidicio c<*nstiioius, iiobis fas non e^t aliud decernere pr»ter id in quo eum dies supremus invenil; atque jdeo nisi ejus nomine refiiiato, caeterisque consor- Ubus hujus crroris, cum nullo prorsus eoram par- ticlpare debctis mensae dominicae puriutem, quam majores nostri semper ab hacretica magnopcre ser- vaverunt pollutione discreUm. Sed neque vos quis- que circumvenire perlenlet : qood dicat non de fcligione, sed de moribus esse ceriamen , vcl at>o- ttolicam sedem non causain communionis catholicae fideique traciare, sed injuriam dolere, cur videaniur ib Acacio fuisse conlempta; quoniam baecet hiijtis-
constituli , cariute lua vulgante , cognosceret : et
desiderantibus oinnium per quos tua cariias voluis-
set , referrct mutuo sospiutem , coosuretque nulla-
tenus quantumlibet sseculo detrahente divelli, sed
cathoricam professionem manere aemper ubique
•onjunciam. Dominus te incolumem custodlat, frater
carissime. Daia x calendas Sepiembris, Asterio et
Prxsidio viris clarissimis consulibus (anno Christi
494).
IN SEQUENTEM EPISTOLAM PRiEMONlTIO.
EpisloltB hi(ju$ Gelasii ad Dardanos forma duptex circumfcrluf ^ altera brevior^ alia vero hinc inde ampli- ficata diffusior, Pro uiraque stant veteres mss. codices vetMstale et antiquitate prasstantes. Vetustissin,i ut intcr
modi, qiiatenus simplices quoque decipiant, lii oui ^ ^^^^^* \eronensis et codex canonicusvetustus a Ques-
•^ ' ^ nello vutgatus brevwrem nrasferunt» ruxtorem exhibcl
veluslissima collectio Avellana in Vaticana bibliotheca
in errore suiit positi spargere non quicscunt. Vldelis emm, sicut supra jam dictum est, per nomina praevaricalorum , si, quod absii! in ecclesia reci- taoda credantur, siinul et conUgium praevaricationis Induci, Sedcs autem aposlolica in lantum non con- tumeliam dolet, sed fidem dcfeiidit, communionem ainceram , ut hodie cuncli qui in cjus visi sunt pro- rapisse despectum , si ad integritatera fidei commu-
• Hanc inscriptionem illiisirissimiis cardinalis Baronius mendosam esse pulat, qiiasi C • sario non JEouio srripU fnerii ; veruin eaiii quain a Felice III ad <>isariiim scriptam siipra rccciisuii , in recogni- tiunibus loiiii detiuii a tclice IV dalain esso leco-
servata ; quin et Facundus Hermianensis ex ea testi- monium allegavil lib, ▼, cap. 4. Hinc natum auctorum dissidium ; nam alii aucliorem interpolatnm judicant^ sinceritatem uni epistolce breviori vindicanles, Batle^ rini utramque sinceram arbilraniur in Dissert, de An- tiq, CoUect, can. part, 2, cap, H , $ 3, rati Gelasium prinio quhlem breviorem scripsisse ; tum setundis curis auctam evulqasse ; id vero non unico exemplo ab onti- quis prasiitum demonstrant, Vide illos in Admonit, ad
gnovit. Ideoque relinquendam esse put.)vil ioscri- pioiiem cpisiolx bnnc, qu^im priore ediiioiic lollcii- dani csse judicavii. Spcro hanc nostram recogniiio- iieiii Aiinalium scripiori pcrgr.iinni fore, ubi de ca ccrlioi factus rucrit. Sti^v. Bimus.
Cl
EPISTOLiE £T DECRGTA.
62
emsi, 12 S. LeofiM, n. 10, 14. Venetus Labbei edHor A aposlolica secunduin Scriplurarnin tramitem pnedi-
«. • ••, • li m' • «• • •
ampliorem dedit m sua cotlectione , sianatis tamen in adnotalionibui ditigenter locis, qui in ireviori epistota desidcrantur, Cum tamen ipsam brevioris epistoue for^ mam nunus perspicue mente concipere tectores vateant ; kine operes pretium mefacturum existimam si tatiori epistotae, qualis in editione Veneta reprossentatur huc a me tranelatag integram eliam breviorem subjungam ; excripti vero iltam ex Codiee canonum ecctesiasticorum a Quetndlo lulgato eap. bOtjuxta recensionem Batte' rinorum,
• EPISTOLA XIII.
* AD EPI.<COrOS DARDlNIiE.
Acadum solius apostolicof sedis judicio jure damnatum
ottendit,
* reiasius ^ episcopus urbis Homxi ad Dardanos.
Vjilde niiraii sumus quod vestn dilictio quasi no-
vam * veluii diflicilem quaestionem, et adhuc lanquam
cationemque majorum facta semel congregail^ine sanxerunt, inconvulsum voluerunt deiiiceps lirmiini- que coiisiare ; nec in ' eadem causa deniio qu« prse- fixa fuerant rciractari qiialibet recenti praesumptioiie permiserunt; sapientissime * praevidentcs quoniani si dccreta salubriier cuiquam liceret iterare, nuUmp contra singulos quosque prorsus errores stabile per« sisterel Ecclesiae con«tiiutum, ac semper iisdem fo« roribus recidivis [ af, furoris residui ] omnis integra definitio liirbaretur. Nam si limiiibus etiam pr9efixi« positarum semel synodalium regularum, iion cessant elisse pestes resumptis certaminibus contra foml»< mentiim sese veritatis atlollere , et slmplicia quaeqne conla percutere, quid fieret, si subinde fas essei per- inauditum quidpiam iiosse desidcrat, qiiod Euly- 6 fidisinireconciliumTcum *®quamiibet illa [a/. illins]
cbianae pestileniiae commuiucatores , non habeiiies , qiiiMl pro huae perdiiionis obsiinaiioiie respoiideani, frvqoenti jam latione couvicti , niisera [at. sola] contenlione submurmurant , noii quia sil alicujus roomenti qnod garriunt , ^ sed quia non inveniunt penilus quid loqiiantur. Ubi magis eos qui caibolicis sensilras instituU sunt, adliuc iiaerere ' niiramur, quam illos qui a veritate excideruni, et ab antiqua Ekrciesiae iraaitione suut devii, profaiiasqiie vocum noviiaies, et ineptias caducae pcrver^itatis * obteii- dunt , quibus eos vesira dileciio retulii jactitare. Ideo Acaciam non puiare jure damnatuin , quod nun speciali syiiodo videaiur fuisse dejecius ; et iiisuper dementiani suae vauitaiis accuniulant, pueriliter ad-
manifesta sit veritas, nunqiiam desit quod pernieiosa depromat " et falsitas, " lametsi raiione vel aude- ritate deficiens, sola lainen " contentione nnn cedens. Qiiae majores noi^iri divina inspiratione cernenle» necessarie praecnverunt, '^ utquae contra unamquam* que hxresim coacta \dt, addit semel] synodns pro fiile, cominuiiiono , et veritate cailiolica atqne apo- stolica proroulgasset, non sinereiit post haec novia relractatiotiibus mutilari, ne | ravis occasio praebe- retur quae medicinaliter fuerant siatuta puUandi: sed auctore cujuslibet insaniae, ac pariler errore damnato, sufficere judicarunt, ut quisquis aliquando hujus erroi is communicator existeret , principell sententia damnationis ejus esset obstrictu» : qnonlim
jicientes pr» ipue pouiificem regi» civiiatis. Qua- C maiiifeste quilibet vel professione sua vel commii.
propter stullitiam respuentes inanium querelarum. percurrere vos oportet ab ipsis beaiis apostoliSi ct considerare prudei>ter quoniam Patres nosiri ca-' tbolici [al, addit videlicet] doclique pomifices in uiiaqoaqiie haeresi quolibet tempore susciiata, quid- quid ' pro veritate, pro communione catbolica alque
• Hanc epistolam circularem esse, eamque omni- bus orthodoxis hasreiicis et scliismaticis episropis redditam voluisse, patet in fiiie his verbis : Hecte autem faciet vestra ditectio, ut ista quce scribimus, pa- riler cathotids et eontraria sapientibus innotescant^ eic Causam scribendae epislolae prxbuit Eiiphemius Constantiiiopolitanus episcopus schisinnlicus, qui de- Inncti Acacii causam iniquam et iiiipiam falsis lexii- bas omans , conatus e t Orienkiles coepiscopos a conjimctione sedis apostolicse arellerc. Ut ergo summe periclitanti Urieinali Kci lesi.u sucrurrerei, lianc proiixam valde atqiie disertam epistobm, qua
fiione posset agnosci. Et ut [a/. addit brevitatls causa 1 priora taceamus , quae diiigens imiuisitor facile poterit vebtigare, Sabellium damnavit synodus ; nec, ut seclatores ejus postea daninnrentur, neeesfe fuii singulas viriiim synodos celebrari, sed pro le- nore consiituiionis aniiquae cunctos qui vel pravitaiis
i> Euphemius ad excusationem Acacii dicehal, ip- siim synodali judicio non fuisse condemnatum, adeo- que nomen ejus e sacris tabulis nequaqiiam expun- gendum. Quod si de imiversali et occumenico conci- fio inteliigal, verum est; si de provinciali synodo accipiatur, fnlsissimum esse constat ex iis quae su- pra notavimus in nolis epistolarum, et conciliorum lloinanorum sub Felice 111 habilorum. Qnivcrsali el cccunienico concilio neque potuit neque dehuit Aca* ciiis damnari. Orientales episcopi omnes fere Acacii conimunione polluli fiieraiit , adeoqiie univcrsale conciliiim haberi non poler;it. Et qiiia solius pontifl<
Aracium sedis apostolic» judieio jiire (laniuatiim «> ois Uomani sentenlia damnatnm esse sufficieliat, eo- esse ostendit, ad Dardanix episcopos transinislt. Sev. doin miiversali et oecumenico concilio opus non erat. Chfio^.
' De bac epistola consule cl. MnfTeium in prsefatioiie ad supplementom Acacianum (Patrot, tom, LVIll^ eol, 957). Coilata fuit cnm pervetusto codice Vero- nensts capiluli, mille, ut creditur, nnnorum a Fran- cisco Blanchino ejusdem capiiuli canonico, et biblio- llieraeciistode; et in eo huc eaiepistolae argumentum : Ineipii rationis reddendce Acucium a sede apotlolica competenter fuisse damnatum ; titulus vero : DHectis- einns fratribus universis episcopis per Dardaniam con- stiiutis Gelasins,
* Alias, dttectitsinm frntribus universis episcopts pet Dardaniam constitutis Gelasius,
Sev. BiNIUS.
• Cod. Veron., et vetnii, ^ Id. cod., nec inveniunt, ' Id. cod., murmurant,
• Id. cod., obtendere. ' Id. cod., pro fide, pro vcntale.
• Id. cod., nec tn liac eadem, ' Id. cod., pervidentes, *® lil. ccmI., quxlibet, ** In eod. cod. deest et, " Id. cod.,e(<i. " id. cod., intentione, ^" Id. cod., 11/ contra....quod acta synodus^ clc«
65
GELASIi PAPiC I
64
illiiis vel coinninnion-8 exslitere luirlicipes, univer- A ne se a corpore catliolicx unitatis ah&cind«'ret : si«
salig Ecclcsia duxil esse reruiandos. Sic propier lilaspiiemias Arii forina fidd communionis(|ue ca- iliolica;, MicuBno prolata convenlu, Arianos omues, vol quist|ui» in hanc pesieiii, sive ' consensu sive cominunione deciderii, sine letractatione ' conclusit. Sic.Eunomium, Macedonu n , Nesioriuin, syiiodus femel gesta (ondfmnans, iiltcrius ad ntiva concilia venire noii sivil ; sed nniversos quocun(|ue iiiodo iu * b«c consortia recidenles, iradilo sibi iiinite syiio- dali, refiitavit Ecrlesia; nec umiuani recle ct^ssisse manifesiuni est, qualibel necessiiate cogciiie ^ novis iiiisibiis, quae fueranlsulubriterconstilula, lemerassc. [al. Non nuteiD nos lalet piurimos, etc.] Propterea lempestalo quoquc pcrsecutionis Arian^ pluriini
mnlqne qiioniam liunc Joannes secuiidx scdisaniistcs ^ravibuspiilsarelobjeciis, ad primx sedis nndientiam cohortatus est, vel venire debere vel mittcre. Licel cnim synodus iieranda nonessel, tamen congnierei, ut cujiislibei civiiaiisepiscopiis primae sedis jiidiciuiu non vitarel, ad quod convcnerat secunJie sedis an- tisie^, qui iiisi a prima sede non possct audiri, *' prxcipue qui pra^judicatis animis nulla synodo a GrcTcis fuissctcxclusiis; ctiain apud cos causain siiani nec posset omnino dit ere, nec deheret : quia ab iii- ferioribus opibcopis poiior, nisi a prima sedc(siciit diclum est) vel discuti pbtuisset , vel si ita raio postulassel addici eiiain cnnctis Oricntalibiis epi- scopis cum ipso Acacio in Peiri coinmunionem reci-
catbolici sacerdotes de ex>iliis, pace reddta , respi- B denlibiis cum secund» sedis episcopus catholicus ab
raiites; [a/. pcr certas provincias congregalis secuin fhitribus ecclesias composiiissc| sic cuin caiholicis iiibilominus fralribus bicclesias cuiuposiiere turbatas, ut non tainen iliius synodi Nicasna: quidqiiid de fide et oommunione cath«>lica ct '^ at ostulica definierat iminuiarcnt, ncc nova qiiemquain prolapsum dain- natione pcrcellerent , sed illius lenore decreti , * nisi resipuissent, ccnscrent [al. judicarcntur] esse dam- naios. Quibus convenientcr ( ut dicium cst ) ex pa- tenia tradiiione perpensis , conndimu«, quod nulliis {«01 veraciter Ghrisiianus ignoret uniusciijiisque sy- nodi coiistitutum qnod universalis Ecclesije prohavit aisensus, ^ non aliquam magis eisequi scdein prae Mleris oporterc, quam piimam, qu^e et uiiamqu tni-
exlerna! communionis hominihus esset nnllateniifi jiidicandus. Sod Acacius non soliim despesit saiiS" facere postuialis, veruin etiam ipsam legationem se< dis aposiolicie hlandimentis, prxmiis, perjuriisque decepiam, quihus ei cum imperatore promisit, iute- gram pr;esulis apostolici causam de omnibus esse servaudam Pelri communione polluiain redire per- fecit, in lantuin sedis apostolice despiciens pote- siateni, ut iion soliim ejiis auctoriiati non cedcreti seJ etiam poiius in consortium communionis externs per legaios suos niteretur abducere; fieretque apo- stolicx scdi necessitas eos ipsos qunedirexerat sacer* dotcs honore pariter et commuui uie privare, na tali contagione videretur infecla, satisque monstrarel
qoe synodum sua auctoritate confirmai, et conti- ^ non ^e Acacii specialiter odisse personain, sed re-
noata moderaiione cu>todit, pro suo scilicet priiici- |iata, quem heatus Petrus apostolus Domini voce perceptuin , Ecclesia nihilomiiius subsequente et te- nait semper et retinel. Ha:c dum Acacium certis coroperissel iudiciis * a comaiunione catholica de- viasse, diutius ista non crede.is, quippe quein nove- rat exseculorem sxpc ne< essariu! disposiiionis sucne eootra haerelicosexstiiisse, per triennium fcrc liitcri^ destinatis eumdem monerc non destitit, sicut per di- versosmissa * frequenter scripta testaniiir. ^* — Qui- ims ille cum debilo [al. tanquam dehilo] silenlio diu nou reapondereproponeict, cpiscopalisquoquedirecia legatiocsl, ac nihil ominiis pagiua dcstiiiaia qua; pra- monereteum suorum ante menrnussogestoruiu. ctqua^ inrlmitus pro fide calholica dcsudasset-, oportere respi-
spuere fcedera perditorum : quas cliam in suis ponti- ficihus dciei^taia convenienter borreret, nihilominus autem litieiis suis Acacius indicarat; et iu Aiexan- drini Petri se communionem, quem eipetita sodis apostolicae auctoritate exseeulor ipse quoque dani- oaverat, siiie ejusdem apostolic» sedis consultatione promptissime rccidisse , et accusaiionein Joannis , laudesque Pelri proprio sermone deferre. De qiiibus, si ulique confidebat magis vel' venire , vel inittere dcbuissct, ut et praesentem de meiidaciis quae dice- bat posset confuiare Joannem, et praeconia Pelti qiiae digesserat ratioiiabiliter allegaret , quod cuni minime fecerit, saiis evidenter ostendit, nec Joaii- 1 em se posse convimere, nec legitime receptum
cere. Coniestaris, et blandiendo pariter ct minando, D Petrum habere fiduciam perdocendi, solumque sibi
* 1d. cod., sensu,
* Id. c.od., concludif.
* Id. cod., in hths blasphemias.
* Id. cod., noviler.
' Deesi Apostolica in eodeni cod.
* id. Cod.« nsi rehipuissei , judicare c/amnafum, esuique consequens , ut nini corrigeret , damnalioni proeul dubio subjacerei ; quibus, clc.
' Id. cod., nullam, Id. cod., a veritat<i.
* Id. cod., familiariicr,
** IncUisa p;treiiilics>i |>er tloas fiTinc pnginas dc- iiint in codice Vt^roiicu^i, eoruuiqiie loco >eqiu!ii:ia liuiuiciuiitur : Quibut iHe primum tanquam dedito »t-
lentio nihil respondere proponens fandem atiquando missis litleris profitetur se Alcxaudrino PetrOj quem expetita apostoiiae sedis aucloritaie exsecnior ipse quo- que danmaral, abtque sedis apostolicas nolilia commu- nione , permixtum : beali aulem Pelri sedes, quce Ale- drinum Peirum tanlummodo damnasse, non eliam sot- visse novernt, non recepit; atque ideo ne per Aracium in Petri consoriium ducerttir^ ipsum quoque a sua communione submovit el multimodis iransgressorem a sua socielate fecil alienum, Hic si examinaiio^ etc. — Nos parenihesi sigiiuui — , ut magis perspicuuin, sub- stitiiinius. EniT.
*^ Fortc cum pracipue. IlARDiliiir.
05
KP.STOL/E ET DECRETA.
m
iiioiislrnvii inosse proposiliiin laccraiKli cailiolicost. A jafiicium iiposto*:iliif) ailossc coiilompsil ; nec pMierat
lixreticosqiie laiidanJi, seseqiie corum potitis, quos laudabat, docuit esse pariiripem, qu»iii catiiolico- rum, quos nitebaiur dccolorare, consorleni : lurnqne de se ipse judiciuin, cnin daninali hominis comiiiu- nioiie poUulus, dainnalionis ejus facius est parliceps. Ita ei seiles aposiolica quod ad necessariain diligen- tiam resp ccret nil oniisit, el Acacius secundum for- mam syuodi CiialcedoDensis, qua error cui coromu- nicavit elisus esi, sicut dc lixreiico homine 8cri|)iuin est , suo judicio condemnatus apparuit , jusieque sedes apostolica, qux ulique se Alexandrinum Petrum damnasse, non etiam solvisse memorat, ne per Aca- cii prislinam comniunionem Petri quoque collegium, cui Acacius communicaverat, incideret, ipsum com-
ultra dillerii, ne, sicut dictuni esl, antiqua itlifis communione dnrantc, cum sese jam socia-scl exier- nae, sedes quoque ap(»slolica pcr euni pollneretuT conlagiis perlidornm, dignnmque esset vel pnevari- catorem, Tel contemptorem judicii competentis, ma- nifestissiine scilicct de siio negoiio desperantem, a catholica alque apostolica inlegritate et commuiiiono secludi. — llic si examiiiatioqiia*ritur, ]am judicio noQ erat opus; ' posleaquam ei iiiteris siiis ipse confessua esi, et ad lcgitimum judicium vocaius adire perti- ninit, si anctoriiaiis pimdus imiuiritur, Chalredonen sis synodi * tenor cum aposlolica sede conseniiens, et ilUus dennitionis exsecutio reperitur «tondeinnati illic erroris communicator eflcctus : prxfixa! nihilo-
I eienter Acacium a sua communione suhmovit. Qua- |^ minus ibidem pariiceps damnaiionis ^ apparuit, qiio<
propter utnim errori vel prxvaricaiioni communica- verit Acacius , quid opus erat nova discussione cogiioscere ? cum jam litteris suis esset ipse confes- sus, ae, sicul scriptum est, Ore tuo juitipcaberis, et pre luo condenmaberi$ (Matth, xii), verborum suorum vinculis et reus teneretur et jiire pleciendus. Ciir ipse in nova causa, quam synodus nulla prsecesserat, Joanncra, quem suis litieris impetebat, qualemctm- que secundae sedis episcopum, in primae sedis beati Petri apostoli jndicio confutare despexit ; et ui cau- sam diceret, seu per se, seu per aliuni, %el venire, vel destinare conlempsit : indignum liabens cujusli- liet civitatis antlstes ad primae seilis Tcnire judicium, ad quod secundae sedis cerneret venisse pontiflcem,
iiiam idem ipse crr^r qui semel est cum suo auctoie dainnatus» iii pnrticipe quolil)et pravac communionis cirocto, ei exsecrationem siii gesiat et paenam. Hoe lenoreeliam TimoiheuSiElurus, atqne ipse Alex:in- drinus Pctrus, qui secundam ccrte sedem quoqno- modo tenuisse videbaiitur, non repctila synodo, sed auctoritate tantummodo scdis aposlolicae, ipso quoque Acacio posivlante vel cxsequente ' probaiur css' damnatus; nunc autem ipsi doceant legitime Petnin fuisse piirgatum, et ab omni hxreticorum contagionc rite discretuin cuin ei communicavit Acacius, si ejus communicaiorem putant Acaclum aliquatenus excu- sandum, aut si, quod magis est verum, convenien- ler atque legiiimc Pclrum * probare non polnerunt
quod Anatoliut Constanlinopolilan» nrbis episcopus q^ («xpiatum ^ (propter qiiod etiam a<l apostolicoi sedis
uiissis iegationibus pro sua persona fecisse monstra- lur? Ecce eiiam in hac parte vocem non habent C(»n- querentes : ecce, inquam, ad legitimum est vocatus exaineu, ubi vel suas partes justis allegationibus de- (cnsaret, si ille aposiolicae scdis rcfugit examen in Joannis catliolici poniiflcis negoiio vestigando, qiiem- admodaro sedes apostolica de recepiione Petri liae* retici sua auctoritate resoluii, Acacii fuerat secutura iudicium? An sedem apostolicam congrueb:it paroe- ciae Heracliensis Ecclesiae, id est Constanlinopolilani pontilicis, ?el quorumtibet aliorum, qui cuni eodem, vel propter euin fuerant congregandi, judicium prae- stolari? Cum ap< siolicam ejusdem primae sedis au- dientiam Constantinopoliianos episcopus decrmaret,
judicium Acacius vel venire vel destinare non ausus esi);restat ul in ejiis comiiiunicationc [A/. iit cjus inexpia(i(»ne] fiierit, et ((ui ei commiinicavit iiifectus. ' Non retiremus [A/. Nec plane tacemus] autcm quod cuncla pcr niundum novii E( clesia ; quoniam quo- riiinlibft sentenliis ligaia pontificum , scdes beatl Pelri apostoli jus habeat resolvendi,ulpole<)uod \Al. quae] de omni Ecclesia fas liabeat judicandi, neque cuiquam de ejus liceat jiidicare judicio, siquidem ad illam de qnalibet mundi parie canones appellari vo- luerint, ab illa autem nenio slt nppcllare permissus. Qiiapropter cum satis consiet Acaciiiro nullum ha- buisse pontificium, sententia [A/. sententiam sedis apostolicae sine, etc.] sedis aposiolicc damnaluin.
qoi utiqne eiiamsi metropolitani esset jure sulfultiis, D sine ulla ejus noiione solvcndi ; dicant cerie * qua
etiaro iiiter sedes baberet iocum ; primae tamen sedii cognilionem fas non haboit refutandi, ad qiiam se- eundum canones, appellante secutidae sedis anlistiie, viicabatur ad ^ nosirorum causam. Hoc ipso saiis oslendit reum se esse confessum, qui ad legiiimum
* Locus obscurus aut mendosus. Harduin.
* Cod. Vcron., postquam litteris tuts ip^^e confessui ett^ M audoritatis^ etc.
' Id. cod., tenore iUius definitionis exsecuiio reperi' twr quo damnatif etc.
* Id. cod., exisieret.
' Incod. Jusielii: c Prohantur essedamnaii. Qiiod si uiruin errori vul praevaricalioni coiniiiunicavit Acacius forsiian dicaiur o)fortuisse constare, broviier pra*bemus ad ista responsuui. Aut eniin ipsi do-
synodo hoc ille prxsumpserit, quod nec sic quideni ab^que apostolica sede fas haberet efficere? ciijus sedis episcopus? cujtis metropolitanae civitatis anti- stes? Noniie paroeci» llcracrtcnsis Eccle>iae? Si illi certc licuit sine synodo sententiam apustolicae sedis
ceant , etc. Petrum legiiime veraciterque purga- tum etc. I Labbeus.
* Id. cod., non probaverint expiatum.
^ Ansulis iiiclusa iion exsiani in (^od. Yeron.
' Nicolaiis papa hunc locuin citat in episi. ad epl- scopos Galli:e ex cpistola Gelasii ad episcopos per Dardaiiiam constiliitos : Nec piane tacentus. Ilincma- rus Liiudun. ex epist. ad Anast.isium principem* A«c plane taceamus, Haruuin.
» Cod. Veroiu, qua certe synodo
67
r.eLAsii PAPiE I
C8
abrbnipcre, nulhi ejus coiisulialioiie quuisiia , itane A t^ri, rursus liacc e. d m qiia* supra ileprompsiuiQ!;,
vero noti licuii priinu^ sedi Glialcedonensis synodi constiiuia, sicut decuii, eiseqiicnli, hujusmodi prae- vartcatorem sua auctoritate deirudere? Sed nec illa praeterirous, quod * apostolica sedes frequenter, ut dictum Cbt, more majorumi etiam sine ulla synodo prscedente, et absolvendi quos synodus inique dam«' naveraiy ei damnandi nulia existente synodo qiios oportuit « habuerit faculialem : ' sanctae meiiioriae quippe Allianasium synodus OrienUilis addixerat, qoem tamen exceptum sedes apnsiolica, quia damna- tioni Grxcorum non conseiisit, absolvit. Sanctx me- mori» nihilominus Joaiinein Coiisiantinopulitanum synodus eiiain catholicorum pnesulum certe dainna- raC, quem simili inodo sedes nposiolica etiani sola,
planius repetiia perpendantury id esi, qiiia conira fidein, contra veritatem communionemque catholicain vereque Christianam, non recte gesia synodus lcgi- lima synodo pro fide, veritate, cominunioneque ca- lliolica» vereque Chrisiiaiia, modis omnibas secld- denda est, et injusta synodus justa synodo submo- venda. Pro fideautem, et veritaie, et commiinione catholica, l>ona syiiodus, vereque Cbrisiiana, semel acta, nulla nec pote^t nec del>et novx synodi itera- tione convelli, scd sccundum hene gestahi synodum recleqiie pRefixnm, si quis ab ejus traniite deviarit, conscqucnter ac sufficienter ejus definitione plecten* dus, mcritoque illius subjacet constitutis, nec opus est per singulos quosque dcviantes, jurcque pleeten-
quia non consensit, absolvit ; itemqiie sanct:e meiiio- B dos, novas rursiis synodos introduci; cuni ex illias
ri» Flavianum pontificuni [al, addUur GrascoruniJ Gongregatione damnatuin, pari tenore, quoniain sola sedes apostulica non consensit, absolvit, potiusque qui illic receptus fuerat [a/. quia illic rcceptus nun fueratj, Dioscoruin secund£ sedis pra>sulem sua au- ctoritate daninavil, et impi im syiiodum non consen- tiendo * submovit, ac pro veritaic, ut synodus Chal- cedonensis fierel, sola decrevit ^ — iii qiia pontificibus iniiomeris, qui tatrocinio corrucrant Ephesino, ve- uiain poscentibus, sola conccssit, et iii sua perfidia permauentes, nihiloniinus sua auctoritate prostravit : quain congregatio quae illic pro verilaie reparanda collecta fuerai, est secuta ; quoniam sicut id quod prima sedes non probaveral, lionstare non poluii, sic
traniite, qu» auct< rem cum errore damnavlt, quis- quis quolibet niodo, quolihet titulo complex ejusdem fiierit factus erroris, ut ejus se contagione pollaerit, coinpetenter et pariiceps eju&dem damnaiionis exi- siai, ejusque poena puniatur obstrictus, ciijiis maliiit inire consonium. Quxro ergo ab his quid de Eutyebe sentiant : fuissene haeretlcum, an asserunt nou fuisse? Si non fuisse contendunt, quid aml>agibu8 agunt, quid circuitionibus prxstigiisqne se contegunt? Palam se Eutychianos esse pronuntient, ut in eju8 aacrilcgo furore c< nvicti veritatis molibus obruanlur, apertc- qiie cognoscant, non solum haec ipsa pestis Euty- chiana quantum Christiano dogmati probetur ini- mi(a; sed quantas alias bacreses, easque gravissimas.
quod illa censuit judicandum, Ecclesia tota suscepit; C in snn pravitale coniineat, at in quibus foveis volu-
ubi etiam consequenter ostenditur, quia male gesla synodus, id esl, contra Scripturas sanclas, C(»iitra doctrinam Patrum , contra ecclesiasticas regiilas , qoam tota merito Ecclesia non recepit, et prxcipue sedes apostolica non probavit, per beue gestam syno* dom, id est, secundum Scripturas, secunduin tradi- lioiiem Patrum, secundum ecclesiasiicas regiilas, pro fide calholica et communione prolatam, quani cun- cta recepit Ecclesia, quain inaxime seUes apo^lolica oomprobavit, et debuerit et potuerit immutari ; bene vero gestam synodum juxta supradictum moduin, nova synodo nullatcnus immutandain. Proinde si Eutychen fatentur haeieticuin , inale gestam apud EplieNum synodum , qua est rcceptus, pariter faie-
tentur, et in quod praecipitium barathrumque mer- gaiiiur, intelligant. Simul autem si Eutychen h9Dreti- cum ncgant, omnimodls publicaiur, quod ideo de omiiibus Euiychianas pesti communicantibus, sop- presso veluti hoc ipso errore, contendunt, ut nos per talium hominum, quod absit, insidias captiosasqne tendictilas in Euiychelis insaniam nitantur indiicere : quod quidem ctiamsi non negent, sive scientes, sivo nescientes, facere confutantur. Sin vero el Euiychen haereticum negare non audent, restat ut contra ca- thulicam fidem, non synodum nuncupandam , sed coiispiralionem potius i erditorum fuisse consentianl quse apud Ephesuin Eutycheie reducto perculit S. memoriae Flavianum, cunctosque qui iliic adcranl
buntur, et per bene gesiam synodum Chalcedonen- D sacerdoies militari lerrorc compulerit tanto scelori
sein, quod Eutyches vel cum eo sentientes talia sunt rejecti, vcllnt nolintque, consentienl, atque ideo bene gestam synodum novis exagitationibus rerricari iion licuisse eognosc/.nt. Qui si forsiiaii dixeriut, co te- nore Ephesinam quoquc synodum nou licuisse luu-
^ AUjis, apostolicce $ed\ frequ nter datum est^ tnore fnajoruin^ exiolcendi^ elc. Labbkus.
" llunc lociiin recitat llinrm.iru^ Landnn. tom. II, pag. 575« ex epi^t.Gelasii ad Anastasium prnicipeui : •od habet aliqu«d sub finem d ssiniile. Harduim.
* Cod. Vertm., $ola submovii e veritaie. — So!a Mtaoni ei Muetoritate tedi» apostoUcw concilium Clial' •nimmu eoacium. I^bhkus.
* ladwi parentiiesi perduas fere paginas desutit
prxbere consensum. Atque ideo nobis necesse est pravam pervcrsamqne conspiratiouis illius, et latro« ciiialem fuisse perhibeant aciionem, eamque dcbuis e modis oinnibus alioleri, et ideo jusi:im, boiiam, ven- ciler Christianiim Chalcedonensein synoduni p cces-
in Ctidice Veronensi. Eorumque loco hxc habentiir : Jn gua ut erqo sola jus habuii absolvendi eos quos sy- nodica dccreta perculerant^ sic eiiain sine synodo in hac eadem atma plurimos eliam meiropolitanos damnasse cognoscilitr. Qttod si quiti hme ab apostotica sede ret sccundum synodum acta rcprehendit^ proiter quod pri- sca rerum proba ione convincilury interim mulio maijis Acacio non ticui^se fatebitur, Dicat ergo, eic. — llic iil supcrius parcnthesi signum —substiiuimus. Euir.
69
EIMSTOL.* KT DECRKTA.
70
sisse (leGiiiant, iii bis quibus Cutyclicte depul6o,cuin A crimiiiibiis involulos sn.i provisione supposuit. Qua
ftuo raiitore Dioscoro , bsresiin eorum erroremquc dainiiartt. Ilanc ergo synoduro (ut dictum esl) l)onam, veraro, justam, Christianamque esse non dubitant, per quam illa noxia sit remota. Perspiciant ergo, Umlemque concedanl, quod quisquis ab ejus just» et Cbristiaoae veraeqiie synodi fide, communione et \eritate deviaveril, vel ab ea deviantibus commu- nioneffi miscuerii, sufficienter atque competenter, secundum ipsius definita, teneatur obstrictus, quo- ntam mala synodus bona debuit submoveri. Bona vero synodos nulla causa est cur alia del>eat synodo retractari, ne ipsa retractatio ejus constitutis derogct rirroiutem. Proinde quicuiique congregaiionis Cpbe- sinT. teneniur :iffectu, quid adbuc Acacii tantuinmodo
syiMNlo tiit alieiia privilegia nefandus populator in- vasii. Scd libri non sufficient [o/. sufficerent], si tragoedias ejus quas per Ccclesias totius Orieniisexer- cuii , sigillatiin ' scribere moliarour : an illud ipsius arguinentum nobis existiment opponendum, quo fa- cinora sua in impcrialem nisus [al, visus] est jacure persoiiam. Cur tgitur quando voluii, obsiitit Basi- lisco tyranno certe ei [al. Cur et] baeretico vebemen- ter Infesto? curipsi impcratori Zenoni, quia palam Antiocbeno Petro noluit coinmonicare , suam [al. addit nimirum] non subdidit volunuiem / Ccce po« tiiit ei in aliis resuliare, * si Tcllet [aL sed noluit. An non Apostolus dicil, non solum qui raciunl, sed eiiam qui conscntiunt facientibns reaiu pariler sunl
iiomen obtendunt, et non palam secutores Cutycbe- B irreiiti ? sed...] sed ul ea qii» latius cxplicanda sunt
Its, qni illic recepius fuerat, profiieniur; qiii sl refu- giunt^ at<|ue Cuiycbcii se perbibcnt exsecrari, simul ergo et Cpbesiiiam, qua male recepius esl, conspira- lionem jure cessaum, et Chalcedonensem synoiium, qua rejecU est, merito eonsentient instituUm ; atque Bia aynodtim, qu» pro fide catbolica sit praefixa, sc- rondnm veterum rormam, sicut dictum est, perspi- cient novellis non potuisse quaestionibos veniilari, sed jiixU ejos lenorein semel legitime justeque depromptoro, et jure probari recu sectantes, et sentientes contraria refutari ; quod sedes apostollca, aicot decuit, antiqiia imditione custodiens, non sy- nodum duxil iterandam, sed in ejus praevaricatore pelleiiilo hanc earodem synodum polius exsequen-
omilUmus, ^ quidquid ipscZerion imperator snis lil- teris profiietur, cuiicti sosc ex Acacii gessisse coiin- lio, Bccboc eum f.illerc litteris snis ipseparller lesu- tur Acacius, qui et eiim nibilomiiiiis universa recte gessissc coiisrripsit, et suo consilio b;£C eadein gesu non tacuii. Qiiasi vero lantiim in Alexandrini Pelri communioiie Acncius prsevaricaior exstitcrit, et non in omnibus, quos vel fccit, dcpulsis catliolicis ponti- ficibus, tanquam lyraimus, Ccclcsiis quibusqiie prse- poni , vel taliier prxposilis pervcrsa conimunione pcrroixlus est. qui boc ipso secundum canoiies fue- rant ab ecclesiastica commonionc pellendi , quod se p»ssi siint succcssorcs vivis sacerdoilbus adbibcri. Quis autein non pcrspiciat Cbrislianus, qiiod caibo-
dam. * Quapropter ai quis adbuc secundum Cbalce- C Hcis poniificibus propria sede dcjectis non nisi ha^
donensem synodum bsc ab apostolica sede gesU reprebendit, praeter quod et hac qua superius astru- ximos , et multiplici potest ratione convinci , multo magis Umen Acacio non licuisse falebiturisU tentare. — Dicat ergo, qua synodo» Joanncin sccundae sedis anlistitem, qualciucuiique, cerie catbolicum, et a ca- tlioiids ordinaiom, nec de catbolica fide et commu- nioiie aliquatenus impetiium, duxerit cxcludcndum , ei baereticoro roanifesturo Petruro sua quoque exse- cotiooe damnaiuro, pontifici caibolico permiserit sobrogauidom * ( curo ctiamsi reus maiiifcstus esset Joonnes, posteom saltem catbolicuni convcnisset praeficl lacerdotero, sicut ipse quoqoe suis sacrls sanctc memoriae Tirootbeo catholico iu Alexandria
retici potucrint introduci? quibus tamen cunctis, vel aiictor fuit Acacius subrogandis, vel subrogatis coin- municator accessit ; hi> utique quia [al, qui a] coin- munioni baereticorum nullaienus discrepal>anl. Cur ergo vel cum b.TC fieri viderel Acacius , non sicut sub Dasilisco jam fecerai, ad apostolicaro sedero re- fcrre curavit, ut si solus ipse non poterai, ' junctis cum eadem consiliis atque tractatibus, apud impera- torem possent qiiae rcligioni compcterent allegari ? Nam si Basiliscus (ut dictum est) tyrannus et haere- ticus scriptis aposiolicae sedis veherocnter infractos est, et a pturimis revocatus cxccssibus ; quanto ma- gis lcgitimus imperalor, qui se catbolicum videri vo- lubai, poiuit cum apostolica sede cunctorum quoque
fiaciendaffl promisisse legiiur Imperator). Qua syno- ^ pontificiim modcrala suggestione mitigari, prscipoe
do, lertiae sedis episcopum \aL addlt. sancium] Ca-
leadionem idem expelli fecit ' Acacius : niliilominus
* emiMlero Peirum um haereticum manifcstum , ut
eideoi ptlam necesse [o/. nee se] communicare prae-
tenderet, sua passus est dispositione substitui. Qua
denique per toium Orienicm synodo cjectis ortlio-
doxis,uoilo crimine maculaiis, pravos quosque et
* Quod si quu hmc ab apntoUca sede vel sancta (male iecunda) synodo acia repreheniit, prceter quod prisea reruin probatione eotmndiur, interim multo magis Acotio aonlicuibSii fatebitur, liABREos.
cum ejusdcm Acacii essct specialis fautor et amator; el qui litieris suis um ipsum Acacium quam sanciaa memoriae papam Siinplicium roagnis laiidibus extu- lisset, docereiur quod hxreiicis consUniissime resti- tisset [at. rcstitisscnl]. Cur taiito tcropore Acacius interisia coniicuii, nisi qoia praepediri [a/. probibere] nolcbal ullatenus quae * pro hacreticis desiderabat
Inclusa parentlicsi desuut iu codxe Ycruncnsi. * Id. cod.. ae Acadus,
^ Id. cod., eidem. ' Id. cod., di*scribere,
* Id. cod., si noUet. ^ bl. cod., quid quod.
' Id. cod., runctis cum eodem,
* Pro /loT^ficrs dcsunt in cod. Veronciisi.
75 CELASII PAPiE I 76
luii vel dcbait pneterire? Quolrbct igitur modo A quia in sottcm recideraiii prrvaricaioris Aeacii : et
li!cre icorum coropiicein refuiavit , et C0BSorte:n coiitinunionis exlernje a siia coininuirioiie dimovit ; nec opus riiil nova syiiodo , cum veieris conaituii tiuriicienter * hasc rorm.-i praescriberei; nec opus fuit ut hxc sclcnJa [aL rac<ciidj] Orienlis episcopis inti- maret.qiKsex cxpulsiuiiecalholicorum,quse ageban« tnr in causi lidei , nou igiiorasse matiirestum est ; et eoinmuuicand» bxTcticis subrogaiis, facio t»li eon- s«*nsisse nun dubium est; ' etiain cuiu exieniai com- uiuiiionis efTcclis [al. addii atque ideo cuni eis jaui] iiec poiui se , iicc dcbuisse bedis aposlo!ic« scita trnciari. Ecce agnoveruiil iii eofuiii professinne qui tonslanlissiiiie perduraninl, qiiod (i lei cotninunioni- qiie catiiolicai deberctur. Ecce agnoverunt quemad-
illiussesiHe dubio pervidebanl senientia consequen- ler astriiigi, [a/. addit ei\ ob boc eum videri nole- bant esse damDatum, quia se co^^noscebani in eadem praevaricatione daronalos , in qiia hodie quoque dki- nere perststunt. Sed siciit ii siinili condiiioiie con- stricti eompliccm suum non possunt judicare doii jure damnatum , neque reum [aL rei reum] possunl cumpeienter absolvere , sic illo jusie pni^varicaiore damnato, ipsi quoque pari jacent daninaiicne pro- strati, neqiie nisi rcsipiscenies, inde poierunt pror-- sos absoivi : quia sicul per unum scribentem eorum oinnium vulgaia iransgressione [al. iransgressio esl| qui in eamdem perfidiae recideraiit actionem, sic iii uno eodemque qui pro omnibiis seripsernt , vel scri-
modnm a talibus recedendo , imo lalibus contra ino- fi bendo oinmuin i rudidera: vuu tales traiisgressioite
liendo, a fide et conimunione ('aiholica deviarit Aca- ciui , scque pariter cum eodein errori subdiderint. Ecce agiioveruiit qiiam jusiis ex causis pro fide et eomniunione catholica atque apostolic:i, cui el illiqui m ea persiiierant coiigrueb^nl, et hi qui perstantibus obviabant , ah eadem docebantur alieni , sedis apo- stolicae aucioritate sil reiiiotus Acacius (* ad cujus pr.f'Cipue vocalus examen vel venire vel mitiere Don euravit, ut se de liis oinnibus, ui confidebii, abso!- veret) , ejoM^ue pariier quicunqne coiuplices exsii- terinl, alqoe ab illa merito cuin his communione discretus , a qua se ipse primnm eum suis consorii- bus catholicis pontificibus discre; ando coguoscitiir repara^^e; jiireqiie senienliam ille damnati'mis exce
puniia, par.ter quo lue cum eudem, vel in eodeui est complicum iransgicisio punita cunctorum. ' Qu^e tamen sententia in A acium destinata , eisi nomine tantummodo pra^su is apostolici , cujus erat utique potedlaiis Irgiiiroa* , probaiur esse deprompla, pric- cipue cuin secretu drip-enda videretur : ne custodiitf ubique praiitentis di>posiiio salutaris qiiibuslibet dif- Ocullatibus iinpedi a necessarijm liabere non poa- set effectum ; tamoi quia onliodoxis ubique dejectis, el bxreticis lautumniodo eorumque conbortibiis jam reiictis in Orlenlc, catholici pontificcs aut residui omnino non es eiit, aut nullam gererent libertatero plurimonim iti liaiia catholicoriMD eongregatio sa- cerdotum; rationabiliter in AcaMuni * seuteDtiam
pit, caeerisque consortibus cuin suis consortib:i8 ^ coguovit fuisse prulatam, qnae cong^egitio facla
proiiiulgandam ; qui solus pro oiunibus suis cunsor- tibus in coinmunionem se recidisse perfidix ad apo- slolicam sedem missis litteris est professus. Gui Acn- cio , si communicavcrant Orientales episcopi ante- quaui bue referret [al. referretur] , pari uiiqu • reatu fine dubio ^ probabatur involvi, jurcqiie per illum iransgressioitis sontentiam susceperunt , tanqnam facti cum eo.tem communionis externae; qui utique non consuli tanquam nostrae communionis horo nes jam deberent, sed tan'(iiim in conirario posi.i ron- sertio refutari. Si vero non communicaverant anie- quam Acacius buc referrei [a/. referretur] , ei com* inunicantein nolare debuerani, ei ip$.e de eodem po- lius huc referre , atque »posiolicx sedis vigore per-
p intificum non eoiiira Chalcedonenacm, nun tan- quam nova syuodus contia velerem primamqiie ^ Cugnovit; sed potius secundum t norem vctcris consliiuti particeps apostolicae exsecutionis elTecia est; Di salis apporeat Ecclesiam caiholicani , sedciH- que apo^tolicam , qiiia alibrjam omninonon possei, ubi potuit , et cum quibus potuil, nibil penitus omi- sisse, quod ad frateriium pertineret ' pro intemeraia et sineera cuminunioue tract;itum ; * qux cum nni- versa noverint qui videntur Ecclesiis Orieiitalibus nunc praeesse, proptere i Chrisiinnam rcparari le;;itima cnraiione refugiunt unitaiem; quia occasioiicm dis- sensionis hujus suis amhitionibus sufl^riiganiem de- ponere jam recusant ; quia sine auctoiitale sedis apo-
culsummeritocomprobare, ciimqueeasedeapostolica stolicx omnium Ecdesiarum passim jura confun-
tantisque illis caiholicis poniifieibus magis tenere dant, magis eligentes in errore perslstere, quam
concordiam. Sed quia ab illorum societate descive • pra>8umptionum suarum perdere facultatem, plus
rant, ei eorum successoribus communicare delcge- usurpaiionum suarum iicentiain diligentes qoam
rant; ideo cum sede aposlolica minimc congruebant; divini judicii lenenies corde respectum. In quo ne-
* Id. cod., h9€ farma,
* Id. cod., etiam communionii externas effecloi aifjue ideo cum eii nec^ etc.
' llsc desunt in cod. Yerouensi.
^ ld« cod., probabantur.
' Id.cod., ciiiirfortiffi. Qutead instructionem vettrcc diUetiows satis abundeqte suficere judicamm , quam- vis eadem latiut, si Dominu» concesserit facultatem^ stu- deamus exponeie^ quatenus et fidelium quisptecognotcat nihil apostoticam sedcin^ qnodabsit^ prteprooere cen-
ittftte. Ha!C a Labboo afferimtur ad calcem epistola'.
* Cod. Veron. omisso verlio sententiam ita legil» in Acacium fui^se protata,
* Id. cod., Conrenit,
* Id. cod., pro in emerata fide.
* llic deilcit b:cc episiola in €od. Veronensi , io 4|fio haec subduntur : Esplidt rationis reddendm Aca^ eium a sede apostolica fuisse damnatum , nec pcsse quemqiiam sine discrimine animce luar e^us commun,o^ nis participem fieri.
73
EPISTOLiC ET DECRETA.
71
pmvenirent; nrai a sncciit.iri ^iderenlur qualescon* A seseque * prodidit lifs sgeiidis rebus ftiisse panieipcm.
^ae poaiifices, etsi errore bumaniius accedente, noa Amen [«/• addii coiiira] religionem uilatenus exoe- ienies potesiaie percelli. An «ibuc [«/. An ei bacj josta ratione principi suggerenda non erant T -Regiia civitatis bonore sublimis , si facius erat illa regia dfitaie siiblimior, tanto magis in his suggerendis debuit es<ie coustanlior. Si autem iu his qu« pro religione fuerant exerenda , exsiitit contemplibilis, aque despecttts, et aut seguis, aut fidociam non ha- bens iiiiiii aiidi, in quo per regiam civitatem major effHStus est? (*an ut perea soa prxvaricationis exerceret poiius lyrannidem, quam causas religionis legiiifQO procnraret?) Nathan propheta (// Reg. xii) |ialam publiceque in facie regi DaTid, et commisfom
Sed esto, Calrndion imperatoris nomen absiulerit; ioannes princlpi meniitus fuisse jacleiur, quai la- men cum no?» essent ca«is«, nova ^ dtbuil ecclt sia< stica provenire discussio? ait qui lo hominem inipe- ratorem pecc^isse dicebantnr, nu la intervenieiile sy* nodo dejici debuerunl ; ct iii Dcum , qui summns et verus est iinperalor, Acaciuin delinqucniem , sinre- ramque comrounionem divini sacramentt siudeniem miscere cum perfidis , sec undiim synodum qua Im-c est damnata perfidia , non oportebat expellt [al. ex* cludi] ? ' Quid de innumeris per totum Orieiitem ra« tholicis sacerdotibus propria sede depulsis, et indu- bilanler bxreticis intromissis? Novae cerle eranl can- sae ; et his eonsequenter * nova synodus debebatur.
prounniiavit errorem, ei Ipsum commisisse non B Cur tunc non venit in meniem , ut m talibus causis
laciiit ; et confessione correctum consequenter ab- solvit. ( * bealae memorise Ambrosins Jlediolanensis Facerdos Ecclesiae, roajori Iheodosio imperaiori ccmnunionem publice palamque suspendit, atqucad poeniteiitiam redegit regiam poteslaiem ; beat;e iiie- woriae papa Leo (sicui legitur) Imperatoreni Theodo- sium juniorem Ephesino lalrocinio libere coargnit exeedeniem; sancl» memoriae quoqne papa iliiarus Anibomiura imperalorem, cnm Philoiheus Macedo- iiianos ejus Caiiiiliaritaic sufTuItus diversaruin cnnci- liabola nova sectarum in Urbem vellei inducere, apud beaium Petrum apostolum palam iie id lierel, clara vuce consirinxil, iii tintuin ul non ea facienda cua inierpositioiie sacramenti idem promitierel iui-
peleretur a principe salteni qualiscHnque fynodui celebranda ; ul quocuiiqiie vel coloraio judicio Iradi* lionis ecclesiastic» passim pontifices viderentur ex- cludi , non solum quaruincunque orbium sacerdoics, sed melropol.lani iucunctantcr antistiles? Di»oiiini* bu^ cum non resiilif suggesiione q«a poluit, consen- sii Acacius, comniiinicando cuiiciis, qui in caiholicii- rum locuni liaeretici fueraiit ^ubrogaii : Aposlolus autein dicit : Non solum qui fixiunt , ted et qui con- unliuni facleHiibus ( Rcm, i ) , reos indiibilanler ascribi. An hxc ricuil saculari poieslali et actis taU* bus, Acacio couscntienie iibsqiic ulia synodo, quam ipsa rerum novitas exigebai, ab$qiie sedis aposiolioe consiiItationeperficere;elsediaposiolic£ non liruit«
peruior; sanct» inemoiije uihilominus papa Simpli- ^ secundum tenorem syiiodi CbalcedtKiensis in vcleri
cios, el po.sl eom sancl» memoriae papa Felix, noo soluai Basiliscum tyraiinum, sed etiam im^ieratorcui Zenonem pro iisdem ipsis excessibu^, auctoriiale 11« bcra sappius increpasse nosciinlur, flecilqne potuissel, nisi ConsUintiiiopolilani praesulis accederetnr inslin- ctu,qui pariiceps externas cororouuioois eileclus, necessario in quod iuciderat, jaro fovebui, malens in stt9 prsvaricationis obsliiiatioue persistere, quam roraniloj ad salubria remeare, sicut ipse rerum pro- bavit evenlus. Ecce nuper Uoiiorico regi Vandalicae naiionis, vir magnus ei egregius sacerdos Eugenius Carth:iginen&is episcopns , rouiiique cum eodem ca- Iholici sacerdotes consianier resisterent saBviehti,
uiique causa , et veieri consiiiuto juxla deflnitioneai daiiiiiaia [a/. jusU defiiiitione damaaium] , iniiiiicis syiiodi Cbalcedonensis Acacium coromunicaiiiem a sua conimunione depellere ? Sed inquiunt : Acaciiu princiiii obviare non poiuii. Cur Dasilisco, quia vo- luil , obviavit? cur ipse Zenoni, ne (lalam Pciro An- liocbeno quarovis laieiKer hoc feceril contniunicaro videretur , noii commodavit assensum ? ecce resul- lanti non insiiiii [a/. resliiii] linperator : ecce vlm roileiili iiou iniulii ; ecce refugienti coniagia niani- fesia concnssil : posiremo , cur lanto lempore , cuni isla gcrereniur, vel gerenda cognosceret , non ad sedem aposiolicatn, a qua sibi curam illarum regio-
cnnciaqiie extrema iolerani«*s, bodieque persecutori- num novcrai delegatam , refenre maiuravit [o/. cu- Ihis resisiere non omiitunt. Nos qnoque Odoacri bar- ravii]? Sed prius I udator facius est ipse gesiorum, !
baro haereiico regnum haliae tunc lenenti, cum aliqua Han facienda pra*ciperet, Deo |Mraesianie nullaienos pamisse roanifestum esi.) Ilic autem vir lioniis Aca- eius, et sacerdos eximius [o/. egregius], in lanium se el snggerere potuisse in«instravil, el noluisse deprom- psti, imo favlsse paiefecil ; ul et imperator cuncia se cx ejiis gessisse consiiio non iaceret, el ipse impera- lorem magois praecoinis elevaret ista facieniem ;
' Haec pariier desnnt in codem codiee.
* Seqii«'niin quoque ansulis i clusa desideranlur in codice Vfroneiisi.
* Cod. Veioneii., proderel. ^ Id. cod., dcbuent.
Patrol. LIX.
quain vel prieiiionerei lalia esse lenianda, vel nc teniareiiiur obsisierei. Sicui sub Basilisco jam fece- rai, cur illis cateris comrounicare conseosit, qui depulsis caihtdicis sacerdotibus, iodut>ilanter haere- lici singulis url»tiius fueranl subslituii? Poslremo illo defuit suis paitibns; et quae sacerdoti caiholico coni- peterenl , agere fastidivit [a/. non curavit] : ideo se- des apostolica quod ^ ad eadem pertinebat, vel po-
* 1d. cod., Quid per toium Orientem de innumeri$ urbilnu pulsi cathotiei $acerdote$ , et hteretici «ti^ro-
ffati f ® Id. cod. , t/na. ^ Id. cod., ud eam.
3
75 GELASn PAPiE I 76
luil vel deball prxterire? Quolibet igilur modo A quia in sotK^m recitierant prrvaricaioris Aeacii : et
liacre icorum CDmpiicem refuiavit , et coasortem coiiimunionis exlernje a sua comiuunione dimovit ; nec opus fiiit nova syiiodo , cum veieris cnn^tituli nttrUcienter * hxc rorma prxscriberei; nec opus Tuit ut hjBc scicnJa [al. rac^cadj] Orieniis episcopis inti- maret, qii<>8 ex expulsionecatholicorum,quse ageban« inr in caus i lidei , non igiiorasse inauirestum est ; et eoiamuaicand) hxTeticis subrogaiis, facio tnli eon< sensisse nun dubiuni est; ' eiiain cuiu exieriiae com- muiiionis efTeclis [a/. addii atque ideo cuni eis jaui] iiec poiui se , ncc dcbuisse bcdis apostolicae scita trnctari. Ecce agnoverutil iii eoruiii professione qui constantissiiue perdurarunt, qiiod (ilei coniinunioui- qiie catuolicae deberctur. Ecce agnoverunt quemad-
illius se sine dubio pervidebani sententia consequen- ler astriiigi, [a/. addit et] ob hoc eum videri nole- bant esse daroDatum, quia se co;'noscebant in eadem praevaricatione daranaios , in qiia hodie quoque dki- nere persistuut. Sed sicut ii siinili condilione con- slricti comp!iccm suuin non possuiit judicare doii jure damnatum , neque reum [aU rei reum] possunl cumpeieiiier absolvere , sic illo jusie pnvvaricatore damnato, ipsi quoque pari jaceiit daninaiione prti- sirati, neque nisi resipiscenies, inde poteruut pror- susabsolvi : quia sicut per uiium scnbeutem eorum omnium vulgala iransgressione [a/. iransgressio e$lj qui in eamdein perfidiae reclderaiit actionem, sic iii uno eodemque qui pro omnibiis scripserat , vel scri-
modoin a talibus recedendo , imo talilius contra mo- fi beudo oiiiniuin i mdidera: vuu tales transgressioiie
liendo, a fide et conimunione caiholica deviarii Aca« cias y scque pariter cum endem errori siibdiiierint. Ecce agiioveruiit quain jusiis ex causis pro fide et eorouiuiiione catholica atque apostolic:i, cui et illiqui h) ea persiiieraut coiigruebant, et hi qtii persuiitibus obviabant, ah eadein docebanlur alieni, sedis apo- stolicae aucioriiate sil reiiiotus Acacius (* ad cujus pr.rcipue vocaius cxanien vel venire vel mitiere Don euravit, ut se de liis omnibus , ut confi<leb ii, abso!- verei) , ejusquc pariter quicunque coiiipltces exsii- terinl, atqoe ab illa merilo cum his commiinione discretiis , a qua se ipse primnm cum suis consorii- bus eatholicls pontificibus discre; ando cognoscitur reparas^e; jurcqiie sententiam ille damnationis exre-
puniia, par«ier quo |ue cum eudem, vel in eodeui est complicum iransgreisio punita cunciorom. ' Quse lamen senientia in A aciiim destinata , elsi noroiiie taniunimodo pransu is apostolici » ctijos erat utiquts potCdtaiis lcgiiirou* , prubaiur esse deprompta, pray cipue cum secreio dTip-enda videretur : ne custodiM ubique praiitentis di>posiiio salutaris quibuslibel dif- Ocullatibus iinpedi a necessari.:m liabere non poa- set effectum; tamenquia ortliodoxis ubiqtie dejectb, el hxreticis latitumuiodo eorumque con&oriibus jain relictis in Orieiilc, catliolici pontificcs aut residui omnino non es eiit, aut nullain gererent libertatem pliirimonim in Iiaiia catholicorum congregaiio sa- cerdottim; ratioaabiliter in Aca'iuni * seiiteDtiam
pit, caeerisque consortlbus cum suis consortib:is ^ cognovit fuisse prulalam, quae cong'eg:itio facia
proiiiulgandam ; qui solus pro oiimibus suis consor- tibus in commonionein se recidlsse perfidix ad apo- stolicam sedem missis liiteris est professus. Cui Aca- cio , sl commuiiicavcrant Orientales episcopi ante- qoaiu bue referret [o/. referretur] , pari uiiqu • reaiu Firie dubio ^ probabalur involvi, jureqiie per iilum iransgressioitis sontentiam susceperunt , tanqtiam facti cum eo.tem communionis externae; qui utique noD consuli tanquam nostrae communtonis hom nes fam deberent, sed tanittim in conirario posi.i ron- aertio refutari. Si vero non communicaverant anie- quam Acacius huc referret [a/. referretur] , ei com- flDUDicantein nolare debueraiit, et ipse de eodem po- lius huc referre, atque aposiolicac sedis vigore per-
pintificum non eoiiira Clialcedonendcm, non taii- quam nova syiiodiis contia veterem primamquc ^ Cugnovil; seJ ptttiiis secundum t*norem vctcrij conslituti particeps apostolicae exsecuiioni^ eirecia est; ui salis appareat Ecclesiam catholicani , sedeiH- que apohtolicam , qnia alibijam omninonon possei, ubi potuit , el cum quibus poiuil, nibil peniius onii- sisse, quod ad frauriium pertineret " pro intemeraia et sincera cominuniooe tractatum ; * quac cum nni- versa noverint qui videntur Ecclesiis Orientalibus nunc praeesse, proptere iCliristianam rcparari lej;itima cnraiione refugiunt uniiatem ; quia occasioncm dis- sensionis hujus suis ambiiionibus sufl^raganiem de- ponere jam recusant ; quia sine auctoiitaie sedis ap«>-
culsummeritocomprobare, cumqueeasedeapostolica stolicae omnium Ecclesiarum passim jura confun*
tantisque iHis caiholicis ponttficibus magis lenere dant, magis eligentes in errore perslstere, quain
concordiam. Sed quia ab illorum socieiaie descive • prapsumptionum suartim perdere facultatem, plus
rant, et eorum successoribus communicare dt-lcge- usurpationum suarum liccntiain diligenies qaam
rant; ideo cum sede apostolica minime congruebant; divini judicii tenenies corde respectum. In quo ne-
* Id. cod., Aoc forma.
' Id. cod., eiiam communionii exiefwe effectos atqne ideo cum eii nec^ etc. ' Haec desunt in cod. Yerofiensi. ^ Id. cod., probabaiuur,
* Id.cod., ciiitrlorttiti. QwB ad iMtruetionem vestrie dikctiows saiis abundeq te sufieere judieamus , ^iiarJt- viseademlatiut, si Dontinu» concesserii (aculiatem^ siu- deamus exponere^ quatenus et fidelium quisfuecognoscai nihil aposioticam sedeni , qnodabsit^ prirprooere cen-
smne. Haec a Labbco aiTeritntur ad calcem epistolap.
* Cod. Veron. omisso verhu senteniiam ita legit» in Acaeium fuifse prolata.
* Id. cod., Conrenit,
* id. cod., pro in emerata /ide,
* llic deftcit b:cc episiola in €od. Veronensi , ia qtio haec subiluntur : txplicit rationis reddendm Aca- eium a sede apostolica fuisse damnatwn , nec pcue quemqfiaiH sine discrimine animct iiiar e«ttf commMii.o- nii parlicipem fieri.
77
EPrSTOLiC ET DECHETA.
rs
cesM est velint iiolint Unn de fidei commiinionisqiie A liceret ilenrc, nulnm contr:i j^ingiilos quosqne pmr-
citholicae sinceritate neglecta , quam de patemis ca- iionibus evidenter irruptis recipiant quod mereiiinr, nisi dum hic lempus admiitit hxc damnalionis xtern» pericula correctis mentibus stndeant decli- nare , ul possint iion lales permanere, quibiis inso- lubilis cst laia senieiitia. Sed a talibns recedentes, ab eadetn senientia non teneri : qux sicut in errore duraiilibus nunqnam solvenda prxfixa esi , sic :ib bis ent alien» . qui exstilerint puniendae pravilntis im- munes. llasc vero ad instructionem vesirae dilectio- nis salis nbundeqiie sufficere jiidicamus, quainvis eadem laiius, si Dominus concesserit faculiatcin, stuileamus exponere : quaienns et fidclium quisqne cognoscat , nihil apostolicam sedcm (quod absit)
sus errores st:ibile |»crsisierel Eoclesixconsiitnluin, ac S(*m(»er iisdeui ruroribiis recidivis omn s integra definitio lorharetiir. Nani si limilibus eliam pra»fi\is positarom scmel synodilium rcgul.inim, non cessani elisae pestes resumpiis ceriaminib is, conira funda- mentum sese verit:iiis aiiolleie, ei ^implicia qiixque corda percutere : qniJ fierci si subinde fas essel perfidis inire conciluni? cuni qiwcJibet illa maiiifesta sit verltas , nunquaiii desit qiiod pcrniciosa depro- mat ralsitas, ctsi r;iiioiie, vel aiiciorltate deficiens, fola lamcn inteniione non cedens. Qiiae mnjorci nostri divina inspjraiione cernentes, necessarie pras cnveruni, ut quod conira unamquamqiie haeresim coacta synodns pro (Ule , coinmniiione, vrritate ca-
praepnipere ceiisuisse, etnon hahere quodjiiste pos- B tholica at(]iie apostolica promulgassei, non sineienl
sii opponere, pcrversa doceatur iiuprobilas. Hecte autcm faciet ve>tra dilectio , ul isia qune scribimus, p^iriter catholicis et contraria sapienlibus innote- scant : qiio et smis necessaria firmiiaSy ct male sanis competens mcdicina prxbeaiur. Datum calen- dis Februarii, * Victore viro clarissimo consule.
EJUSDEM EPlSTOLiG
FOBMA BREVIOR.
Dilectissimis fiatribus universis episcopis per Dardaniam constitulis Gelasius.
Yalde mirali sumus^ qiiod vesira dilectio qiiasi novam et veluii diflicilcm quxstionem, et adliuc lanquam ii audilum qoippiam nossc desidcrat , quod
novis lost h.TC reir:ict:itonibus mutilari, ne pravis orcasio prxbeeiur qnai nudicinaliter ruerant sia- lnt:i piilsani; sed aiictore cujuslibet insanl:p, .ie pariier errore damiiaio , sufficcre jndicarunt, ui qusquis aliqu:>iido hiiju'» erroris communica.nr existeret, principali senieniia dammtionis ejusessct obstricius ; quoniam maiiifcsic quilibet vel profes- ^ionesiia, vel «oinmnnione |0s et agnosci.
Etut brcviiaiis causa priora laceamns , quae dili- g-ns inquisitor facile poierit vesligare : Sabellium damnavit synodus , nec fnit necesse ut ejus secia- torcspostea damnarentnr, singulas viriiim synodos celcbrari , sed pro lenoie CdUstituiionis antiquae cnncios qui vcl pravitaiis il!ius , vel comniunii nit
Euiychianae pestilentiae communicatores , non ha- ^ cxsttrrc parliripes, nnivors:<iis Ecclesia duxil
esse
henres qnid pro sux perdilionis obstinatione respon- deant , rrcqnenii jam rationc convicti, sota conten- tione suhmnrmuranl : non quia sit alicujiis mo- ■icnti qiiol garrinnt , nec invi niunt penilus quid lo- quantur. Uhi inagis eos qni c.>tholicis sensihui insti- luti sunl, adliuc lixrere miramur, quani iltos qui a vciitate exciderunt, et ab auliqua Ecclesix traditione suni devii, profanas vocuin novitates ctinepiias ca- dticx perversitatisobieiidere. Quibus eos vestra dile- etio reiutit jactitare, ideo Acacium mm pntare jiire damnainm, qiiod non a speciali synodo videatur fnissc dejectus, et insupcr dementiam su£ vanitalis. arcuniulare pueriliier , adjicientcs : praeciputB pon-
refnlandos. Sic propier hlaphemias Aiii , forma fidei communionisq ic calholic-c Nicxno pnlala con- ventii, Ariaiios omnrs, vel quisquis in hanc pcstein sivcseiisu sive coininnni ne deciderii, sine r«*iracia- tione concludit. Sic Eunomium , Maccdoninin, Ne- storium , iiynodns semel gesia condemn:tns, ulioriiis ad nova concilia venire iion sivil ; jcd univcrsos qiiocunque modo in has blasphemias reciden^es, tra- diio sihi limite synndali refutavtt E<clesia, nec in* qiiam recte ce>sisse m:iniffMiim est, qualihct ncces- sitalc cogeiite , noviter qu:e fuerant saluhriter con- stituia, it^mcrasse. Non autem nos laiet in iempe- staie persccutionis Arian.T plurimos ponlfircs de
'ficem regiiB civitath, Quapro|iter siuliiiiam respuen- ^ exsiliis, pace nddiia, respirantes per cer as provin
ie.« inaniuin querelarum, pcrcurrere vos oporiet ab ipsis beatis apostolis, et considerare prudentcr quo- niaiii patres nostri , catholici videlicet doctique pon- tifices, in unaquaque baeresi quolibet tcmpore susci- lata , quidquid pro fide , pro veritate , pro commu- nione catholica aique aposiolica secundum Scriptu- rarum tramiiem praedicationemque majornin facta semel congregatione sanxerunt , Inconvulsum dcin- ceps volaerint , firmumque constare , nec in eadem causa denuo quae prxfixa fuerant retractari, quali- bct receuti praisnmptione permiserint ; sapientissime providenles, quoiiiam si decreta salubriter cuiquani
cias congrrgatis hecum fratrihns Ecclcsias compo- suisse turbatas; non taincn ui illius synodi Nicana>, quidquid de fide et communione catboltca definive- rat, immutarent, nec nova quemquam prolapsum damnatione percelierent , sed illins decreti tenore nisi resipnisset, judicavere damnatum, essetque con- sequens, ut nisi rorrigerct, damnaiioni procul dubio siihjaceret. Quitius convenicnter, ut dictum est, ex paterna iraditione perpensis confidimus, quod nullus ]am veraciier Chrisiianu> ignoret uniuscujusque sy- nodi consruutum, quod universaiis Ecclesine proba- vit assensus , nullam magis cxsequi sedem oporlcre
' Scribcndum est Viatore^ qui an. Chrisii 495 consiilalum fiessit
70
GELASIl PAP.E I
80
pr?R CAtcris, qiiam priinam, qii% ei unamquamque A i^edis episcopus? Giijus merroporitanx civiiatis an
syiioilum siia aiichir.late connrmat, et conlinuata ii.mler.itione custodii ; pro suo scilicet principalu, qiieni bealiis apostolus Peirus Domini voce perce- ploin , Erclosia nihilominus subsequente, et tenuit semper ei retinet.
IJxc dum Acacium certis coinperisset indiciis a ve- ritate deviasse, diutius ista non credens» quippe quein Boverat eisecutorem sxpe necessariae dispositionis sn» contra haereticos exstitiise , per iriennluin fere litteiis destinaiis eumdem moncre non destiiit, sicut l^er diversos missa familiariter scripta testaniur.Qiii- bus ille priinum tanquam deditosilcniio niliil respon- dere proponens , tandem aliquanda roissis litteris pr»nteiur, se Alexandrino Petro,quem expetiia apo-
tiste8?Noniie parochia; lleracleensis Ecclebiae? Si il i certe licuit mie synodu seiitentiam apostoiicx sedis abruropere, nulla ejus cousulutione qiixsita; itane vero non licuit primae scdi Chalcedonensis synotli constituia, sicnt decuit, exsi^qnenti, hujiismodi prac- varieilorem siia auctoriiate deirudere? Sed nec illa praeteriaius, quod apostollca sedes frequenier, ut d.» ctum esty more majoruin , eiiam sine ulla synodo pruicedenle, exsolvendi qiios syno<lus iniqua daroiia- vcrat, et damnandi nulla existente synodoquosopor- tnlt, habuerit raculiaiem. Saiictac quippe memoria: Athanasium synodus Orienialis addixerat , qucm ta- men exceptum sedes aposlolica , qua damnationi Graccorum non consensit, absolvit. Saiiciae memo-
8toli:ae sedis exsecutor ipse quoqiie daninavcrat , B riae nihilominus Joaniiem Consiautiropditanum sy-
absque aposlolicae scdis notitia coinmunione permix- lom. Boati aiitem Pelri sedes, quae Alexandrinum Petrum 8e tantiimmodo damnasse, n:>n etiam solvisse iioverat, non reccpit; aique ideo, ne per Acacium in Pelri qiioque eonsortiuni duceretur, ipsuni (jUiHiue a 8ua commuiiiono submovii, ct muliis inodis irans- gressornn a sua societate fecit a'ienitm. Hic siexa- roinatio quxritur, jain Judicio non e at opos , post- quain litteri^ suis ipse coufessus est. Si aiictoritatis pondus inquirilur, Chalcedunen^is synoJi teitore il- liui dcfinitioiiis exsccutio reperitur, quo dainnatl illie erroris communicator effectus, praefix:c niliilo- roiuus dainiiationis particeps exisieret ; quoniam idem ipae error, qui scmel est cum suo auciore damnatus,
nodus etiam catholi«*orum pr:i;8uiuro cerle dainnavc- rat, qoein siroili modo sedes aposiolica etlam sola, q lia non conscnsit, absolvit. Iicmque sanctum Fla- viaiium pontiflcem Graecorum congregaiione dainna* tuip pari lenore, quoniam sola sedes apostolica non conseiisit, absolvit ; poiiiisque illic receptus fuerat , Dioscoriim secund.'e sedis praesulem sna auctoritato dainnavit, el iiiipiiirn synodum non coiisentieiido sola submovtt, et pro ventate ut synodus Chalcedoneii- sis fieret, sola decrevit. In qua ut crgo sola jus ha- buit absolvendi eos quos synodica decrtla percule* rant, sic etiam sine synodo in hac eadein caus i p'u< rimos eliagni metropolitanos damnasse cognoscitur. Quod si quis h.ec ab apostolica sede vel secunduni
in paitidpe quolibet pravae communionis efl^ccio , et C synodum acla reprehendit, praeter quod prisca reruiu
exsecrationcin suigestatet poenam. Qiio teiiore Ti- rootheus etiam, atque ipse Alexandrinus PetrKS, qui secundaro certe sedem tenuisse videbantur, non re- petita 8ynodo,sed auctoriiate lantuininodo sedis apa- stolicae, ipso quoque Acacio postulaiiic vel exse- quenle, prubantur esse daiunati. QuoJ si , uirum er- rori vel prae^aricationi cominunicarit Acacius, forsi- tan dicalur oportuisse constare, breviier praibeinus ad ista responsum , aui enim ipsi doceant Petrum veraciter legitimeque purgatum, et ab omni harreii- corum contagione riie discrctum cum ei coniiiiiinica- vit Acacius, si ejusct^mmuoicatorein putant Acaciuin aliquatenus excusaiiduin, autsi, quod magis est ve- rum, coovcnienter atque legitime Pelrum noii pro-
probatione coiivincitur, interim multo magis Acacio non licuisse fatebitur. Dicat ergo qua ipse synodo se- cuiid;esedis an:istitein qualemcunque , certe citho* llcum, el a catlioiicis ordinalum, nec de catholica flde et commiinioiie aliquatenus, iinpeiituin, duxerit cxcludenduiii ; et haerelicuin nianifestum Peirum , siia quo<|iie exsecuiione dainnatum, calholico poiiii- fici perini>erit subroj^ari. Qua synodo leiliae &edis episcopuni sanctuni Caleniiioneiu fecit expclli , ac nihilominus eidein Petruui tam manifestum hxreii- cum ut eidem palam nec se conimunicare prxiendc- ret, sua passus est dispositione substitui. Qua deiii- que per totum Orientem hynodo, ejectis orthoiioxis , nullo crimine maculaiis, pravos quosque et criinini-
baverint expiatum, rcstat iit cjus in expiatione iiie- '^ bus iiivoluios siia provisione supposuii ? Qua synodo
rily et qui ei communicavit, iiifectus.
Nec plane taccmus qnod ^uncia per iniinduin novit Ecclesia, quoniam qiiorumlibet sentiiitiis ligata pon- ilftcum sedes beati Petri apostoli jus habeat resol- vendi : ot pote quae de omni Ecclesia fas habeat ju- dleandi, neque cuiquani liceat de ejus judicare jadiclo. Siquidem ad illaro de quaiibet mundi parte canones appellari voliierint, ab ilia autero nemo sit appellare permissus. Quapropter constat satis Aca- ciom nuilum habuisse pontillciuin seutentiam sedis apostolicae siiie ulla ejus noiione soivendi. Qua cerie tjnodo hoc illa prae^umpsit , quod nee sic absque apostolica sede fas quideiu habcrct efficere ? Gujus
tot alieiia privilegia nefaudus popolus invasit? Sed libri non sufficieiit si lraga*dias ejus quas per Eccle sias totius Orienlis exercuit, singillatim descnbere moliaii^ur. An illud ipsius argumentum nobis aestt- maul opponcndum, quo facinora sua in imperialcm visus est jactare personam ? Cur igilur , quando vo- luit obsiiiit Basilisco tyranno, certe et haTet:co ve- hementer infcsto? Cur ipsi imperatori Zeiioni , quia palain Anliocheuo Petro noluit comrounicare , suani noii subdidit voluniatem? Ecce potuit in aliis resul- tare si vetlct. An non Apostolus dicit : iVoii fo^Mm qui faciutit, ted eliam qw consentiuni facietUibu$^ reaiu pariter tuni irretiti ? Scd ut ea quae latius explicaiida
81 EPISTOLiC: ET DECRCTA. 82
»uiil cmiiliamus, qiiid, quod ipse Zenon iinpcralor A cum nnvas caus;is essc perpcndercnt , loto Oricntc
Biiis liilrris prontetur rnnrta ^ese rx Acacii gessisse contilio, nec lioc eum faHere liiieris suis ipsequoque lestaiur Acacins, qui et enm nihiloininns universa n cie gt*5sisse conscripsii, et suo consilio hxc e:;dem gesta iion tacuii. QuaM vero taniiim in Alexnndrini retri ciimniuiiione Acaclus prjcvaricator exstiterit, et non in omnibus quos ?el reclt , depulsis catholicis pontiOcibus, lanquam lyrannus, F.cclesiis qnibuscun- que pneponi ; vel laliter praepositis pcrversa comniu- iiioiie permixtus est, qui hoc ipso secundum canoiies fneraut ab ecclesiastica comutiinione peHcndi , qiio 66 passi sunt successores vi\is sacerdoiibus adtiiberl. Qois niitem non |ier>piciat Ghristianus, qiiod raibn* liiis poniificibus a propria sede dejeciis, non nisi hx*
depelli ; et ca:teri quid cavereni, ex illnrum qiiali» tate discernere poluissent. Restat igitur nt illiiis par- tis eos fuisse sit clarum, cui se posi tnt experinienta dederuni, meritoque ab apostrdira sede ci terisqne catliolicis non j»m con ulendi erant, sed potius no- taiidi. iti^imui autein qtioii pr;i*rog:itivatii volunt Acacio comparari, quia episcopns fiierii regiae civi- tatis. Nunquid apud Medi(»lMnum, aiHid navennam , apud Sinninm. apud Treviros niultis temporibiis non coiisiitit iiiiperatnr? Nunquidnam harnni nrliiiimsa- cerdotes iiltra inencuram sibiinet antiquitus deputa- tam quidpiam suis dignilatibus iisnrp irnnt ? Nnnqui I Acaciiis ut Jonntiem quemlibet liominfm c;itholicnni tamen, a ralboliciji ordinatum de Alcxnn Iria exclu-
ret-ci potuenint introducl ? Quibus tameo cunctis , B derct, Petniin.^ue in liORresi jamdetectnni nlque dam-
vel »uctor fuit A( acius subrogandis , vel subrogatis comniunicntor acccssit, his oiique qui a communione tiullatenus discrepabant. Cur ergo vel cum baec fieri videret, iinn sicot sub Basilisco jam fecerat, ad apo- Biolicnm sedein referre curavit : ut sl sulus ipse non |ioterat, jniictis, ciim eadem consiliis atque tractati- bus apiid imperaiorem possent , qu» rcligioni com- lietereut, allegari ? Naro si Basilisous, ut dictum est, lyrannui; buTeiicus, scriplis aposiolicae sedis vehe- nienier infractus est, el a pluriinis revocatus exces- sib:is, qiiaiiio inagis legitimiis Imperaior qui se ca- tholicum videri volebai, potuit cum apostolica St^de e nctorom quoque pontificum moJerata KUggesiione mitigari, prncipoecum ejusdem Acac i esset specia-
natum, :«b^que sedi^ apo8tolir.T, consuhatione reci- peret, nliqua synnd6 saltem illic babitn, hoc atida- cter airipuit utCalendionem de Antiochia depellerei, haereticunique Peinim, quem ipse damtiaverat , ab^i- que notitiasedisapostolicx rursus adinitleret, ali(|u» synodo id fecisse inonstratur ? Si ccrte dc dignitatti agiiur civitatum, secumlai <cdis ei teriinc major est dignitas sacerdotiim qiiain ejiis civitaiis , quac non soluin inier sedes min me numcratur, scd nec inicr metropolitanorum jnra cer.seinr. Nnni qnod dicitis « regi(edvUat'8^ alin poiestas e>t regni sxcularls , nlia ecclt*siasticaruin distribiitio tlignitalum. Sicui ciiim quamvis par\a civita^i pnerogativam praesentis regui non minuit, sic imperialis praeseniia mensuram di-
lis fautor et amattir, et qui litteris siiis tam ipsum G gpensationis religiosae noii miitit. Sit clara urlis illa
Acacium, quain saiictum papam Simplicium magntiro laudibus exiulisset , quod haerelico constantissime restitissent? fur tanto tempore Acacius inter isia coniicnit, nisi quia praepediri nolebat uliatenus, qiiaB d«*siderabat expleri ?
Ponamus tamen, etiamsi nulla synodus prspces- sisset, cujus apostolica sedes recie fient exsecuirix, cum quibuseratde Acacio synodu^ ineunila? Nuu- qnid cnm his qui jam participes lcnebantiir Acacio, et per Orientem totum catbolicis sacerdotibus violen- ter exdusis, et per exsilia diversa relegatis , socii evidenter existebant communionis exiernae, prius se ad baec cousortia trjnsferentes quamsedis apostolicae ftita consolerent? Com quibus ergo syiiodus erat
poiest^ite praesentis imperatoris, religio Mib eodem tnnc firma, tunc libera, tunc provecta consislit, si po- lius boc praesente propriam teneat sine olla pertur- batione mensoram.
Sed dicatur forsitan de Aleiandrinoet Antiocheno, certis ex causis principem magis illa qux gesia sunt, non Acacium praecepisse. Sed principiChrislianode- coerat sugRcrere sacerdotem, maxime cujus familia- ritale et favorc fruebatiir, salvam fore de ejus injii- ria coniumeliaque vindictam, tantum ut Ecclesiie si- neret Chrislianus princeps reguias custodiri , quia et nova in utroque pontifice cnusa essct cxorta , et no- vam tiiiicussioneni consequenler inquireret. Etsi, sicot semper esset eflecium , sacerdotaii concilio de
iiieanda catliolici pontifices fuerant un(Ji(|ue jam de- ^ sacerdotibus jndicia provcnireni, non a sapculari vi-
pulsi, solique remaii*>erant socii perfidorum , cimii qniLus jam nec lieebat babere coovemum, dicente psalino : Pion udi m concilio vanitalii , ef eum iniqua geretUibu* non intriAbo, Nec eccleslastici moris est , curo bis qui pollotam habeni commonionem, per- m<xiamquecoro perfidis miscere coiiciliom. Recte Igitur p^rCbalcedouensis synodi formaro hujusmodi piaeTaricatio repolsa est, potios qoam Id concilinm, qiiod nec opus erat post priroam syuodum, ncc cum talibus balicri lieebat, adducta est. Nam etquiJ age- rctnr dc fide catbolica inielligere si vellent, ignorare n 'n poterant cum viderenl cntholicos pontifices , pulla synodi discossbne, nollo concilio, prafcipue
derentor qualescunque poniifices, et si errore bo- manitus accedente, non tamen conlra religionem ul [atenus excedente potesinte percelli. An ei haec jusia raiione principi suggerenda non erant? Re}!i«c civi- tatis honore sublimis si factus erat illa regia civi- taie sublimior, tanio magis in his inggerendis debuit esse consiantior. Si autem in his qua: pro rcligione f«ieraiit exerenda , exstitit contemptibllis ntque despecius, ct aut segnis, aut fiduciam iion ha- bens iniimandi, in quo per regiam civitatem m^jor eflecius est? Natbnn proplieta patnm publiceqiie in facie regi David,et commissum pronontiaviterrorem, 01 ip^iun coinmisLi e non tacuit, et cuo!as»iona eor«
85 GELASII VWM I 8i
recliiin roiispquetiler al»8<»lvit. Ilic auUMn vir bonus A rrfutavii, ctconsortem commiinionis externae a sua
et saceidos egregius, in tanluin se et suggerere po- tiiisse inoiisiravii, et iioluisse deprompsit , imo fa- vis^e pateiecii, ut et imperator cuncla se ex ejiis gessisse cousilio non taceret, ct ipse imperatorem iiiagnis 1'rxcoiiiis elevaret ista facientem; se.>eque proderet liis agendis rebus Tuisse pirticipem.
Sid eslo Calendion nomeii imperaioris abstulerit, Joaniies priucipi mentitus ruisse jactelur : qnae la- men, cuin novae essent causx, nova debuit cccle- siastica proveuire discussio. An qui in boiiiinem iinperaiorein peccasse dicebantur, nulla inicrvc- niente syiiodo dejici debuerunt; et in Deum, qui suminus el verus est imperator, Acacium delinqucn- tem sinceramque comniuiiionem diviui sacramenti
coiiimunioiie dimovit, nec opus fuii nova .«^ynodo, ciim veleris comitituli sufficienier hoc forma pr»- scriberet ; ner opus fu't ul bxc facienda Orientis episcopis intimaret, quos etexpttlsionecatbolicoruro, qu V. agebantur in caiisa fidei non ignonisse manife- S!iiin sil, et communicando bxreiicis snbrogaiis, fa- cto tali consenMSse. Non dubium est etiain externx cofDmunionis efleclus, atque ideo cuin eis jam nec poniisse, necdebuisse sedis apostolicae scila tractar. Ecce agnovenint in eoriiiH professione quieonslan- tissinie perdurarunt, quid fidei communioiiiqiie c:i- Ibolicx deberelur.
Ecce agnoverunt qoemadmodnm a talibus rece- dendo, imo talibus contraria moliendo, a fiile et
studentein miscere cuin perfidis, secundum synodum ^ communioue catbolica deviarit Acicius, seqiie pari-
qua lixc est damnaia p<>rfidia, noii oportebat excludi ¥ Quid pertttum Urientemdc iunumeiisuibiiius pulsi caibolici sacerdoles, el bxreiici subrogati? Novae certe erant linisa!, cl liis coiisequenler iiova synodus debebaiur. Cur lunc nou venit in mentem ut in la- libus causis paierelur a principe salteni qualiscun- que synodiis cclobranda, ut quocunque vel coloralo iudicio iiaditionis ecclesiasiicae passim poiitifices Tidereiilor exclusi, iion solum quarumcuiique ur- blum s:iccrdotes, sed iiietropolitani incuiicianter antistiles? liis omnibuscum noii restiiit siiggc>tionc qiia potuit, consensii Aracius coaimunicando cun- clis qui ii) catholicoru n locuin lixTelici roerant su- brogali. Aposlolus autem dicit : Non $ohm qui fa-
ter cum eodem errori suhdiderit. Ecce agnoverunt quain jiisiis ex caui^is pro fide el comniunione calho- lica aiqii'* aposlolica, cii et iili qiii iu ea persiiteranl congrnebant, et illi qiii perslnutibus ohviabant, ab eadem docebanlur iilieni, sedis apostolirae auctori- lat^ sil remoiu<; Ac^cius, ejusque pariier quicunqiie complices exsiiterunt; aique ab illa ineriio coinrou*» nione cum bis discretus, a qua se ipse primum cum suis eoiisortibus, a pontificibus calbolicis discre- p:indo, co};nosciiiir separasse, joreque senieniiam ille damnaiionis excepit. ca^ieris consortibus pro- niiilgandam, qui solus pro omnibus suis coiisortibiis iii coiumunionem se recidisse perfidis ad a|H)stol- cain sedem missis litteris est professus. Cui si com-
cini,iedetquiconscniiuntfacieHtibu$,Teos\ni\{ih\'^tnunicsiy^^ Orientales episcopi, anteqiiam liuc
lantcr a^cribi. An lixc rtcuit s.xculari potestaii el aclis talihus Acacio conscniienti abs<)iie nlla synodo, quam ipsa rer; m novii:is exigchal, ahsque sedis aposlolicfti coiivulinlioiie petnccrc; ei f«edi aposio- licae non licuii secundum lenorem synoili Chalcedo- iieiisis in veieri uih|ue catisa et vcieri cotistiiulo jiisia dennilione damnatis inimicis synodi Chalce- donensis Acacium communicantem a .«>ui commu- iiione depellere? Sed Acnciiis, iiiqiiiunt, principibus obviarenoii poiuit. Cur Basil sco, qiiia voluii, ohvia- vil? Cur ipsi Zononi, ne palam Pelro An ioelirno, f(uamvis laieuicr hoc fedt, coii.muuicire viderclu.", nofi cuinmodavit assciisum? Eccc risultanti non refttitil imperaior; ecce vim ni«lcmi non inlulii ; ecce refugienti contagia mnnifcsla ctmiessit; postrenio cnr tanto terapore cum isii gcrere tur vel gerenda oognosceret, noti ail sedcin aposlolicam, a qua sihi curam illaruiii regionum noverai dehgutam deferre ruravit?Sed prius laudator factiisesl ipse gcstorum, quam vel prsmoneret talia esse lenianda, vel